زنان در خط مقدم بحران؛ ضرورت فوری توانمندسازی در سایه جنگ و ناآرامی
در حالی که کشور با بحرانهای سیاسی، اقتصادی و اجتماعی دستوپنجه نرم میکند، زنان بیش از هر گروه دیگری تحت فشار قرار گرفتهاند؛ واقعیتی که ضرورت توانمندسازی و تقویت نقش آنان را بهعنوان یکی از ارکان اصلی حفظ ثبات و بازسازی جامعه بیش از پیش برجسته میکند.
رجاء حميد رشيد
عراق- در شرایط کنونی که کشور با آن مواجه است، فعالان زن عراقی تأکید میکنند که زنان از جمله گروههایی هستند که بیشترین تأثیر را از بحرانها، جنگها و ناآرامیهای اجتماعی میپذیرند. آنها بر اهمیت توانمندسازی زنان و تقویت ظرفیتهایشان برای مقابله با چالشهای فزاینده در سطوح اقتصادی و اجتماعی تأکید کرده و همچنین به نقش محوری آنان در ایجاد ثبات و ساخت جامعه اشاره میکنند.
توانمندسازی زنان، ضرورتی در مواجهه با بحرانها
اسراء سلمان، فعال حقوقی، تأکید میکند که زنان در شرایط جنگ و ناآرامیهای اجتماعی و نیز در بحرانهای اقتصادی، بیشترین آسیب را متحمل میشوند و خساراتی دوچندان نسبت به دیگران میبینند. او میافزاید که شرایط سیاسی کنونی و درگیریهای همراه آن، بهطور مستقیم بر وضعیت اقتصادی زنان تأثیر میگذارد و فشارهای معیشتی بر آنان را افزایش میدهد، در کنار آنکه بارهای روانی و اجتماعی نیز تشدید میشود.
او بر ضرورت تمرکز بر توانمندسازی زنان و تقویت مهارتهای آنان تأکید کرده، بهویژه در زمینه حفاظت از خود و مواجهه با شرایط اضطراری در دوران جنگ که برای زنان سختتر است. به گفته او، زنان باید توانایی مدیریت امور خود را داشته باشند و با اصول اولیه حفاظت مانند کمکهای اولیه آشنا باشند؛ مهارتهایی که در چنین شرایط دشواری برای جامعه حیاتی است.
وی همچنین اشاره میکند که گفتمانهای فرقهای، رنج زنان را تشدید میکند، زیرا آنان از گروههای آسیبپذیر جامعه هستند، بهویژه در محیطهایی که زنان از پیش با شرایط سخت زندگی روبهرو بودهاند. او تأکید میکند که مقابله با این چالشها مستلزم تجهیز زنان به مهارتهای لازم و تقویت توانمندیهای آنان است تا بتوانند در برابر این گفتمانها ایستادگی کرده و از خود و خانوادهشان محافظت کنند.
او افزود که این شرایط نیازمند تدوین برنامههای آموزشی مشخص برای آمادهسازی زنان جهت مقابله با بحرانها و حفاظت از خود و خانوادههایشان است، بهویژه در سایه تنشهای منطقهای و ناآرامیهای سیاسی و اقتصادی داخلی. به گفته او، تأثیر این بحرانها بهوضوح بر زنان نمایان است، بهخصوص در جوامعی که زنان با تبعیض و گفتمانهای فرقهای و فشارهای اقتصادی روبهرو هستند.
اسراء سلمان در پایان بر ضرورت تدوین برنامههای ملی جامع و دورههای آموزشی تخصصی برای توانمندسازی زنان تأکید کرد و خواستار همکاری دولت و سازمانهای جامعه مدنی برای حمایت از زنان و تمرکز بر این مسئله حیاتی شد.
آگاهی زنان؛ خط دفاع نخست
در سوی دیگر، جمان السامرائی، فعال مدنی، این پرسش را مطرح میکند که آیا مقابله تنها به جنگ و حمل سلاح محدود میشود؟ او تأکید میکند که آسیبهایی که زنان متحمل میشوند، فراتر از این موارد است و شامل فشارهای اجتماعی و فرهنگی نیز میشود، بهویژه در شرایط بحرانهای مذهبی و اقتصادی که به تنشهای اجتماعی دامن میزند.
او تصریح میکند که زنان همواره شریک اساسی در ساخت جامعه بودهاند و زن عراقی بهطور خاص، توانایی و استقامت خود را در برابر چالشها و خشونتها، با وجود بحرانهای پیدرپی و گفتمانهای فرقهای، اثبات کرده است.
وی در پیامی به زنان، آنها را به آگاهی و استقلال فراخواند و خواستار آن شد که صدایی آزاد باشند و به هیچ گفتمان فرقهای یا مذهبی وابسته نشوند. او به نقش زنان بهعنوان رسانهگر، مادر و معلم در ساخت جامعه و تربیت نسلها اشاره کرد و بر ترویج ارزشهای صلح، پرهیز از تفرقه و پایبندی به هویت ملی تأکید نمود. همچنین بر ضرورت آگاهسازی خانواده و محیط اجتماعی تأکید کرد تا زنان بتوانند نقش فعالی در تقویت ثبات در شرایط کنونی ایفا کنند.
در نهایت، توانمندسازی زنان عراقی دیگر گزینهای قابل تعویق نیست، بلکه ضرورتی اجتنابناپذیر است که شرایط کنونی آن را تحمیل کرده است. با افزایش بحرانها، جنگها و ناآرامیها، نیاز به تقویت نقش زنان و حمایت از آنها با مهارتها و فرصتهایی که امکان ایستادگی و مشارکت مؤثر در حفاظت از خانواده و ساخت جامعه را فراهم میکند، بیش از پیش احساس میشود. سرمایهگذاری بر آگاهی و توانمندیهای زنان، سنگبنای تحقق ثبات اجتماعی و ایجاد آیندهای امنتر و منسجمتر برای کشور خواهد بود.