lîsta rojê

09:00

Pêşenga hunera femînîst Judy Chicago, bi berhema xwe ya navdar "The Dinner Party" balê dikşîne ser ked û destkeftiyên jinên ku di dîrokê de hatine paşguhkirin û bi sedsalan ji mafên xwe bêpar mane.

08:12

Deriyê Xewnan (Dream’s Gate) belgefîlmeke derhênera jin a ji Rojhilatê Kurdistanê Negîn Ehmadi ye. Di vî fîlmê ku ji Îranê ber bi bakurê Sûriyê ve diçe de, Negîn dikeve nav cîhana jinên Kurd ên ku di nav YPJ’ê de li dijî DAÎŞ’ê şer dikin.

08:35

Romana ‘Qesr-e-Qand' a Bita Qelandar çîrokeke êş û berxwedana gelê Belûcistanê ku lehî, xizanî û kevneşopî gefê li jiyana malbatan dixwe ye.

10:48

Hunermenda navdar a cîhanê Yayoî Kusama ku bi salan bi şêwazê xwe yê xalxalî û piralî di qada navneteweyî de deng veda, di 97 saliya xwe de li nexweşxaneyeke Tokyoyê çavên xwe ji jiyanê re girtin.

08:45

Rîm Banna ya ku êş, bîr û hesreta azadiyê ya Filistînê di stranên xwe de hildigre, muzîka xwe veguherand dengekî ku li dijî şer û wêraniyê jiyanê diparêze. Stranên Rîm Banna, bi bîr dixe ku li Rojhilata Navîn aştî ancax tenê bi edalet û azadiyê pêkan e.

09:14

Di dema Şerê Cîhanê yê Duyem de, partizana ciwan Zoya Kosmodemyanskaya tevî îşkenceyên giran jî tu agahî li ser hevalên xwe neda leşkerên Nazî. Zoya di 18 saliya xwe de hate darvekirin, îro mîna sembola herî mezin a berxwedana li dijî dagirkeriyê bîr tê.

09:03

Girê Endarê, bi dîroka xwe ya kevnar digihîje Serdema Sifir a çanda Til Xelef. Di heman demê de mazûvaniya perestgeha Îştarê ku tê bawerkirin xwedawenda bereket, evîn û şer e kiriye.

08:11

Amadekara pirtûka jinên Kurd Holly Mason Badra dibêje ku “Jinên Kurd tenê li ser êşên xwe nanivîsin; ew li ser jiyanê dinivîsin. Ew evîndar dibin, dixwazin, dibêjin, dibarînin, xeyal dikin û bi zimanê xwe cîhaneke din ava dikin.”

09:58

Fîlmê "The Breadwinner" rastiya keçek Efganî nîşan dide ku xwe bi şer, xizanî û qedexeyên civakî re rûbirû dibîne. Ew hewl dide ku li hember rastiyek dijwar a ku wê ji her alî ve dorpêç dike, bi ser bikeve.

08:51

Pirtûkxanevanên jinên ên DYE yên di salên 1930’an de bi bandorên Qeyrana Mezin re têdikoşiyan, li pişt hespan pirtûk û kovaran dibirin gundên çiyayî yên dûr ên Kentuckyê.

09:23

Li Nepalê, tevî ku bi salane kevneşopiya "Chhaupadi" ya jinan neçar dike ku di heyama reglê û piştî zayînê de ji malên xwe dûr di stargehên netenduristî de bijîn hatiye qedexekirin jî, bi taybetî li deverên gundewarî yên rojavayê welat, berdewam dike.

09:07

Deq, hewldana fêmkirina dîrok û çanda gelekî, bi taybetî bîranîna ku ji hêla jinan ve ji nifşekî bo nifşekî din tê hilgirtin û veguhestin, sûd dide ku em di navbera rabirdû û niha de girêdanên xurttir ava bikin.

08:25

Ew ne tenê rêberek eşîrê bû, her wiha bi polîtîkayên xwe yên serketî Helebce kir navenda bazirganiyê; serpêhatiya balkêş a Edlê Xanim a ku bi rêbertiya xwe û jêhatiya xwe ya dîplomatîk mohra xwe li dîroka herêmê xist.

09:37

"Bidaat" bi danîna dengê jinan di navenda vegotinê de, tabûya dengê jinan dike ber pirsê; lê hin hêmanên fîlm pirsa gelo ew nêrîna baviksalar rexne dike an bi nezanî ji nûve diafirîne? derxist holê.

09:05

Ne hemû rûpoş ji bo veşartina rûyan in. Lê belê, hindek ji wan jî, wan tiştên ku nayên dîtin eşkere dikin. Di civakên Yorûba – Nago de, merasîma "Gelede" vediguhere pîrozbahiya hêza pîrejinan û cihê wan di parastina civakê de.

09:19

Bi îtiraza jina Nîjeryayî Nwanyeruwa ya li dijî serjimêriya bacê di sala 1929'an de, li Rojavayê Efrîqayê serhildineke mezin dest pê kir. Nêzî 25 hezar jin li kolanan li dijî Îngilîzan rabûn û desthilatdariya mêtînger neçarî paşvegavavêtinê kirin.

09:25

Di Şerê Vîetnamê de nêzî milyonek jinên ku wekî “Artêşa Pordirêj” dihatin naskirin, tevlî berxwedan, parastin û xebatên lojîstîkî bûn; ne tenê di şer de, di pêvajoya ji nû ve avakirina welat de jî roleke dîrokî û diyarker lîstin.

08:40

Evliya Çelebî dibêje ku “Mîr Xanzad wek hikumdareke wêrek, rûyê xwe bi perdeyekê nixumand û wê bi xwe li qada şer fermandariya artêşa xwe kir.”

08:49

Dema ku zarok di nav rûpelên çîrokên periyan de li qehremanan digerin, pirtûka El-Waîrat tê hilbijartin ku deriyek din ji bo wan veke, wan ber bi qehremanên rastîn ve bibe ku rêyên xwe di zanist, huner, werzîş, karsazî, xebata sivîl û çandê de çêke.

08:25

Norma Rae çîroka jinek e ku li kargeheke tekstîlê ya biçûk dixebite û têkoşîna wê ya dijwar ji bo mafên karkeran e. Ev çîrok li ser bûyerên rastîn hatiye avakirin.