درخواست برای روشن شدن سرنوشت کودکان ربودهشده در سویدا
بازداشت خودسرانه کودکان نقض جدی حقوق بشر است و این همان کاری است که با بسیاری از کودکان شهر دروزی سویدا، زمانی که جهادگرایان هیئت تحریر الشام حدود ۶ ماه پیش به این شهر حمله کردند، انجام شد.
روشیل جونیور
سویدا - بسیاری از کودکان در شهر سویدا در شرایطی دستگیر شدند که فاقد مشروعیت قانونی بود، زیرا بازداشت آنها بر اساس وابستگی جغرافیایی یا فرقهای آنها توجیه شده بود، که این امر سؤالاتی را در مورد انگیزههای این دستگیریها که با اساسیترین اصول بشردوستانه در تضاد است، مطرح میکند.
میاده یحیی، مادر حمزه عقل ۱۶ ساله، میگوید که حمزه وقتی در شهرک المجیمر بود، منطقه با خمپاره گلولهباران شد. او و چند غیرنظامی دیگر برای پناه گرفتن به یک انبار رفتند. بعد از گذشت یک شب، ناگهان تماس با او قطع شد و خانواده برای دو روز هیچ خبری از او نداشتند.
مادرش تماس تلفنی از کسی دریافت کرد که گفت خودش عضو گروه «هیئت تحریر الشام» است و اعلام کرد که حمزه را بازداشت کردهاند. ، با اینکه خانواده بارها از طریق واسطهها و آشنایان تلاش کردهاند پیگیر وضعیت او شوند اما از آن زمان به بعد هیچ خبری از او نشده است.
این مادر میگوید که با چند سازمان حقوق بشری و انسانی هم تماس گرفته و درخواست کمک کرده، اما تا کنون نتیجهای نگرفته است. او میپرسد:
«آیا ممکن است شش ماه بگذرد و هیچ نهادی نتواند سرنوشت یک کودک را مشخص کند؟ کجاست فشار روی مسئولان، بهخصوص درباره پروندههای کودکان؟»
او گفته که پسرش تنها پناه گرفته بود و در هیچ کار نظامی شرکت نداشت، و از اینکه بدون دلیل قانونی او را بازداشت کردهاند و خانواده هم حتی نمیتواند صدای او را بشنود یا از حالش باخبر شود، شگفتزده است.
طبق اطلاعاتی که خانواده از چند منبع بهدست آوردهاند، برخی گفتهاند حمزه ابتدا به درعا منتقل شده و بعد او را به زندان عدرا بردهاند. مادر میگوید یکی از جوانانی که از آن زندان آزاد شده، تأیید کرده که حمزه آنجا بوده، اما اسم او در فهرست رسمی زندان ثبت نشده، و به همین دلیل خانواده نگران وضعیت سلامت و حقوقی او هستند.
میاده یحیی از سازمانهای حقوق بشری و کمکرسان میخواهد هرچه زودتر برای روشن شدن سرنوشت پسرش وارد عمل شوند، حقوق او را بهعنوان یک کودک زیر سن قانونی تضمین کنند، و به خانواده اجازه دهند با او تماس بگیرند و از وضعیت جسمی و قانونیاش مطلع شوند، چون ماههاست در نگرانی و ابهام بهسر میبرند.
موضوعی که صدها یا حتی هزاران کودک را شامل میشود
این موضوع مربوط به صدها کودک گمشده از زمان حملات گروههای جهادی «هیئت تحریر الشام» به شهر سویدا است. مرام القضمانی، وکیل و متخصص حقوق بشر، خواستار حفاظت از حقوق کودکان و توقف بازداشتهای بیرویه شد.
او گفت که در اواسط ژوئیه سال گذشته، زمانی که شهر سویدا شاهد حمله گسترده گروههای جهادی بود، زنان ربوده و مردان بازداشت شدند. در حالی که اوضاع منطقه روزبهروز بدتر میشد، بدترین بخش ماجرا بازداشت کودکان زیر ۱۸ سال بود، که در این شرایط غیرمنتظره و اضطراری بسیار نگرانکننده است.
او گفت بازداشت بدون دلیل کودکان نه فقط آزادی آنها را نقض میکند، بلکه «شکست آشکار در برابر قوانین بینالمللی» است؛ بهویژه کنوانسیون حقوق کودک که تنها در شرایط خاص و با دلایل قانونی روشن اجازه بازداشت کودک را میدهد.
مرام القضمانی همچنین گفت که در مورد کودکان بازداشتشده، وضعیت سلامت آنها در نظر گرفته نشده و آنها را با بزرگسالان در همان شرایط نگه داشتهاند، که این موجب رفتار غیرانسانی با آنها شده است. این نوع برخورد میتواند تاثیرات منفی روانی و اجتماعی جدی روی کودکان داشته باشد، بهویژه زمانی که از حقوق اولیهشان مانند مراقبت بهداشتی مناسب و برخورد متناسب با قانون کودکان محروم میشوند.
او تأکید کرد که حقوق کودکان باید مانند خط قرمز در هر نوع درگیری یا جنگ رعایت شود و تحت هیچ شرایطی نباید این حقوق نقض شود، چون این حقوق «مقدس» هستند و تحت حمایت قوانین داخلی و بینالمللی قرار دارند. او گفت: «باید به کودکان بازداشتشده فرصت داده شود تا نماینده قانونی داشته باشند.»
مسئولیت اصلی در این زمینه بر عهده جامعه جهانی است تا از حقوق کودکان محافظت کند و نهادهایی را که این حقوق را نقض کردهاند، پاسخگو سازد. در سویدا، این بازداشتها توسط دولت انجام شده، بنابراین به جامعه مدنی و سازمانهای بینالمللی هم مسئولیت وارد میشود که با فشار روی مسئولان، آنها را مجبور کنند به قوانین بینالمللی پایبند شوند و کودکان بازداشتشده را آزاد کنند.