لە ئێراندا لە ماوەی ساڵێکدا دوو هەزار کەس لە سێدارە دراون
لە نێو دوو هەزار و ٣٣ کەسەکەی کە ساڵی ڕابردوو لە ئێران لە سێدارە دراون، ٤٧ ژن هەن. ڕاپۆرتی ساڵانەی کۆمەڵەی چالاکانی مافی مرۆڤ هەروەها ئاشکرای دەکات کە لە هەمان ماوەدا، حوکمی لە سێدارەدانی لانیکەم ١٦ ژنی دەرکردووە.
ڕۆنیدا حاجی
حەسەکە - لە نێو ئاڵۆزییەکانی دوای خۆپیشاندانی ڕۆژی ڕابردوو لە شاری حەسەکە، ژنان سەبارەت بە هەوڵەکانی دروستکردنی ئاژاوە لە نێوان پێکهاتەکانی ناوچەکەدا ئاگادارییان دا. ئەوان جەختیان لەوە کردەوە کە کورد، عەرەب و سووریانی ساڵانێکە لە تەنیشت یەکتر دەژین، خۆشی و ناخۆشییەکانیان پێکەوە هاوبەش دەکەن و پێکەوە لە بەرامبەر هێرشەکاندا پارێزگارییان لە خاکەکەیان کردووە. هەروەها ئاماژەیان بەوە کرد کە پاراستنی ئاشتیی کۆمەڵایەتی پێویستی بە هۆشیاریی خەڵک و دوورکەوتنەوە لە قسە و کردارە هەڵچوون‌هێنەرەکان هەیە.
سیاسەتی دروستکردنی پڕۆڤۆکاسیۆن لە نێوان پێکهاتەکاندا
فەهیمە عەبدولڕەزاق ئاماژەی بەوە کرد کە خۆپیشاندانی ڕۆژی ڕابردوو لە حەسەکە، بە پێی هەڵسەنگاندنی ئەو، سروشتێکی پڕۆڤۆکاتیڤی هەبوو و ئامانجی دروستکردنی ئاژاوە لە نێوان کورد و عەرەبدا بوو. ئەو لە درێژەی قسەکانیدا وتی: ئەم خۆپیشاندانە سیاسەتی ڕژێمی بەعسی لەبیر دەهێنێتەوە کە پێکهاتەکانی ناوچەکەی پێکەوە دەهەژاند، بە تایبەتی لە کاتی ڕاپەڕینی قامشلۆ لە ساڵی ٢٠٠٤دا. ئەم سیاسەتە لە سووریای نوێشدا بەردەوامە.
فەهیمە ئاگاداری دا کە هەوڵەکانی بڵاوکردنەوەی ناکۆکی لە نێوان خەڵکی ناوچەکەدا دەتوانن ئەنجامی قورس لێ بکەوێتەوە. ئەو جەختی لەوە کردەوە کە کورد، عەرەب و سووریانی پێکەوە دەژین و لە کاتی هێرشەکاندا پێکەوە پارێزگارییان لە خاکەکەیان کردووە. ئەو لە درێژەی قسەکانیدا وتی: ئەم ئاژاوەیە نوێنەرایەتی ڕەوشت و پەیوەندییە برایەتییەکانی نێوان گەلانى ناوچەکە ناکات.
فەهیمە هەروەها وتی حەسەکە بە فرەڕەنگیی پێکهاتەکانی و قبوڵکردنی یەکتری لەلایەن دانیشتووانەکەیەوە ناسراوە. ئەو ڕایگەیاند کە دانیشتووانی شارەکە وەک دراوسێ پێکەوە دەژین، زمانی یەکتر فێر دەبن و ڕێز لە عادەت و نەریتەکانی یەکتر دەگرن. ئەو بانگی لە خەڵکی ناوچەکە کرد کە هۆشیار بن و نەکەونە ژێر کاریگەریی ئەو هەوڵانەی کە دەتوانن ڕێگا بۆ شەڕی ناوخۆیی خۆش بکەن.
ئایینی ئیسلام بانگەشەی یەکسانی و ڕێزگرتن دەکات
خەزاڵ حەسەن ئاماژەی بەوە کرد کە هەوڵەکانی دروستکردنی ئاژاوە لە حەسەکەدا شتێکی جێی داخە و لە درێژەی قسەکانیدا وتی: ئەوەی جێی شانازییە، هۆشیاری و تێگەیشتنی خەڵکی کورد و عەرەبی حەسەکەیە لە بەرامبەر ئەم هەوڵانەدا.
خەزاڵ جەختی لەوە کردەوە کە لە ئایینی ئیسلامدا جیاوازی لە نێوان عەرەب و ناعەرەبدا ناکرێت و هەموو پێکهاتەکان مافی ژیانکردنیان لەسەر ئەم خاکە هەیە. ئەو بانگی کرد کە ڕێز لە بەهاکانی ئیسلام بگیرێت و پێکهاتەکان پێکەوە لە ئاشتی و خوشکایەتی و برایەتیدا بژین.
مێژووی هاوبەش و ڕەتکردنەوەی شەڕ
وەحیدە محەممەد جەختی لەوە کردەوە کە خەڵکی کورد و عەرەبی حەسەکە ساڵانێکە خۆپیشاندان دەکەن و هەڵوێستەکانیان دەردەبڕن، بەبێ ئەوەی دەستدرێژی بکەنە سەر موڵکی خەڵک. ئەو وتی ئەوەی ڕۆژی ڕابردوو لە شارەکە ڕوویدا، ئامانجی دروستکردنی ئاژاوە و خستنە ناوچەکە بووە ناو ململا‌نێ و ئاژاوە.
وەحیدە ئاماژەی بەوە کرد کە کورد و عەرەب لە نەوەکانی پێشووەوە پێکەوە دەژین و خاوەنی مێژوویەکی هاوبەش و قوربانیدانی هاوبەشن. ئەو هەروەها ئاماژەی بە بوونی شەهیدانی هەردوو پێکهاتەکە، کورد و عەرەب، کرد و وتی ئەمە نیشانەی پەیوەندییە بەهێزەکانی نێوان گەلانى ناوچەکەیە.
وەحیدە محەممەد لە کۆتایی قسەکانیدا بانگی لە پێکهاتەکانی حەسەکە کرد کە ڕێز لە یەکتر بگرن و نەکەونە ژێر کاریگەریی ئەو سیاسەتەی کە ئامانجی دروستکردنی ئاژاوە و خستنە ناوچەکەیە ناو شەڕ.