ڕەفیف ئیسلیم

 

غەززە-لە سەرەتای دەستپێکردنی شەڕی کەرتی غەززە لە تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣، هەموو شوێنەوارەکانی شارەکە لەناوچوون، لەناویاندا شوێنی یاریکردنی منداڵان، لە پارکە گشتیەکانەوە تا پارکە گەشتیارییەکان، تاکە شوێنێک کە بۆ منداڵان ماوە بۆ یاریکردن، داروپەردووی ماڵە وێرانبووەکانن کە پڕن لە پاشماوەی جەنگ و چادر و شەقامەکان کە بە زبڵ و ئاوەڕۆ پیس کراون.

 

هەلا حەرازین خاوەنی سێ منداڵی کچە کە وەک منداڵەکانی دیکەی شارەکە شوێنی یاریکردنی دیاریکراویان نییە، زۆربەی کاتەکانیان لەناو چادرێکدا بەسەر دەبەن، کە لە مانگەکانی هاویندا پلەی گەرما بەرز دەبێتەوە، بیری ژیانی پێش شەڕی کەرتی غەززە دەکەن، ئاماژەی بەوەشکردووە، پێشتر لە گەڕەکەکەیدا سێ پارکی یاریکردن هەبوون کە ئامێری سادەی مەیدانی یارییان تێدابوو، بەڵام ئەمڕۆ یەکێکیان گۆڕاوە بۆ نەخۆشخانەی ئەمریکی و یەکێکی دیکەیان کراوەتە کەمپی پەنابەران.

 

جگە لە پارکەکانی نزیک ماڵەکە، چەند پارکێکی وەرزشی هەبوون، وەک نور، بەشیر، ئەسدا، لەناو ئەوانی تردا، خێزانەکان ڕۆژێکیان تەرخان دەکرد، لە بەیانییەوە تا ئێوارە، لە پشووی زستانە یان هاویندا بۆ ئەم پارکانە، ڕێگەیان دەدا منداڵەکانیان ڕۆژەکەیان لەوێ بەسەر بەرن و بە وزەوە بگەڕێنەوە بۆ قوتابخانە، هەلا حەرازین وتی: ئەو زەوییە چێنراوانەی کە خاوەندارێتی تایبەتن و سەر بە خێزانەکانن، بە ناوچەیەکی باشی کات بەسەربردن دادەنرا.

 

ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەمڕۆ کاتێک منداڵان بڕیار دەدەن یاری بکەن، یان لە چادردا یاری دەکەن، ئەمەش وایکردووە دراوسێکان هاوار بکەن "ئێمە ئاشتیمان دەوێت! ئەو منداڵانە بێدەنگ بکەن!" یان لەناو داروپەردوودا، دڵی دایکان پڕ بووە لە ترس لەوەی منداڵێک بکەوێت و بریندار بێت یان پارچەیەک لە پاشماوە بتەقێتەوە و ببێتە هۆی نەمانی ئەندامێک، لە شەقامەکاندا یاری دەکەن، کە ئۆتۆمبێل و بارهەڵگرەکان بەسەریاندا تێدەپەڕن و ئاوەڕۆیان لێ تێدەپەڕێت و لە ئەنجامدا مەترسی تەندروستی جددی و نەخۆشییەکانی پێستیان لێدەکەوێتەوە کە چارەسەری بۆ نییە، منداڵەکان لە کەشێکی تاریکی و دڵتەنگی هەمیشەییدا ماونەتەوە.

