ئیلهام ئەحمەد هەڵسەنگاندنی بۆ پرۆسەی نوێی سووریا کرد
ئیلهام ئەحمەد، سیاسەتمەداری کورد ڕایگەیاند کە سووریا بۆ یەکەم جار بە شێوەیەکی فەرمی دان بە کورددا دەنێت و هەندێک دەستێوەردان هەن کە ئامانجیان دروستکردنی ئاڵۆزییە لە ناوچەکەدا.
ناوەندی هەواڵ
کۆڕبەندی میری بۆ ساڵی ٢٠٢٦، ئەمڕۆ لە شاری هەولێری باشووری کوردستان دەستی پێکرد. ئەم فۆڕمە هەموو ساڵێک لەلایەن پەیمانگای لێکۆڵینەوەکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست کۆڕبەندی میری ڕێکدەخرێت. ژمارەیەکی زۆر لە سیاسەتمەداران و دیپلۆماتکارانی باشووری کوردستان، عێراق، ڕۆژاوای کوردستان، تورکیا و بواری نێودەوڵەتی بەشدارییان لەم فۆڕمەدا کرد.
ئەم فۆڕمە بۆ ماوەی دوو ڕۆژ بەردەوام دەبێت. لە ماوەی فۆڕمەکەدا، دۆخی ئەمنیی ناوچەکە، کێشەی کورد، داهاتووی عێراق و پرۆسەی سیاسی لە نێوان ڕۆژاوای کوردستان و سووریا بە شێوەیەکی فراوان هەڵدەسەنگێندرێن.
داننان بە زمانی کوردی و ناسنامەی کوردی هەنگاوی بنەڕەتییە
یەکەم پانێڵ بە ناونیشانی دۆخی سووریا و ڕۆژئاوای کوردستان بەڕێوەچوو و ئیلهام ئەحمەد، سیاسەتمەداری کورد لەم پانێڵەدا قسەی کرد.
ئیلهام ئەحمەد جەختی لەسەر داننان بە مافەکانی کورد و فەرمیبوونی زمانی کوردی کردەوە و وتی: زمانی کوردی بە بڕیاری سەرۆکایەتیی سووریا ناسێنراوە. سووریا بۆ یەکەم جار بە شێوەیەکی فەرمی دان بە کورددا دەنێت. داننان بە ناسنامەی کوردان هەنگاوی بنەڕەتییە. بابەتی زمانی کوردی بۆ ئێمە زۆر گرنگە.
یەکخستن، هێزەکانی سووریای دیموکراتیک و دۆخی سنوورەکان
ئیلهام ئەحمەد ڕوونیکردەوە کە پرۆسەی یەکخستن بووەتە هۆی ئەوەی شارەکانی سووریا جارێکی تر خۆبەڕێوەبەری بن، دەروازە سنوورییەکان بکرێنەوە و گەڕانەوەی هاووڵاتیانی سووریا و ڕۆژاوای کوردستان ئاسانتر بێت.
ئیلهام ئەحمەد ئاماژەی بە هێزەکانی سووریای دیموکراتیک هەسەدە کرد کە لە ناو سوپای سووریا جێ دەگرن و ڕایگەیاند کە تا ئێستا ئەم پرۆسەیە بە ڕێژەیەکی باش جێبەجێ کراوە و بەم شێوەیە یارمەتی بە جێگیرکردنی ئارامی و سەقامگیری داوە.
لە ڕۆڵی ژناندا دواڕۆیشتنێکی بەرچاو هەیە
ئیلهام ئەحمەد ئاماژەی بە ڕۆڵی ژنان و ئەزموونی بەڕێوەبردنی خۆسەری لە ڕۆژاوای کوردستان کرد و وتی: ئەزموونی بەڕێوەبردنی خۆسەری مۆدێلێکی پێشەنگی بۆ بەشداریی ژنان لە بوارەکانی ژیانی گشتی، سیاسی و ئابووری پێشکەش کرد. بەڵام ئەمڕۆ، کاتێک هێزە سەربازییەکان و دامەزراوەکانی بەڕێوەبردنی خۆسەری دەخرێنە ناو دامەزراوەکانی دەوڵەت، دەبینین کە لە ڕۆڵی ژناندا دواڕۆیشتنێکی بەرچاو هەیە. ئێمە ئەمە بە ڕێگرێک لەبەردەم بەشداریی ژنان لە ناوەندەکانی بڕیاردان دەزانین.
فەرماننامەکە مێژووییە، بەڵام لە کرداردا کەم دەهێنێت
ئیلهام ئەحمەد ڕوونی کردەوە کە پرۆسەی یەکخستن هێشتا لە قۆناغی تاقیکردنەوەدایە و وتی: بە دەرکردنی فەرماننامەیەکی سەرۆکایەتی کە بوون و ناسنامەی گەلی کورد، کولتوور و زمانی کوردی دەناسێنێت، دەستکەوتێک بەدەست هاتووە. ئەم دانپێدانانە بۆ یەکەم جار لە ئاستی سووریا بەدی دێت و هەنگاوێکی مێژووییە. بەڵام ئەم فەرماننامەیە لە ڕووی جێبەجێکردنەوە کەم دەهێنێت، بە تایبەتی لەبارەی مافی خوێندن بە زمانی کوردی، هیچ میکانیزمێکی ڕوون و بەرچاوی جێبەجێکردن لەسەر زەوی نییە.
مەترسییەکانی بەردەم ئارامیی بەردەوام
ئیلهام ئەحمەد لەبارەی ناڕوونیی میکانیزمەکانی جێبەجێکردنی بڕیارەکانی حکومەت هۆشداری داو وتی: بەهۆی نەبوونی ڕوونی، هەندێک جار ئاڵۆزی دروست دەبێت. دەبێت دەوڵەت میکانیزمی ڕوون دابنێت، ئابوورییەکی سەقامگیر بەهێز بکات و کۆنترۆڵی دۆخی ئەمنی بکات. هێشتا ئاڵۆزی هەن. هەندێک دەستێوەردان هەن کە ئامانجیان ئاڵۆزکردنی ناوچەکەیە. بیرکردنەوەی ڕەگەزپەرستانە و توندڕەوانەی هەندێک گرووپ، لەگەڵ دەستێوەردانە دەرەکییەکان، دەبنە هۆی تێکدانی ئارامی و ڕێگری لە ڕێککەوتنی ناوخۆیی دەکەن.
ئیلهام ئەحمەد هەروەها ئاماژەی بەوە کرد کە پرۆسەی یەکخستن دەستکەوتی بەدوادا هێناوە، بەڵام بۆ گەیشتن بە ئارامییەکی بەردەوام، پێویستی بە چاودێری، بەردەوامبوون لە کار و میکانیزمە کردارییەکان هەیە.