کۆچی ئەمینە محەمەد لە عەفرینەوە بۆ شێخ مەقسود، لە شێخ مەقسودەوە بۆ قامیشلۆ

لەناو شەڕ و گەمارۆ و کۆچی زۆرەملێدا، شایەتحاڵی ژنێکی کورد، چیرۆکی بەرخۆدانی شێخ مەقسود و ئەشرەفیە دەگێڕێتەوە، کۆچ لە عەفرینەوە بۆ حەلەب، پاشان بۆ قامیشلۆ، تەنیا کۆچکردن نییە؛ دەربڕینی کەرامەتی بەکۆمەڵە لە دژی رادەستبوون.

زەینەب عیسا

 

قامیشلۆ-هەندێک ڕێگا هەیە لەسەر نەخشە دەرناکەوێت، بەڵام لە دڵدا هەڵکۆڵدراوە، ئەم ڕێگایە کە لە عەفرینەوە تا شێخ مەقسود و پاشان بۆ قامیشلۆ درێژ دەبێتەوە، یەکێکە لەو ڕێگایانە. نیشانەی بۆمب و قورسایی گەمارۆ و دەنگی بەرخۆدانی هەڵگرتووە. چیرۆکی ئەمینە محەمەد تەنیا چیرۆکی ژیانی ژنێک نییە؛ شایەتحاڵێکی زیندووە بۆ گەلی کورد و بەتایبەت ژنان، کە خۆیان ڕادەست کردووە.

 

لە شێخ مەقسود و ئەشرەفیە ئەم مێژووە کە هەمووان لە منداڵەوە تا بەتەمەنەکان، لە ژنەوە تا گەنج ناوی دەبەن “بەرخۆدان”، ناوی ئیرادەی گەلە بۆ پاراستنی خاک و ناسنامە و کەرامەتی خۆیان. هەر وشەیەک کە ئەمڕۆ لە قامیشلۆ دەنگ دەداتەوە، لە ڕاستیدا درێژەپێدەری یەکەم هەنگاوە کە لەسەر شەقامەکانی حەلەب و چیاکانی عەفرین و گەڕەکە گەمارۆدراوەکان گیراوەتەبەر.

 

دانیشتووانی شاری عەفرین لە ساڵی ٢٠١٨ بەهۆی هێرشەکانی دەوڵەتی تورکەوە ناچاربوون کۆچ بکەن و هاتنە گەڕەکە کوردنشینەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفیە لە شاری حەلەب، پێش ڕووخانی ڕژێمی بەعس، هەردوو گەڕەکی کوردی لەژێر گەمارۆو قەیرانی ئابووریدا بوون. دوای ڕووخانی ڕژێمی بەعس، چەتەکانی هەتەشەی سەر بە دەوڵەتی تورکیا هاتن. هەروەها گەمارۆی گەلی کوردی دانیشتووی ئەو گەڕەکانەیان دا و هەموو جارێک هێرشیان دەکردە سەر خەڵکی ئەو گەڕەکە. لە ٦ی کانوونی دووەم، چەتەکانی جیهادی هەتەشە بە هێز و چەکی قورس هێرشیان کردە سەر هەردوو گەڕەکەکە. هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ و گەل بڕیاریاندا تا کۆتایی شەڕ بکەن، چونکە رادەستبوونیان قبوڵ نەکرد.

 

ژنێکی کورد بەناوی ئەمینە محەەمد کە لە گەڕەکی شێخ مەقسودەوە کۆچی کردووە بۆ شاری قامیشلۆ، سەبارەت بە ساتەکانی بەرخۆدانی گەلی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە بۆ ئاژانسەکەمان قسەی کرد بەڵام نەیویست ڕووخساری خۆی پیشان بدات و ژیانی خێزانەکەی بخاتە مەترسییەوە بەهۆی مەترسی کۆمەڵکوژی لە گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە، هەروەها بەهۆی ئەوەی خێزانەکەی هێشتا لەو گەڕەکە ماونەتەوە. لەگەڵ ئەوەشدا باسی لەو دڕندەییە کرد کە چەتەکانی هەتەشە و دەوڵەتی تورکیا ئەنجامیانداوە.