 

ڕوونیشیکردەوە، لە سەرەتای جەنگەوە، هێزەکانی ئیسرائیل ڕێگرییان لە چوونە ژوورەوەی زۆرێک لە یارییەکانی منداڵان بۆ ناو کەرتی غەززە کردووە، لەوانە بووکەڵە و موورو کە بۆ دروستکردنی ملوانکەو بازن بەکاردەهێنرێن، ئەمەش وایکردووە نرخەکانیان دە هێندە بەرزببێتەوە و دایکانی ناچارکردووە بەدوای جێگرەوەیەکدا بگەڕێن بۆ ئەوەی لە قوماش، خوری، کەرەستەی دیکە دروستیان بکەن، لەم نێوەندەدا منداڵان زۆربەی کاتەکانیان بە دروستکردنی کۆلارەی ژاغەز بەسەر دەبەن بە بەکاهێنانی هەر کەرەستەیەک کە لەبەردەستدایە یان یاری تۆپی پێ، کە بە تایبەتی لە کوچە و کەمپ و گەڕەکەکاندا بەناوبانگە.

 

جەختی لەوە کردەوە، کە نەبوونی ئەو جۆرە کەشانە دەبێتە هۆی ناڕەحەتییەکی زۆر بۆ منداڵان و کاریگەری لەسەر باشی دەروونی و ئەدای خوێندنیان هەیە، چونکە پێویستیان بە دەرچەی وەرزییە بۆ فشار، یاریکردنیش لەنێوانیاندا لە پێش هەموو شتێکەوەیە، ئەوەی لە ئێستادا زۆر پێویستیان پێیانە شوێنی تایبەت بە یاریکردنە، وەک پاککردنەوەی پارچە زەوییەکی چۆڵ لە پاشماوەی جەنگ بۆ دروستکردنی یاریگایەکی تۆپی پێ، لەبری ئەو چادرانەی کە لە زەوییە چۆڵەکاندا دەستیانکردووە بە دەرکەوتن، بەتایبەتی دوای بڕیاری فراوانکردنی هێڵی سەوز.

 

لەدەستدانی ئاسایش

نیهاد حەرازین ئاماژە بە دۆخی جیاوازی توند بۆ منداڵان دەکات، پێش شەڕ ژیانێکی تەواویان هەبوو و مافەکانیان پارێزراو بوو، لەوانە خواردن و جل و بەرگ و ئاو و تەنانەت توانای یاریکردن، هەرچەندە بە کەمترین سەرچاوە، بەڵام ئەمڕۆ هیچ شوێنێکی پارێزراو نییە، داروپەردوو و پاشماوەی جەنگ لە هەموو ئاراستەکانەوە دەوریانگ داوە، ئەمەش بەهۆی هێرشە پچڕپچڕەکانی ئیسرائیلەوە ئاڵۆزتر دەبێت، وایکردووە دایکان لە پارێزراوی منداڵەکانیان بترسن، تەنانەت بۆ چەند خولەکێکیش.

 

ڕوونیشیکردەوە، منداڵان شوێنی ئەمنی و شوێنی یاریکردنی دیاریکراویان نییە، ئەمەش کاریگەری لەسەر پەروەردەکردنیان و کارلێککردنیان لەگەڵ ژینگەدا هەیە، منداڵان لە پێشووتر شەڕانگێزتر بوون و هەموو ئەو بەهایانەیان لەدەستدا کە پێشتر لە ڕێگەی یاریکردنەوە بەدەستیان دەهێنا، وەک ئەو کێبڕکێ دۆستانەیەی کە تایبەتمەندی یارییە نەریتییەکان بوو، هەروەها ئەو زانیارییە زانستییەی کە شانۆ پێشکەشی دەکات، بە تایبەت شانۆی بوکەڵەیی کە پێشتر گەشتێکی بۆ کەرتی غەززە دەکرد.

 

پێی وایە دوای سێ ساڵ لە شەڕ، منداڵان زۆر پێویستیان بە هەر هەوڵێکی تاکەکەسی هەیە بۆ ئەوەی یارمەتیان بدات لە چاکبوونەوە لەو ترسەی کە تووشی بوون، هەروەها پەناگەیان لەم شوێنانە لەدەستدانی ژیانە لە کورتخایەن یان درێژخایەندا، چونکە داروپەردوو و پیسبوون لە هەموو شوێنێک بەدوایاندا دەگەڕێن.