بەرجەم جودی

 

کۆبانێ-بۆ ماوەی چوار مانگ دانیشتووانی باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا بە نۆرە بەنداوی تشرینیان لە هێرشەکانی داگیرکەری تورکیا و چەتەکانی دەپاراست، کە هەوڵیان دەدا لە بەنداوەکە بپەڕنەوەو دەسەڵاتی خۆیان لە ڕۆژهەڵاتی فورات فراوانتر بکەن، جگە لە هەوڵەکانیان بۆ بەکارهێنانی وەک تاکتیکی فشار لە دژی گەلی ناوچەی باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا بە بڕینی ئاو و کارەبا، بەرخۆدانی گەل لە بەرامبەر پلانە داگیرکارییەکاندا ڕێگر بوو.

 

دانیشتووانی باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا بڕیاریاندا، بەرەو بەنداوی تشرین بڕۆن لە ٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ و قەڵغانی مرۆیی دروستبکەن بۆ پاراستنی، ئەمەش هەوڵی بەرپەرچدانەوەی هێرشەکانی داگیرکاری تورکیا و چەتەکانی دا، کاروانی یەکەم لە ناوچە جیاوازەکانی هەرێمەوە بەرەو بەنداوەکە بەڕێکەوت، بەڵام دەستبەجێ لەگەڵ گەیشتنیان، تۆپبارانی قورس کران و لە ئەنجامدا پێنج هاوڵاتی مەدەنی گیانیان لەدەستدا و ۱٦ کەسی دیکەش برینداربوون.

 

سەرەڕای توندی هێرشەکان بە ئامانجی ناچارکردنی کاروانەکە بۆ پاشەکشە، بەڵام دانیشتووان بەردەوام بوون لە ڕێپێوانەکەیان تا گەیشتنە بەنداوی تشرین، لەوێ مەشخەڵیان داگیرساند و لە ڕێگەی خۆپیشاندانی گەلەوە هەڵوێستی بەکۆمەڵیان دەربڕی و ئیرادەی خۆیان بۆ پاراستنی بەنداوەکە دووپاتکردەوە، لەو ڕۆژەوە بەدواوە سیستەمێکی خولانەوەی سیستماتیکی دامەزرا، کاروانێکی نوێ لە هەموو پارێزگایەکەوە بەرەو بەنداوی تشرین بەرەو بەنداوی تشرین دەڕۆیشت بۆ ئەوەی ڕۆڵی خۆی لە بەرگریکردنەکەیدا بگێڕێت.

 

زیاتر لە ١٠٠ ڕۆژ بەرخۆدان بەردەوام بوو و لە ٥ی ئایاری ٢٠٢٥ خۆبەڕێوبەری باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا کۆتایی هاتنی هەڵمەتی پاراستنی بەنداوەکەی ڕاگەیاندو پشتڕاستی کردەوە کە ئامانجەکانی بەدیهاتووە و ستایشی بەرخۆدانی بەشداربووانی کرد.

لە ماوەی چوار مانگی بەرخۆدان لە دژی بەنداوی تشرین، منداڵان، ژنان، گەنجان، بەتەمەنەکان، هاوشانی هاوژینان، خێزانی شەهیدان، کەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت، هەموو پێکهاتەکانی کۆمەڵگە بەشدارییان لەم بۆنەیەدا کرد، هەموو بەشداربوویەک بە ڕۆحێکی ئازاد و هەستێکی بەرزی بەرپرسیارێتی خۆی بەشداری کرد، ئەمەش هەزاران یادەوەری لەگەڵ خۆیدا هەڵگرت کە لە ویژدانیاندا هەڵکەندرابوو، زۆرێک لە چیرۆکەکانیان بە ناتەواوی مانەوە، لە کاتێکدا ناویان لە تۆماری بەرخۆدانی بەنداوەکەدا تۆمارکرا وەک بەشێک لە یادەوەری ئەم ڕووداوە.