 

"قەیرانی ئابووری هەر جارێک بەهۆی گەمارۆ زیاتر بوو"

ئەمینە محەمەد باسی ئەو ستەم و سەختییەی کرد کە ڕژێمی بەعس لەم دوو گەڕەکەدا بەسەر گەلی کورددا سەپاندبووی، وتی: لە ساڵی ٢٠١٨ بەهۆی هێرشەکانی دەوڵەتی تورک بۆ سەر عەفرین کۆچمان کردووە بۆ شێخ مەقسود. لەو کاتەدا ڕژێمی بەعس گەمارۆی هەردوو گەڕەکەکەی دابوو، خەڵکی ئەو گەڕەکە ڕووبەڕووی قەیرانی ئابووری بوون، ڕژێمی بەعس ئەو کەسانەی چەوساندەوە کە هەردوو گەڕەکەکەیان بەجێهێشت. ئەوان گەنجی کوردیان دەبرد کە دەیانخوێند لە زانکۆکاندا وەک دیل کە گەڕەکەکەمان بەجێدەهێشت، دەیانوت کوردیت؟ هەرکەسێک دەیوت من کوردم دەخرایە زیندان و ئەشکەنجە دەدرا دوای ئەوەی ڕژێمی بەعس هاتنە سەر دەسەڵاتداری حەلەب، گەمارۆی ڕۆژانە بەردەوام بوو، کارەبا و ئاو و خواردن و سووتەمەنی تەنانەت نەما.

 

"ئیرادەی گەل نەشکا"

ئەمینە محەمەد بە شانازییەوە باسی لە بەرخۆدانی گەلی شێخ مەقسود و ئەشرەفیە کرد ئاماژەی بەوەشکرد، چەتەکانی هەتەشە سەرەڕای گەمارۆدان هێرشیان کردە سەر گەڕەکەکە، بەڵام هەر جارێک هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ وەڵامی ئەو هێرشانەیان دەدایەوە و نەیانهێشت توندتر بن، بەڵام دواتر هێرشی زۆر قورسیان کردە سەر خەڵک، بە گولـلە هاوەن و تانک و تۆپ هێرشیان کرد، سەدان چەتەکانیان هەبوون، لە کاتێکدا چەتەکانی ئێمە تەنها ٢٠٠هێزی ئاسایشی ناوخۆ بوون سەربازەکان سەرەڕای چەکی قورسیان نەیانتوانی هێزەکانمان بشکێنن و شەو و ڕۆژ وەڵامی هێرشەکانیان دایەوە و خەڵکی مەدەنیان دەپاراست.

 

"ئێمە داوای مافەکانمان و خاکەکەمان دەکەین"

ئەمینە محەمەد داوای ئاشتی لە سووریا کرد و لە کۆتاییدا وتی: کاتێک هێرشیان کرد، ماڵەکەمان لە هێڵی پێشەوەی شەڕەکەدا بوو، بینیم چۆن شەڕەکە توندتر بوو، چوومە ناو گەڕەکەکەوە، بۆ ماڵی باوکم، چەند ڕۆژێک لەوێ ماینەوە، لە شەقامەکەدا هاواریان دەکرد، دەیانوت ئەگەر هەریەکێکتان تا بەیانی لە گەڕەکەکەدا بمێننەوە، هەمووتان پێکەوە دەسوتێنین، ئێمە چووینە دەرەوە بۆ ناو شاری حەلەب، چونکە ئێمە منداڵمان هەبوو، بەرەو کانتۆنی جزیرە ڕۆیشتین، ئێستاش لێرە نیشتەجێ بووین هەرگیز گەڕەکەکانمان بەجێنەهێشتووە، بەڵام لەبەر ئەوەی هێرشەکان زۆر توندتر بوون، ناچار بووین گەڕەکەکەمان بەجێبهێڵین ئێستا ئێمەی گەلی کورد، دەمانەوێت بە ئارامی بژین با هەمووان دەنگی خۆمان ببیستن کە ئێمە داوای ماف و خاکی خۆمان دەکەین.