هەڵبژاردنی پەرلەمانی لە مەغریب دەست پێدەکات

هاوڵاتییانی مەغریب بەمەبەستی هەڵبژاردنی حکومەتی نوێ بەرەو سندوقەکانی دەنگدان دەڕۆن. هەڵبژاردنەکان لە کاتێکدایە کە قەیرانی کۆچ و نائارامی گەنجان هاتۆتە ئاراوە و هەروەها چاودێری دەکرێت کە تەنها ١٥.٨ ملیۆن کەس ناویان تۆمار کراوە بۆ دەنگدان.

ناوەندی هەواڵ

 

 دەنگدەرانی مەغریب بەرەو سندوقەکانی دەنگدان دەڕۆن بۆ ئەنجامدانی هەڵبژاردنێک کە پێکهاتەی حکومەتی داهاتوو دیاری دەکات. حکومەتی نوێ ڕووبەڕووی چەندین ئاستەنگ دەبێتەوە، بەتایبەتی ناڕەزایەتی گەنجان و قەیرانی کۆچ کە لەم دواییانەدا توندتر بووە.

 

پەرلەمان بۆ جێبەجێکردنی بەرپرسیارێتی خۆی

پەرلەمانی نوێ بەرپرسیار دەبێت لە جێبەجێکردنی ئەو دەستپێشخەریانەی کە زیاتر سەرنجیان لەسەر چارەسەرکردنی ناڕەزایی گەنجان دەبێت؛ هەستێک کە بەهۆی هەوڵە جەماوەرییەکان بۆ بەزاندنی سنوور بۆ ناوچەی سێوتا کە لە ژێر کۆنترۆڵی ئیسپانیادایە و لە ساڵی ڕابردوودا بەهۆی ناڕەزایەتییەکانی "نەوەی ز"ەوە کە بووە هۆی قوربانییەکان، زەق بووەوە.

 

تەنها ١٥،٨ ملیۆن کەس ناوی خۆیان لە لیستی دەنگدەران تۆمارکردووە

ڕێژەی بەشداریکردنی دەنگدەران بەتایبەت لەنێو گەنجان بە وردی چاودێری دەکرێت، بەو پێیەی نیشاندەری بەشداریی هاوڵاتیان و متمانەیان بە دامودەزگا هەڵبژێردراوەکانە. هەرچەندە نزیکەی ٢٧ ملیۆن خەڵکی مەغریبی مافی دەنگدانیان هەیە، بەڵام تەنها ١٥.٨ ملیۆن کەس ناویان تۆمارکراوە؛ ئەمەش بە بەراورد بە هەڵبژاردنەکانی ساڵی ٢٠٢١ نزیکەی لەسەدا ١٢ کەمیکردووە.

 

بەپێی ئامارە فەرمییەکان کە دەزگای "مەغریب عەرەبە پرێسە" (MAP) بڵاویکردووەتەوە، ژنان لەسەدا ٤٦ و پیاوان لەسەدا ٥٤ی دەنگدەرانی تۆمارکراوی ١٥.٨ ملیۆن پێکدەهێنن.

 

بە گشتی ٣٩٥ پەرلەمانتار بۆ ژووری نوێنەران لە ٩٢ بازنەی ناوخۆیی و ١٢ بازنەی گشتی (سەرتاسەری هەرێم) هەڵدەبژێردرێن. ئەم پرۆسەیە لەکاتێکدایە کە ٥٧%ی ٢٢٧ پەرلەمانتاری ئێستا دەیانەوێت کورسییەکانیان بمێننەوە و ٢٨ حزبیش بە هەزار و ٨٥٠ لیست بەشداری دەکەن کە لە حەوت هەزار و ٢٨٨ کاندید پێکدێن و بەسەر ٤١ هەزار بنکەی دەنگدان دابەشکراون. هەموویان ئامانجیان دووبارە داڕشتنەوەی هەیکەلی یاسادانان و جێبەجێکردنی پەرلەمان بە شێوەیەکی ڕوون و شەفافە.

 

ژمارەی کاندیدە ژنەکان دەگاتە ٢٦٥٨ کەس

ژمارەی کاندیدەکانی ژن لە هەڵبژاردنەکانی ئێستادا دەگاتە دوو هەزار و ٦٥٨ کاندید کە دەکاتە ٣٦.٤٧%ی کۆی کاندیدەکان. لەوانە ١٧٨٣ ژن لە بازنەکانی هەڵبژاردنی گشتیدا خۆیان کاندید دەکەن (کە هەر ٩٠ کورسییەکە تەنها بۆ ژنان تەرخانکراوە)، لەکاتێکدا ٨٧٥ ژن لە بازنەکانی هەڵبژاردنی ناوخۆییدا خۆیان کاندید دەکەن (کە ٣٠٥ کورسییان بۆ دەستبەسەرداگرتن دانراوە).

 

بەپێی داتاکانی وەزارەتی ناوخۆ، لە کۆی هەزار و ٦١٥ لیستی ناوخۆیی، ژنان تەنها سەرکردایەتی ١٢١ لیست دەکەن. ئەزموونی هەڵبژاردنەکانی ساڵی ٢٠٢١ تیشک دەخاتە سەر جیاوازی نێوان نوێنەرایەتی گەرەنتی لە ڕێگەی لیستە گشتییەکانەوە و کێبڕکێی ڕاستەوخۆ لەسەر ئاستی ناوخۆیی. لە کاتێکدا ٩٦ ژن چوونەتە ئەنجوومەنی نوێنەران کە لەسەدا ٢٤.٣ی ئەندامێتی ئەنجوومەنی نوێنەران پێکدەهێنن، تەنیا شەش ژن لە ڕێگەی بازنەکانی هەڵبژاردنی ناوخۆییەوە سەرکەوتنیان بەدەستهێنا، لە کاتێکدا ٩٠ پەرلەمانتاری ژن لە ڕێگەی بازنەکانی هەڵبژاردنی گشتییەوە کورسیەکانیان بەدەستهێنا.