زەینەب جەلالیان؛ سیمبولی بەرخۆدان لە دژی ستەم لە مێژووی هاوچەرخی ئێراندا

زەینەب جەلالیان، زیندانی سیاسی لە ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە بارودۆخی داگیرکردنی بەربڵاو لە مافە سەرەتاییەکان دەژی، بەبێ ڕەچاوکردنی بنەمای جیاکردنەوەی تاوانەکان.

ناوەندی هەواڵ

 

زەینەب جەلالیان، زیندانی سیاسی کورد و یەکێک لە دیارترین ژنە زیندانییەکان لە ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستان، هەژدەهەمین ساڵی تەمەنی لە زیندانی یەزد بەسەر دەبات، کە پێویستیەکە کە مۆڵەتی لێ وەرنەگیرێت و لە هەلومەرجێکدا دەژی کە بە زەوتکردنی بەربڵاوی مافە سەرەتاییەکان و بێبایەخکردنی بنەمای جیاکردنەوەی تاوانەکان، لە دۆخێکی سەخت و ئاڵۆزدا دەژی.

 

زەینەب جەلالیان لە ساڵی ٢٠٠٧ دەستگیرکرا و لە ساڵی ٢٠٠٩ بە تۆمەتی "خیانەت" سزای لەسێدارەدانی بەسەردا سەپێندرا، دواتر سزاکە لەلایەن دادگای باڵاوە پشتڕاستکرایەوە پێش ئەوەی بگۆڕدرێت بۆ زیندانی هەتاهەتایی، هەروەها بەهۆی ئەوەی بە شێوەیەکی نایاسایی وڵاتەکەی بەجێهێشتووە، سزای ساڵێک زیندانی بەسەردا سەپێندراوە.

 

زەینەب جەلالیان لە ماوەی ساڵانی زیندانیکردنیدا تووشی کێشەی تەندروستیی سەخت بووە، لەوانە کێشەی چاو و گورچیلە و هەرس، پزیشکەکان پشتڕاستی دەکەنەوە کە بەپەلە پێویستی بە چارەسەری تایبەتمەند و نەشتەرگەری هەیە، بەڵام ڕاپۆرتەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە دەستڕاگەیشتن بە چاودێری پزیشکی دروست بە بەردەوامی سنووردار یان مەرجدار ماوەتەوە.

 

زەینەب جەلالیان بە درێژایی ساڵانی دەستبەسەرکردنی چەند نامەیەکی لە ناو زیندانەکەوە بڵاودەکاتەوە، کە لە ڕێگەیەوە هەوڵی داوە دەنگی خۆی و دەنگی زیندانییەکانی دیکە بگەیەنێتە جیهانی دەرەوە، لە یەکێک لە نامەکانیدا کە لە سەرەتای ساڵی هەژدەهەمی زینداندا بڵاوکرایەوە، ئاماژەی بە بارودۆخی سەختی ناو دەستبەسەرکردن و ڕەتکردنەوەی چارەسەر و پچڕانی پەیوەندی لەگەڵ خێزانەکەیدا کردووە و بارودۆخی خۆی بە نموونەی فشارە سیستماتیکییەکان بۆ سەر زیندانیانی سیاسی زانیوە.

 

لە نامەیەکی دیکەدا، بە ڕوونی ڕەخنەی لە پشتگوێخستنی تەندروستی خۆی گرتووە و نووسیویەتی کە بانگەوازی فەرمی سەبارەت بە چاودێری پزیشکی "ڕاستنیە" و بە شێوەیەکی کاریگەر چارەسەری بۆنەکراوە، هەروەها لە نامەکانیدا داوای لە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و ڕای گشتی کردووە، لەبەرامبەر سزای لەسێدارەدان و پێشێلکردنی مافی زیندانییەکان بێدەنگ نەبن، هەروەها کار بۆ پاراستنی گیانی مرۆڤ بکەن.

 

لە یەکێک لە نامەکانیدا کە ئاماژە بە ساڵانی درێژخایەنی زیندانیکردنی دەکات، دەستەواژە سیمبولییەکانی خۆی نووسیوە، سەرەڕای ئەو هەموو ئازار و حەسرەت، ١٧ ساڵ تێپەڕیوە، لێدوانێک کە هەم ڕەنگدانەوەی بەردەوامی ئازارەکانی و هەم خۆڕاگرییە لە بەرامبەر ئەم بارودۆخانەدا.

 

زەینەب جەلالیان کە بە درێژخایەنترین زیندانی سیاسی ژن لە ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستان دادەنرێت، بەشێکی بەرچاوی ژیانی لە زیندان بەسەر بردووە، لە مافە سەرەتاییەکانی وەک چارەسەری پزیشکی گونجاو، سەردانی بەردەوامی خێزان و دەستڕاگەیشتن بە تەنانەت کەمترین خزمەتگوزارییەکانیش بێبەش بووە.

 

سەرەڕای ئەم هەلومەرجانە، بەردەوامە لە دەربڕینی بیروبۆچوونەکانی و بەرگری لە مافی زیندانییەکان لە ناو زیندانەوە، ئەمەش وایکردووە کە ببێتە یەکێک لە دیارترین سیمبولەکانی بەرخۆدانی مەدەنی لە ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستاندا، چیرۆکەکەی نەک تەنها دۆسیەیەکی یاسایی، بەڵکو بووەتە بەشێک لە مێژووی هاوچەرخی سەرکوت و بەرخۆدان لە وڵاتدا.