ناوەندی هەواڵ

 

سەرەڕای شەڕ و قەیرانەکان و هەوڵدان بۆ پەراوێزخستنی سیاسی و هزری، ژنانی گەنج بەتواناترین هێزی کۆمەڵایەتی پێکدەهێنن بۆ پاراستنی دەستکەوتەکان و دامەزراندنی پڕۆژەیەکی فرەنەتەوەیی دیموکراتیک لەسەر بنەمای دادپەروەری و بەشداریی ڕاستەقینە و پاراستنی کەرامەتی مرۆڤ.

 

لە ڕۆشنایی ئەو قەیران و ململانێیانەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستی گرتۆتەوە، تادێت گفتوگۆکان لەسەر ڕۆڵی ژنانی گەنج لە داڕشتنی داهاتووی ناوچەکە و دۆزینەوەی ڕێگەچارە بۆ ئاستەنگە سیاسی و کۆمەڵایەتییەکان چڕتر دەبێتەوە، ئەم دیالۆگە لە چەندین ئەزموونی کۆمەڵایەتیدا دیارە، کە ژنانی گەنج وەک دینامیکیترین و گۆڕانکاریخوازترین هێز سەیر دەکرێن، کە ئەمەش هاوتەریبە لەگەڵ شۆڕشی نەوەی زی لە چەند وڵاتێکی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، کە هەوڵدەدات کاریگەری لەسەر کایەی گشتی دابنێت و پرسەکانی دیموکراتیک و دادپەروەری کۆمەڵایەتی بە شێوازی نوێ دابڕێژێتەوە.

 

شەزا حسێن، بەڕێوبەری لە گەنجانی پارتی یەکێتی دیموکراتی لە قامیشلۆ ڕایگەیاند، لایەنی ئەرێنی لەو ڕۆحی پێکەوەیدایە کە لە سەردەمی شۆڕشی ڕۆژئاوای کوردستاندا سەریهەڵدا، ژن و پیاوی گەنج لە هەموو چین و توێژەکانی ژیانەوە بە یەکگرتوویی وەستابوون بۆ پاراستنی کۆمەڵگەکەیان و پاراستنی دەستکەوتەکانیان، هەروەها ئەزموونە ئامادەیی نەوەی گەنج نیشانداوە بۆ ئەوەی بەرپرسیارێتی مێژوویی لە شان بگرێت و بە ئیرادەیەکی بێوچان بەرگری لە مافەکانیان بکەن، هەڵوێستی یەکگرتووی گەنجانی چوار پارچەی کوردستان، گوزارشت لە هۆشیارییەکی قووڵ لە گرنگی هاودەنگیی بەکۆمەڵ لە ڕووبەڕووبوونەوەی ئاستەنگە گرینگەکان دەکات.

 

ئاماژەی بەوەشکرد، ڕۆڵی ژنانی گەنج لە پاراستنی زەوی تێپەڕاندووە بۆ ئەوەی پاراستنی ناسنامەی کۆمەڵگە و کەرامەتی مرۆڤ لەخۆبگرێت، ئامادەیی ئەوان بۆ پاراستنی گەڕەک و ماڵ و ناوچەکانیان لە هەر هەڕەشەیەک، ڕەنگدانەوەی قووڵی سەربەخۆیی و پەیوەندییانە بەو کێشانەی کە ڕووبەڕووی گەلەکەیان دەبێتەوە، هەروەها ئەم ڕۆحە شەڕانگێزە تەنها لە ناوچەکەدا قەتیس نەبووە، تا ئەوروپا و ناوچەکانی دیکەش درێژبووەوە، کە ژنانی گەنج ڕۆڵێکی سەرەکییان هەبوو لە ڕێکخستنی خۆپیشاندان و بۆنەی هاودەنگی بۆ پشتیوانیکردن لە خەڵکی ڕۆژئاوای کوردستان.

 

ئاماژەی بەوەشکرد، گەڕانەوەی ژمارەیەک گەنج لە دەرەوەی وڵاتەوە نموونەیەکی سەرەکی هەستی بەهێزی بەرپرسیارێتی نیشتمانییە، سەرەڕای سەختی بونیادنانی ژیانێک لەنێو شەڕ و ناسەقامگیریدا، ئەم هەنگاوانە ڕەنگدانەوەی ئیرادەیەکی بەهێزە لەنێو نەوەی نوێدا بۆ بانگەوازی مافەکانیان و جێگیرکردنی شوێنییان لە کۆمەڵگەدا، نەک بکشێنەوە بۆ گۆشەگیری یان کۆچکردنی هەمیشەیی.

