ناوەندی هەواڵ

 

لە کوچەیەکی ئارام لە پشت باڵەخانەی مێژوویی فارینا لە شاری کۆڵنیای ئەڵمانیا کە مۆزەخانەی بەناوبانگی بۆنەکانی تێدایە، "کانی ژنان"ە، لە کاتێکدا کەمتر ناسراوە، بەڵام بەهایەکی مێژوویی و کولتووری بەرچاوی هەیە، کە دە پەیکەری ژنی تێدایە و نوێنەرایەتی سەردەمی جیاواز دەکەن.

 

دیزاینی کانیەکە ئامانجیەتی تیشک بخاتە سەر ڕۆڵی پەرەسەندنی ژنان لە کۆمەڵگەی کۆڵنیا بە درێژایی مێژوو، هەر پەیکەرێک نوێنەرایەتی قۆناغێکی مێژوویی و ژنێک دەکات کە ژیانی ڕەنگدانەوەی تایبەتمەندییەکانی سەردەمی خۆی بووە.

 

ژنانی ئۆبیی و ڕۆمان

کۆنترین پەیکەری ژنانی هۆزی ئوبییە کە یەکێکە لە دانیشتووانی سەرەتایی ناوچەکە، بەپێی گێڕانەوەی مێژوویی، پێدەچێت ئەم ژنانە قژیان سپی و چاویان شین بێت، ئەمەش سەرنجی ڕۆمەکانی بۆ لای خۆیان ڕاکێشاوە.

 

لە تەنیشت ئەم پەیکەرەدا یەکێکە لە پەیکەرەکانی ژنێکی سەردەمی ڕۆمانییەکان، ئەو سەردەمەیە کە لە ژێر کاریگەری ڕۆمانیەکاندا شارەکە گۆڕانکارییەکی بەرچاوی بەخۆیەوە بینی.

 

ژنانی فرانکی و پیرۆزی ئۆرسولا

هەروەها لە کانیەکەدا پەیکەری ژنێکی فەرنجی تێدایە کە لە سەدەی چوارەمی زایینی گەیشتووەتە شارەکە، لەنێو کەسایەتییە دیارەکاندا پەیکەرێکی پیرۆزی ئورسولاش هەیە، کە چەندین سەری ژنە گەنجەی بەدەستەوەیە، ئاماژەیە بۆ ئەو ئەفسانەیەی کە دەڵێت پارێزەری منداڵانی کچی بێ هاوژین بووە.

 

پەیکەرێکی سەدەی ناوەڕاست ژنێک نیشان دەدات کە سەبەتەیەکی هەڵگرتووە، پەیکەرێکی دیکەش وێنەی ئەو ژنە جولەکانەیە کە لە ساڵی ١٤٢١ لە شاری کۆڵنیا  دەرکراون، ئەمەش بیرهێنانەوەی قۆناغەکانی دوورخستنەوە و جیاکاری کۆمەڵایەتیە کە شارەکە ئەزموونی کردووە.

 

لە بازرگانی و کۆچەوە بۆ ژنی سەردەمی

پەیکەرەکانی دواتر تیشک دەخەنە سەر مێژووی بازرگانی و کۆچبەری کۆڵنیا ، پەیکەرێکی ژنێکی هۆڵەندی ئامڕازی پەرەسەندنی پەیوەندییە بازرگانییەکانی نێوان کۆڵنیا  و هۆڵەندایە لە ماوەی سەدەی ١٧دا، پەیکەرێکی دیکەش نوێنەرایەتی ئەو ژنە ئیتاڵیانە دەکات کە لە سەدەی ١٨دا کۆچیان کردووە بۆ ئەو شارە.

 

پەیکەرێک ژنێکی پرۆسی نیشان دەدات، کە ڕەنگدانەوەی ئەو قۆناغەیە کە شارەکە لە ژێر کاریگەری دەسەڵاتی پرۆسدا بووە لە ماوەی سەدەی نۆزدەهەمدا پەیکەری کۆتایی نوێنەرایەتی ژنانی سەردەمی دەکات وەک ئەوەی لە ساڵی ١٩٨٧دا هەستی پێدەکرا، ئەو ساڵەی کە کانیەکە دانرا.

 

کانیەک بەبێ ئاو

سەرەڕای بەهای ئامڕازی و مێژوویی، کانیەکە چیتر بەو شێوەیە کارناکات کە لە سەرەتادا مەبەست بووە، ئاوەکە وەستاوە بەهۆی ئەو ڕێوشوێنە ئەمنییانەی کە لە کاتی لوتکەی "G8"دا جێبەجێکرابوون کە لە ساڵی ١٩٩٩ لەلایەن کۆڵنیاوە میوانداری کرابوو، ناوچەی دەوروبەری داخراوە، هەروەها دەرچەی ئاوەکە بە پەڕۆی کانزا داپۆشرابوو.

 

ئەم شوێنەوارە لەلایەن هونەرمەندی ئەڵمانی ئانلیز لانغنباخ ”Anneliese Langenbach”، دیزاین کراوە، لەکاتێکدا باڵەخانەی فارینا کە تێیدایە بە ئەو شوێنە مێژووییە ناسراوە کە بۆ یەکەمجار بۆنی بەناوبانگی جیهانی”ئاوی کۆڵونیا”ی تێدا بەرهەم هێنراوە.