SARYA DENÎZ

Navenda Nûçeyan – Hema hema her qadek yê cîhanê bûye qada pevçûnê. Li van deran jî hedefa yekem dîsa laşê jinê ye. Ev helwesta hovane ya ku ji hêla pergala baviksalar ve hatiye pêşxistin, rêyek din e ji bo rewakirina tundiyê, hemû kiryarên neexlaqî, an jî cezakirin û şermezarkirina civaka ku êrîş lê hatiye kirin. Her cûre êrîşên li ser laşê jinê ji demên berê heya niha berdewam dikin.

Helwesta dewleta Tirkiyeyê û tundiya li ser jinan

Helwesta dewleta Tirkiyeyê jî ne cuda bû. Her çend êrîşên li ser jinan li Xezayê îro tên şermezarkirin jî, çend sal berê li van axan bûyerên bi heman rengî qewimîn. Tundiya zayendî ya ku ji hêla dewleta Tirkiyeyê ve tê kirin, bi bûyerên cûrbecûr ji girtîgehan bigire heya qereqolên polîsan û qadên şer derketiye pêş.

Lêbelê, pêşandana laşê tazî yê Ekîn Wan (Kevser Eltûrk) li Vartoyê bi awayekî berbiçav eşkere kir ku şer çawa dikare bi rêya laşê jinê veguhere amûreke hêz û tirsandinê. Her çend bi pêşandana laşê Ekîn Wan re peyamek ji civakê re hatibe şandin jî, ew wekî yek ji wêneyên herî şokdar di dîroka pevçûnên Tirkiyeyê de di bîranînê de hatiye neqişandin.

Ew kenê herî ji dil bû…

Di vê serdema ku pêvajoya aştiyê tê nîqaşkirin de, serpêhatiyên Ekîn Wan ji nîqaşeke li ser 'kî rast e' bêtir in. Ew mînakên çawaniya meşandina şer in; çawaniya şekildana civakê ji hêla zilmê ve, bandora şer li ser jinan û çawaniya veguherandina laşê jinê bi rêya pevçûnê bo qadeke siyasî nîşan didin.

Bîranîna Ekîn Wan û gotinên hevalên wê

Ew ji hêla hevalên xwe yên şer ve bi van gotinan tê vegotin: “Heval Ekîn Wan kenê herî ji dil bû… Ger hûn nêzî wê bibin, hûn ê rastî dilekî tijî xemgînî û êşê werin. Ew delala me bû. Şehadeta wê li Vartoyê, eşkerekirina rûyê hovane yê serdestiya mêr bû. Tiştê ku di laşê wê yê hêja de dihat îfadekirin, mezinbûna berxwedan û rûmetê bû.”

Herdem mînakek e

Ji ciwaniya xwe ve, Ekîn Wan li dijî polîtîkayên asîmîlasyonê bêdeng nema. Di bîst saliya xwe de, ew berê xwe da çiyayan. Ekîn Wan li her deverê ku lê bû, bi hemû hêza xwe şer kir û gelek şervan perwerde kirin. Wê di refên azadiyê de ne tenê bi çeka xwe, di heman demê de bi têkoşîna xwe ya îdeolojîk û çalak re jî mînak bû. Wê neh salan wekî fermandar xizmet kir. Di 10’ê Tebaxa 2015’an de li navçeya Gimgim (Varto) ya Mûşê di pevçûnekê de jiyana xwe ji dest da. Di ser çûyîna Ekîn Wan re 11 sal derbas bûn.

Sembola têkoşîna azadiyê

Di 11 salên ku derbas bûn de, têkoşîna wê qet nehatiye jibîrkirin û berxwedana wê bûye sembol. Têkoşîna Ekîn Wan, ku di bîranînên me de maye, bûye sembolek bihêz a têkoşîna ji bo azadî û rûmetê li dijî karanîna laşên jinan ji bo bêdengkirin û bindestkirinê. Bîranîna Ekîn Wan îro tê wateya bîranîna berdewamiya têkoşîna jinan ji bo azadiyê li dijî şer û her cûre zilmê.