درخشش «تمرین‌هایی برای یک انقلاب» در کن؛ پگاه آهنگرانی برنده جایزه چشم طلایی

مستند «تمرین‌هایی برای یک انقلاب»، روایت چهار دهه امید و سرکوب در ایران، جایزه «چشم طلایی» جشنواره کن را برای پگاه آهنگرانی به ارمغان آورد.

مرکز خبر- مستند «تمرین‌هایی برای یک انقلاب» ساخته پگاه آهنگرانی موفق شد جایزه «چشم طلایی» (L’Œil d’or)، مهم‌ترین جایزه بخش مستند هفتادونهمین دوره جشنواره فیلم کن ۲۰۲۶ را از آن خود کند؛ موفقیتی که این فیلم را به یکی از آثار بحث‌برانگیز و مورد توجه جشنواره امسال تبدیل کرده است.

این مستند که در بخش «نمایش‌های ویژه» جشنواره کن به نمایش درآمد، از میان ۲۱ فیلم مستند حاضر در بخش‌های رسمی و جنبی جشنواره به‌عنوان بهترین اثر انتخاب شد. هیئت داوران، روایت «شاعرانه، شخصی و تاریخی» فیلم از ایران معاصر را دلیل اصلی انتخاب آن عنوان کردند.

 

روایتی شخصی از تاریخ پرتنش ایران

«تمرین‌هایی برای یک انقلاب» نخستین فیلم بلند مستند پگاه آهنگرانی است؛ اثری که با ترکیب ویدئوهای خانگی، تصاویر آرشیوی، روزنامه‌ها، ویدیوهای یوتیوب، صداهای تاریخی و انیمیشن، بیش از چهار دهه از تاریخ معاصر ایران را مرور می‌کند.

فیلم از خلال زندگی پنج نفر از نزدیکان و افراد تاثیرگذار در زندگی آهنگرانی پیش می‌رود؛ شخصیت‌هایی که هر یک به‌نوعی بازتابی از نسل‌های مختلف ایرانیانی هستند که امید به تغییر اجتماعی را تجربه کرده‌اند اما بارها با سرکوب، خشونت و ناامیدی روبه‌رو شده‌اند.

روایت مستند از انقلاب ۱۳۵۷ آغاز می‌شود و با عبور از رخدادهای سیاسی و اجتماعی دهه‌های بعد، تا اعتراضات سال‌های اخیر و حتی جنگ اخیر میان ایران، آمریکا و اسرائیل ادامه پیدا می‌کند؛ جنگی که در فیلم به‌عنوان امتداد بحران‌های تاریخی و سیاسی منطقه به تصویر کشیده شده است.

 

ستایش داوران کن از «روایت زنده و فوری»

هیئت  داوران جایزه «چشم طلایی» در بیانیه خود اعلام کرد این مستند «امکان ورود به واقعیتی پیچیده و چندلایه از ایران معاصر را از خلال تلفیقی از سینمای شخصی، تاریخی و شاعرانه فراهم می‌کند

داوران همچنین از «روایت زنده و فوری» فیلم و نگاه انسانی آن به زندگی در میانه «موج‌های خشن تاریخ» تمجید کردند.

ریاست هیئت  داوران این بخش را امسال مستیسلاو چرنف بر عهده داشت. جایزه «چشم طلایی» همراه با مبلغ ۵ هزار یورو به برنده اهدا می‌شود و از مهم‌ترین جوایز حوزه مستند در جشنواره کن به‌شمار می‌رود.

 

فیلمسازی یا درمان؟

پگاه آهنگرانی در گفت‌وگویی، روند ساخت این فیلم را «بیشتر شبیه درمان» توصیف کرده و گفته است این پروژه تلاشی بوده برای کنار هم قرار دادن خاطرات شخصی و تاریخ معاصر ایران؛ تاریخی که به گفته او، زندگی نسل‌های مختلف ایرانیان را شکل داده است.

این فیلم محصول مشترک جمهوری چک و اسپانیاست و شرکت‌های Medianest و Fasten Films تهیه‌کنندگی آن را برعهده داشته‌اند. پخش فیلم در فرانسه توسط Jour2Fête Distribution انجام می‌شود و فروش بین‌المللی آن نیز در اختیار The Party Film Sales قرار دارد.

پس از موفقیت فیلم در کن، شرکت Sony Pictures Classics امتیاز پخش بین‌المللی این مستند را خریداری کرد؛ اتفاقی که می‌تواند مسیر اکران جهانی و حضور گسترده‌تر این اثر در جشنواره‌ها و بازارهای سینمایی را هموار کند.

 

از بازیگری تا مستندسازی انتقادی

پگاه آهنگرانی پیش‌تر بیشتر به‌عنوان بازیگر سینما و تلویزیون شناخته می‌شد، اما در سال‌های اخیر فعالیت‌های مستندسازی و مواضع اجتماعی و مدنی او نیز مورد توجه قرار گرفته است.

او طی سال‌های گذشته بارها به‌دلیل فعالیت‌های فرهنگی و مدنی با فشارها و محدودیت‌های نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی روبه‌رو شده بود؛ موضوعی که بسیاری از ناظران آن را در شکل‌گیری نگاه انتقادی و شخصی این مستند بی‌تاثیر نمی‌دانند.

موفقیت «تمرین‌هایی برای یک انقلاب» در جشنواره کن، در شرایطی رخ می‌دهد که روایت‌های مستقل و انتقادی از جامعه ایران بیش از گذشته در سینمای جهان مورد توجه قرار گرفته‌اند؛ آثاری که تلاش می‌کنند تصویر متفاوتی از زندگی، سرکوب، مقاومت و امید در ایران امروز ارائه دهند.