ناوەندی هەواڵ

 

کەرتی ڕۆژئاوا شایەتی گۆڕانکارییە کۆمەڵایەتییە مەترسیدارەکانەو ڕاپۆرتەکان سەبارەت بە هەراسانکردنی سیستماتیکی و هەڕەشەکردن لە سەر دانیشتووان لەلایەن هێزەکانی ئیسرائیلەوە لە زیادبوونە، ئەمەش ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر سەقامگیری خێزانە فەلەستینییەکان دەبێت و کاریگەری لەسەر ژیانی ڕۆژانەیان و بڕیارەکانی داهاتوویان دەبێت.

 

ڕاپۆرتێکی مافی مرۆڤ کە ڕۆژی ٢١ی نیسان لە لایەن هاوپەیمانی پاراستنی کەناری ڕۆژئاوا بڵاوکرایەوە، پەرەسەندنێکی نائارامکەری بەکارهێنانی توندوتیژی سێکسی و هەراسانکردن لەلایەن هێزەکانی ئیسرائیلەوە وەک ئامرازێکی فشار بۆ ناچارکردنی فەلەستینییەکان بۆ ئەوەی ماڵەکانیان لە کەناری ڕۆژئاوا بەجێبهێڵن، ئاشکرا کرد. ئەم پراکتیزانە لە ماوەی سێ ساڵی ڕابردوودا لەلایەن ڕێکخراوە مرۆییەکان و پسپۆڕانی یاساییەوە بەڵگەدار کراون.

 

بەگوێرەی ڕاپۆرتەکە، پێشێلکارییەکان بریتی بوون لە حاڵەتی ڕووتی زۆرەملێ، هەڕەشەی ڕاستەوخۆی توندوتیژی سێکسی، هەروەها وێنەگرتنی زۆرەملێ و بڵاوکردنەوەی وێنەی زیانبەرکەوتووان، پێشێلکارییەکان تەنیا لە دەستدرێژیکردنە سەر ژنان سنووردار نەبوون، بەڵکو کاریگەرییان لەسەر پیاوان و منداڵان هەبووە، لەوەشدا کە ڕاپۆرتەکە بە "توندوتیژی سیستماتیکی" پێناسەی کردووە کە کاریگەری لەسەر ژیانی ڕۆژانە هەیە و بڕیارەکانی خێزانە فەلەستینییەکان بۆ مانەوە یان ڕۆیشتن دەگۆڕێت.

 

سەرەڕای بەڵگەنامەکردنی تەنها ١٦ حاڵەت لە ماوەی لێکۆڵینەوەکەدا، نووسەرانی ڕاپۆرتەکە جەختیان لەوە کردەوە کە ژمارەکان زۆر زیاترن بەهۆی هەستیاری پرسەکە و ترس لە چەواشەکاری کۆمەڵایەتی کە ڕێگری دەکات لە زۆرێک لە ڕاپۆرتکردن، زیاتر لە دوو لەسەر سێی ئەو خێزانانەی لە توێژینەوەکەدا بەشداربوون، پەرەسەندنی توندوتیژی بەتایبەتی دژی ژنانیان بە خاڵی وەرچەرخان زانیوە کە وایلێکردن بیر لە جێهێشتنی ماڵەکانیان بکەنەوە یان بڕیاری کۆچکردن بدەن.

 

لە ڕاپۆرتەکەدا ئاماژە بە دەرئەنجامە کۆمەڵایەتییە زۆر جددییەکانی ئەم کارانە کراوە، لەوانە کشانەوەی ژمارەیەک خوێندکاری کچ لەخوێندنگەکان و دابەزینی بەشداریکردنی ژنان لە بازاڕی کاردا، لە ئەنجامی ترسی دەستدرێژی یان هەراسانکردن، ئاماژەی بە زیادبوونی ڕوونی حاڵەتەکانی هاوسەرگیری لە تەمەنی زوودا کردووە، چونکە هەندێک خێزان پەنا بۆ هاوسەرگیری کچەکانیان دەبەن لە تەمەنێکی گەنجیدا کە وەک ئامرازێکی پاراستن لێی دەڕوانن.