 

”ژنانی گەنج بە هەڵوێستی سەرپێچیکارانە ڕووبەڕووی پێشێلکارییەکان دەبنەوە”

سەبارەت بە ئاڵەنگاری بەردەم ژنانی گەنج، شەزا حسێن ڕوونیکردەوە، کە لە ماوەی قەیرانەکاندا تووشی زیادبوونی پێشێلکاری و فشارەکان بوون، بەڵام بە هەڵوێستی پتەو و دەنگێکی بەهێز لە دژی هەر هێرشێک بۆ سەر کەرامەتیان وەڵامیان داوەتەوە، هەروەها ئاماژەی بە ڕووداوی "بڕینی کەزی شەڕڤان" لە لایەن چەتەکانی هەتەشەوە، هێنایەوە، باسی لە کاردانەوەی بەربڵاوی ژنان لەگەڵ هەڵمەتەکانی هاوپشتی و دووبارە بڵاوکردنەوەی لوتکەی هێمای پەیامێکی ڕوونی ڕەتکردنەوەی پێشێلکارییەکان و بەرزڕاگرتنی ماف و کەرامەتی ژنانی ناردووە.

 

ئاماژەی بەوەدا، کە گفتوگۆ بەردەوامەکان سەبارەت بە یەکخستنی حکومەتی کاتی سووریا و خۆبەڕێوبەری، چ لەسەر ئاستی دامەزراوەیی یان سەربازی، نیگەرانی ڕاستەقینە لەبارەی هەوڵدان بۆ پەراوێزخستنی ڕۆڵی گەنجان و دوورخستنەوەی ژنان لە پۆستە سەرکردایەتییەکان دەوروژێنێت، هەر شێوازێکی سیاسی یان بەڕێوبەری کە دان بە ڕۆڵی بناغەی گەنجاندا نەنێت و مسۆگەری بەشداریکردنی کاریگەریان لە بڕیارداندا نەکات، بە ناتەواوی دەمێنێتەوە و بێتوانا دەبێت لە گەیشتن بە سەقامگیری کۆمەڵایەتی.

 

شەزا حسێن لە کۆتایی قسەکانیدا جەختی لەوە کردەوە، کە ژنانی گەنج و ژنان خوێنی ژیانی کۆمەڵگەن، سەرچاوەی فرەنەتەوەیی هزری و دەوڵەمەندی کولتووری و وزەی نوێبووەوەی کۆمەڵگەن، بونیادنانی کۆمەڵگەیەکی ئازاد و دیموکراتیک بەبێ بوونی ئەوان لە پێشەنگی دیمەنی سیاسی و کۆمەڵایەتیدا مەحاڵە، هەرەەها داننان بە ڕۆڵی ئەوان، لە ڕووی سیاسی، دیموکراتیک و دامەزراوەییەوە، بەردی بناغەی هەر پڕۆژەیەک کە هەوڵی چەسپاندنی دادپەروەری و ئازادی و پاراستنی کەرامەتی مرۆڤە لە ناوچەکەدا.

 

”بە ئامانجگرتنی ئیرادەیان و هەوڵدان بۆ پاڵنانی بەرەو بێلایەنی نەرێنی”

سیلڤا حاجی، ئەندامی باڵی گەنجانی پارتی یەکێتیی دیموکراتی، ڕایگەیاند، مەترسیدارترین شت کە لەم قۆناغە سەرەکییەدا ڕووبەڕووی ژنانی گەنج دەبێتەوە، کۆمەڵێک سیاسەتی ڕێکخراوە کە هەوڵدەدەن ڕۆڵی مێژوویی و پێشەنگایەتیان لە بونیادنانی کۆمەڵگەدا لێ داگیربکەنەوە، بە ئامانجگرتنی ئیرادەی ئازادیان و هەوڵدان بۆ پاڵنانی بەرەو بێلایەنی نەرێنی، توندڕەوی، یان گۆشەگیری، هەر پڕۆژەیەکی ڕاستەقینە بۆ بونیادنانی سووریایەکی دیموکراتیک و ئاشتیخواز کە هەموو پێکهاتەکانی لەخۆبگرێت، ناتوانێت سەرکەوتوو بێت یان ڕەگ داکوتێت لەکاتێکدا گەنجان پەراوێز بخات یان ئامادەیی چالاکانەیان لە بوارە جیاوازەکانی سیاسی و کۆمەڵایەتی و کولتووریدا سست بکات.