 

عایشە ئەفەندی، دانیشتووی شاری کۆبانێ، یەکێکە لە کەسایەتییە دیارەکانی ئەم بەرخۆدانە، سێ جار ڕۆیشتووە بۆ بەنداوی تشرین و بووە بە ئاماژەی بەرخۆدان و ئیرادە لە ناوچەکەدا، لە یەکەمین ساڵڕۆژی بەرخۆدانی بەنداوەکەدا وتی: پێش ئەوەی باس لە بەرخۆدانی تشرین بکەین، پێویستە وەستانێک بوەستین و بیر لە هەستەکانمان بکەینەوە، ژنانی کۆبانێ چەندین ساڵە خەبات دەکەن، بە تایبەت دایکانی شەهیدان کە لە گۆڕی کوڕەکانیان بەڵێنی سەرکەوتن و ئازادییان داوە، دایکی شەهیدان و سەرجەم ژنانی کۆبانێ ئەم بەڵێنەیان لە دڵماندا هەڵگرتبوو، بە ئیرادەیەکی نەبڕاوە بەردەوامین لەسەر ڕێگاکەیان.

 

وتیشی: لە کاتی بەرخۆدان لە دژی بەنداوی تشرین، بە خۆمم وت، ئێمە قوربانیی بێشومارمان داوە لە شۆڕشەکەماندا، بەڵێنمان داوە شوێنپێی شەهیدان بکەوین، ئەوا بوونی جەستەییمان لە بەنداوی تشرین بەرزترین شێوەی دڵسۆزییە بۆ ئەم شۆڕشە و ئەمانە بەڵێن دەدەن بەم ئیرادەیە، ئێمە ئیرادە و ژیانمان خستە هێڵی پێشەوە بۆ بەرگریکردن لە بەنداوەکە، سەلماندمان کە بەردەوامین لەسەر ئەو ڕێگایەی کە هەڵمانبژاردووە. کاتێک بڕیارماندا بچینە بەنداوەکە، بە تەواوی باش دەمانزانی کە ئەمە ڕێگای ئێمەیە، ئەو شوێنەیە کە بەڵێنەکانمان تێدا جێبەجێ دەکەین و پاشەکشە ناکەین، هەروەک چۆن لە کۆبانێ بە توندی ڕاوەستاین، چونکە مەحاڵ بوو هێزەکانمان بە تەنها لە دەوری بەنداوی تشرین جێبهێڵین، هەر لە یەکەم ساتەوەختەوە شەڕی گەلی شۆڕشگێڕمان کردە هەوێنی ڕێبازەکەمان، لێرەش دیسانەوە خۆمان لە بەرەکانی پێشەوەی بەنداوی تشرین دادەنێین، بەرخۆدانی گەلی کورد یەکە لە هەر کوێیەک بێت، وەک چۆن خەڵک لە کاتی شەڕەکەدا بۆ پاراستنی کۆبانێ لەسەر سنوورەکان و لە بنکەکانی پاسەوانی وەستابوون، بە هەمان ئیرادە لە بەنداوەکەدا وەستاوون.

 

"بوێری لە میراسی شەهیدانەوە سەرچاوی گرتبوو"

عایشە ئەفەندی باسی یەکەم کاروان کە بەرەو بەنداوی تشرین دەڕۆیشتن ڕووبەڕووی تۆپبارانی ڕاستەوخۆ و توند بوونەتەوە، لە ماوەی ٥۰ ڕۆژی یەکەمی بەرخۆداندا ٢٤ کەس کوژران و ٢٢١ کەسی دیکەش بریندار بوون،وتی: من لە کاروانی دووەمدا بووم، هەرگیز لەبیرم ناچێت کە چۆن ڕاستەوخۆ بە تۆپباران کراینە، لەو هێرشەدا شۆفێرێکی ئۆتۆمبێلی فریاگوزاری کوژرا، ژمارەیەکی زۆری مەدەنیش برینداربوون، تۆپبارانەکە بۆ یەک ساتیش نەوەستا، ڕێگاکە بە تەواوی وێران بوو، ناچار بووین لە ئۆتۆمبێلەکان دابەزین و سێ کیلۆمەتر بە پێ بڕۆین تا گەیشتینە بەنداوەکە، کاتێک ئەو دیمەنانەم بیردێتەوە، پرسیار دەکەم ئەو هەموو بوێری و هێزە لە کوێوە هاتووە، بەڵام دەزانم لە میراسی شەهیدەکان و ئەو بەڵێنانەی کە پێمان داون سەرچاوەی گرتووە، هەر بۆیەش نەترسام، لە پێگەی خۆماندا جێگیر بووین، بڕیارماندا بگەینە بەنداوەکە هەرچەندە تێچووی زۆر بێت.

