نامەیەک لە WFAوە بۆ نەتەوە یەکگرتووەکان: پرۆسەی سیاسی لە ئەفغانستان بێ ژنان بەڕێوە ناچێت
ڕێکخراوی ژنان بۆ ئەفغانستاWFA لە نامەیەکی کراوەدا بۆ ئەمیندار و کۆنسەی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان داوای کرد کە بەشداریکردنی واتاداری ژنان لە پرۆسەی سیاسی خێراتر بکرێت، هەروەها کارەکانی یوونامیشی لەبەر کەمیی شەفافیەت خستە بەر ڕەخنە.
ناوەندی هەواڵ
ڕێکخراوی ژنان بۆ ئەفغانستان نامەیەکی کراوەی بۆ ئەنتۆنیۆ گوتێرس، ئەمیندار کۆنسەی ئاسایش و میسیۆنی هاوکاریی نەتەوە یەکگرتووەکان لە ئەفغانستانناردووە و داوای کردووە سەربەخۆیی هەڵسەنگاندنەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان بپارێزرێت و جێبەجێکردنی پرۆسەیەکی سیاسیی جێی بڕوا و بەرفراوان لەسەر بنەمای بەشداریکردنی واتاداری هەموو هاووڵاتییان، بەتایبەتی ژنانی ئەفغانی، خێراتر بکرێت.
ئەم نامەیە کە بە ڕاوێژکاری لەگەڵ کۆمەڵێک ژنی ئەفغانی لە ناوەوە و دەرەوەی وڵات و بە پشتیوانیی ٣٠ چالاکوان و ڕێکخراوی مافی مرۆڤی ئەفغانی ئامادە کراوە، ئاماژە بەوە دەکات کە ئاشتیی بەردەوام، سەقامگیری و ڕەوایی لە ئەفغانستاندا تەنیا لە ڕێگەی ڕێککەوتنێکی سیاسیی بەرفراوان، دیالۆگی نیشتمانی و بەشداریکردنی تەواوەتیی ژنانەوە دەستەبەر دەبێت.
زۆرێک لە پێشنیازەکان جێبەجێ نەکراون
نووسەرانی نامەکە بڕیارەکانی ٢٥٩٣ (٢٠٢١) و ٢٧٢١ (٢٠٢٣)ی کۆنسەی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان و هەڵسەنگاندنە سەربەخۆکانیان بیر هێنایەوە و جەختیان کردەوە کە نزیکەی سێ ساڵ دوای بڵاوبوونەوەی هەڵسەنگاندنەکە، هێشتا زۆرێک لە پێشنیازە سەرەکییەکان جێبەجێ نەکراون.
نامەکە لە چوارچێوەی ستوونی سێیەمی میسیۆنەکەی بۆ ئاسانکاریی دیالۆگی سیاسی، ئەدا و کارکردنی میسیۆنی نەتەوە یەکگرتووەکان لە ئەفغانستانلە پێشخستنی ئەرکەکانیدا دەخاتە بەر ڕەخنە و ئاماژە بەوە دەکات کە میسیۆنەکە تا ئێستا لە دروستکردنی میکانیزمێکی یەکگرتوو، ڕێکخراو و بەڕاستی بەرفراوان بۆ پەیوەندی بەستن لەگەڵ هەموو لایەنە پەیوەندیدارەکانی ئەفغانستاندا سەرکەوتوو نەبووە. نووسەران هەروەها نیشاندانی نیگەرانیی خۆیان لە نەبوونی شەفافیەت و لێپرسینەوە لە پێشخستن و جێبەجێکردنی نێزیکاتیا موزایکدا دەربڕیوە.
لە نامەکەدا، ڕێکخراوی ژنان بۆ ئەفغانستان سێ پێشنیازی تایبەتی ئاراستەی نەتەوە یەکگرتووەکان کردووە:١. دروستکردنی میکانیزمێکی ڕێکخراو بۆ پەیوەندیکردن لەگەڵ ژنانی ئەفغانی، هێزە دیموکراتەکان و کۆمەڵگەی مەدەنی. ٢. دەستنیشانکردنی نوێنەری تایبەتی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ ئەفغانستان بە مەبەستی بەڕێوەبردنی دیپلۆماسی لە نێوان هەموو لایەنە پەیوەندیدارەکاندا. ٣. دیاریکردنی پێوەر و کاتێکی ڕوون بۆ هەڵسەنگاندنی پێشکەوتنی پرۆسەی سیاسی و هەڵسەنگاندنی لەلایەن کۆنسەی ئاسایشەوە.
واژۆکاران داوایان کرد ئەم بەڵێنانە ببنە کرداری بەرچاو
هەروەها واژۆکاران لە ئەمیندار، میسیۆنی نەتەوە یەکگرتووەکان لە ئەفغانستان و ئەندامانی کۆنسەی ئاسایشیان داوا کرد کە پابەندبوونی خۆیان بۆ هەڵسەنگاندنێکی سەربەخۆ و پێشخستنی پرۆسەیەکی سیاسیی بەرفراوان دووپات بکەنەوە و ئەم بەڵێنانە بگۆڕن بۆ چالاکیی کرداری.
لە کۆتایی نامەکەدا هاتوو کە گەل و ژنانی ئەفغانستان لە نەتەوە یەکگرتووەکان چاوەڕوان دەکەن ڕۆڵی خۆی وەک دامەزراوەیەکی بێلایەن، بەپڕەنسیپ و بەرپڕسیار درێژە پێ بدات و پشتیوانی لە بەشداریکردنی ڕاستەقینەی هاووڵاتییانی ئەفغانی بکات لە پرۆسەکانی بڕیاردان سەبارەت بە داهاتووی وڵاتەکەیان.