 

ڕوونیشیکردەوە، ژنانی گەنج بناغەی تۆکمەی هەر کۆمەڵگەیەکی تەندروست و هاوسەنگ پێکدەهێنن، ئەوان هەڵگری سەرەکی ئەو بیرۆکە و بەها و دیدگایانەن کە سیستەمی داهاتوو دادەمەزرێنن، جا چ دیموکراتیکی بێت، چ سۆسیالیستی بێت، یان لەسەر بنەمای دادپەروەری کۆمەڵایەتی و بەشداری گەلان بێت، دوورخستنەوەی ئەم گروپە یان پەیوەستکردنیان بە یەک نەتەوە یان هۆزێکی دیاریکراوەوە، بە ناچاری دەبێتە هۆی کۆمەڵگەیەکی سست، کەمی هەمەچەشنی، ناهاوسەنگ و بێتوانا لە باوەشگرتنی فرەیی سروشتی و دەوڵەمەندی خۆی، کە هێزی ڕاستەقینەی پێکدەهێنێت.

 

ڕوونی کردەوە، کە ئەوەی ئەمڕۆ بەرامبەر ژنانی گەنج دەکرێت، لە ئاستەنگە ئابوورییە زەختەکان و قەیرانە کۆمەڵایەتییە کۆبووەکان تێدەپەڕێت، دەگاتە ئاستی هەوڵی ڕێکخراو و بەردەوام بۆ سەپاندنی ئایدۆلۆژیایەکی یەکپارچە و نەهێشتنی ئەویتر، ئەمەش لە ڕێگەی ئامرازە ئایینییە توندڕەوەکان، سیاسەتی پاوانخوازی ناوەندگەرایی، یان نموونەی سەرمایەداری بەکاربەری کە هەوڵی کاڵاکردنی وزەی ژنانی گەنج و گۆڕینی بۆ ئامرازی بەرهەمهێنان و بەکاربردن دەدەن لەبری ئەوەی پێشەنگی گۆڕانکاری و گەشەسەندن بن، سەپاندنی یەک نموونەی ژیان، ناسنامە یان پەیوەندی سیاسی هەڕەشە لەسەر تەواوی پەیکەری کۆمەڵایەتی دەکات و هەر ئەگەرێکی ڕاستەقینەی بونیادنانی سیستەمێکی دیموکراتیک گشتگیر کە فرەچەشنی بناسێت و بیپارێزێت، تێکدەدات.

 

”دادپەروەرانە جێگرەوەکانی هزری و سیاسی”

سیلڤا حاجی لە خوێندنەوە شیکارییەکەیدا بۆ دیمەنی ناوچەکە ئاماژەی بەوەدا: کە شۆڕش و بزووتنەوەکانی گەنجان لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا ڕەنگدانەوەی هۆشیارییەکی گەشەسەندوو و کۆببووەوەیە کە سنوورە جوگرافییەکان و سنووردارکردنی سیاسی تێدەپەڕێنێت، ژنانی گەنج زیاتر ئاگاداری سروشتی ڕژێمە تاکڕەوەکان و ئامرازە سەرکوتگەرەکانیان بوون و ڕەخنەیان لە سیستەمی سەرمایەداری گرتووە کە هەوڵدەدات وزەکانیان لە چوارچێوەی تەسک و بێ بەهای بەکاربەردا لەخۆبگرێت، ئەم بەرزبوونەوەی هۆشیارییە بە ئیرادەیەکی ڕوون بەرەوڕوو دەبێتەوە بۆ گەڕان بەدوای جێگرەوەیەکی هزری و سیاسی دادپەروەرانەتر و بەشدارانەتر، کە توانای گەڕاندنەوەی بەهای ڕۆڵی تاک لە کۆمەڵگەدا هەبێت.

 

دووپاتی کردەوە، کە گونجاوترین سیستەم بۆ گەیشتن بە خواستەکانی گەنجان لە سووریا و ناوچەکەدا سیستەمێکی سۆسیالیستی دیموکراتیکییە لەسەر بنەمای فرەیی ڕاستەقینە، داننان بە هەموو زمان و کولتوور و ناسنامەکان بەبێ دوورخستنەوە و جیاکاری و دانانی میکانیزمی بەشداریکاری کاریگەر لە بڕیاردان لەسەر ئاستی ناوخۆیی و نیشتمانی، بە لەبەرچاوگرتنی ئەوەی کە هەر سیستەمێک مسۆگەری بەشداری کاریگەر و هۆشیارانەی پۆلی ژنانی گەنج نەکات بەڕێوبەری و سیاسەت و کۆمەڵگە هەمان قەیرانەکان بە شێوەی نوێ بەرهەم دەهێننەوە.