 

عایشە ئەفەندی ١٠٠ ڕۆژ بەرخۆدان لە بەنداوی تشرین وتی: کاتێک یەکێک لە دایکانی شەهیدان خاکی بەنداوی تشرینی ماچ کرد، لە ڕاستیدا هەمان ئەو شوێنەی لە باوەش دەگرت کە کوڕەکەی بەرەو شەهیدبوون بەرزبووبووەوە، یەکێک لە بەشداربووان وتی ئێمە لە مردن گەورەترین، ئەویش هەمان دەستەواژەی شەهید زەهرە لە بەرخۆدانی کۆبانێدا دووبارە دەکردەوە و پێش ئەویش شەهید مەزلوم لە زیندانی ئامەد وتوویەتی، ئەم جۆرە هەڵوێست و بڕیارانە لە هیچەوە نایەت، بەڵکو زیاتر لە میراسی شەهیدان و شکۆژەندانی ئەوان و هیواکانیان و هیوای منداڵەکانیان.

 

ڕوونیکردەوە، بەم ڕۆحە بوو کە بەرخۆدان لە دژی بەنداوەکە تەواو بوو، وتی: بەو ئیرادەیە و شکۆمەندیەوە ماڵئاوایی لە شەهیدەکانمان دەکەین و مامەڵەمان لەگەڵ بریندارەکانمان دەکرد، کە بەهۆی تۆپبارانەوە نەمانتوانی بیانگوازینەوە بۆ ڕەققە یان کۆبانێ، بە بەکارهێنانی هەر سەرچاوەیەک کە هەمان بوو، هەروەها لە وەڵامی تۆپبارانەکەدا هەڵپەڕکێی دابکەمان ئەنجامدا و گۆرانی شۆڕشگێڕانەمان دەوت، لەو ساتانەدا هەڵپەرکێی گەریلامان بیرهاتەوە، کاتێک گەریلاکان دەیوت سەرەڕای بەفر و باران و تۆپباران، ئەوان لە ئەرکەکانیاندا سەرکەوتوو بوون، پاشان هەڵپەڕکێیان دەکرد بۆ ئاهەنگگێڕان بە سەرکەوتنەکانیان بۆیە ئێمە هەڵپەڕکمان کرد و سەرەڕای هەموو بارودۆخەکان بەردەوام بووین لە چالاکییەکانمان لەبری ئەوەی بە دڵتەنگی دابنیشین و بگرین، بە هەڵپەڕێکانمان و ئیرادەمان ئاهەنگی سەرکەوتنمان گێڕا.

 

عایشە ئەفەندی لە کۆتایی قسەکانیدا ڕایگەیاند، کە ئەو بەرخۆدانەی لە بەنداوی تشرین کراوە بووەتە میراسێکی گەورە لە مێژووی گەلی کورد و ناوچەکەدا، وتی: ئەو نەخشانەی کە بۆ کوردستان و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست کێشراون لە سایەی ئەم بەرخۆدانە و لە سایەی پڕۆژەی ڕێبەر ئۆجالاندا گۆڕانیان بەسەردا هاتووە، هەمیشە وتوومە ئەو نەخشانەمان دڕاندووە، خوێنی شەهیدەکانمان لە یادەوەریدا نەسڕیوەتەوە، هەروەها نەخشەی خۆمان کێشا و ڕێڕەوی مێژوومان گۆڕی، بەم ڕۆحەوە بەرخۆدانمان لە بەنداوەکەدا تاجی سەرکەوتنمان لەسەر دانا، ئەگەر پێویست بکات، جارێکی دیکەش ئامادەین، بە هەمان ڕۆح، بۆ ئەوەی بچنە ئەشرەفیە و شێخ مەقسود و عەفرین و کۆبانێ و سەرێکانی.