 

سیلڤا حاجی لە کۆتایی قسەکانیدا جەختی لەوە کردەوە، کە نابێت ئیرادەی ژنانی گەنج تەنها لە جوگرافیایەکی دیاریکراو یان هەلومەرجێکی سیاسیی تێپەڕبوودا قەتیس بکرێت، بەڵکو دەبێت بەرەو ئاسۆیەکی فراوانتر ئاراستە بکرێت کە لەسەر بنەمای کردەوەی هاوبەش و هاوپشتی کۆمەڵایەتی لە نێوان گروپە جیاوازەکانی گەنجان لە ناوچەکە و جیهاندا بێت. هەروەها داهاتوو تەنها لە ڕێگەی هەوڵ و ئیرادە و هۆشیاری پێشکەوتوویانەوە بەنیاد دەنرێت و پێشکەوتنی ڕاستەقینە لەو کاتەوە دەست پێدەکات کە هۆشیاری ڕەخنەگرانە بگۆڕێت بۆ کردەیەکی ڕێکخراو و بەرپرسیارانە، کە توانای هێنانەدی گۆڕانکاریی پێکهاتەیی خوازراو لە هەردوو کۆمەڵگە و دەوڵەتدا هەبێت.

 

”گەنجان: هێزی گۆڕان لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست”

ئەفشین مستەفا، هاوسەرۆکی دەستەی گەنجان و وەرزش لە کۆبانێ ڕوونیکردەوە، کە لە ئێستادا ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست تووشی قەیران و ململانێی خوێناوی دەبێت کە ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر کارەکتەری گەنجان هەیە، هەر کۆمەڵگەیەک هەوڵی چارەسەرکردنی کێشەکانی بدات، دەبێت ڕوو لە گەنجەکانی بکات، چونکە ئەوان گەورەترین توێژی پێکهاتەکەی پێکدەهێنن و کۆبوونەوەی قەیران و فشارەکان بە پلەی یەکەم کاریگەری لەسەر گەنجان و ژنان هەیە.

 

بەڵام ئاماژەی بەوەشکردووە، گەنجان خاوەنی وزەیەکی دینامیکین کە توانای هێنانەدی گۆڕانکاری و کاریگەری لەسەر کۆمەڵگە و داڕشتنی چارەسەری هەیە، ئەمەش بە ڕوونی لە شۆڕشی ڕۆژائاوای کوردستاندا دەرکەوت، کە گەنجان ڕۆڵێکی سەرەکییان لە ڕێکخستن و پاراستنی کۆمەڵگەدا هەبوو، بە تایبەتی ژنانی گەنج ڕۆڵی پێشەنگیان بینی لە ڕێنماییکردنی شۆڕش و بەشداریکردن لە شکستی داعش، ئەمەش جەخت لەسەر گرنگی گەنجان دەکاتەوە لە پێشەنگایەتیکردنی کۆمەڵگە و پاڵنانی بەرەو گۆڕانکاری.

 

ئاماژەی بەوەشکرد، هەر شۆڕشێک گەنجان بەدەر بکات، ناتوانێت سەرکەوتن بەدەستبهێنێت، چونکە خاوەنی وزەیەکی بێئەندازە و ئیرادەی نەگۆڕن، پێی وایە هەر گۆڕانکارییەک کە پێویست بێت لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا دەبێت لەلایەن گەنجانەوە دەستپێبکات، بەتایبەتی ئەگەر ئەو گۆڕانکارییە دیموکراتیک بێت، چونکە گەنجان بە سروشتی خۆیان خواستی گرتنەبەری شێوازی دیموکراتیکییان هەیە لە دۆزینەوەی چارەسەر و داڕشتنی جێگرەوەکاندا، هەموو ناوچەکە پێویستی بە گۆڕانکارییەکی دیموکراتیک هەیە کە جێگرەوەیەک پێشکەش بە دەسەڵاتە سەرمایەدارییەکان بکات، ڕێگایەک کە تەنها لە ڕێگەی ڕۆڵێکی پێشەنگییەوە دەتوانرێت بەدەستبهێنرێت کە گەنجان دەیگرنە ئەستۆ.

 

ئەفشین مستەفا قسەی بۆ گروپی گەنجان کرد و وتی: کۆمەڵناسی گروپی گەنجان لەم قۆناغەدا خۆ بونیادنانە، چونکە ئەو کۆمەڵناسیەی لە ئێستادا بەسەر گەنجاندا سەپێنراوە لە سروشتدا سەرمایەدارییە و بەو پێیەی سەرچاوەی وزەن بۆ کۆمەڵگە، دەبێت ئەم وزەیە بە شێوەیەکی ئەرێنی بگوازرێتەوە ناو کۆمەڵگە.