هِلین احمد

سلیمانی- قتل زنان به یکی از جدی‌ترین مسائل اجتماعی و لکه ننگی بر پیشانی قدرت و نظام مردسالار تبدیل شده است. طبق آمارهای غیررسمی، در سال ۲۰۲۵ بیش از ۵۳ زن در اقلیم باشور کوردستان کشته شده‌اند.

طبق داده‌هایی که خبرگزاری ما جمع‌آوری کرده است، در ۲۶ فوریه (شبه‌ماه)، در حادثه‌ای مرموز در شهر خبات، زنی از روی پل قدیمی سقوط کرد و جان خود را از دست داد. شاهدان عینی گزارش دادند که پیش از این حادثه، درگیری‌ای بین قربانی و یکی از مسافران یک تاکسی رخ داده بود.

در ۳ فوریه، یک زن جوان در روستای تاسلوجه از توابع شهرستان سیدصادق در استان سلیمانیه توسط برادرش با شلیک گلوله کشته شد. روز قبل از آن، زنی ۳۵ ساله و ساکن سلیمانیه پس از سقوط مرموز در رودخانه سیروان در شهرستان دربندخان جان خود را از دست داد.

در اول همان ماه، زنی بین ۱۸ تا ۲۰ سال به بیمارستان اورژانس رانیه منتقل شد، اما پیش از رسیدن به بیمارستان جان باخته بود و پزشکان آثار تیراندازی را روی سر او مشاهده کردند.

تنها در ماه ژانویه سال جاری، هشت زن در شرایط مرموز جان خود را از دست دادند یا کشته شدند. برخی از قتل‌های زنان تحت پوشش قرار گرفته و به عنوان حوادث تصادفی یا خودکشی گزارش می‌شوند و برخی موارد سوزاندن یا قتل زنان با بهانه «ناموس» نیز در همین چارچوب قرار می‌گیرند. موارد خشونت علیه زنان، به‌ویژه در محیط کار، همچنان رو به افزایش است.

 

نیاز به سازماندهی زنان و آگاه‌سازی جامعه

ضرورت دارد که زنان برای مقابله با این نقض‌ها خود را سازماندهی کنند و فعالان تلاش کنند دامنه گفتگوها و نشست‌ها را از تالارهای بسته به سراسر شهرها و شهرستان‌های کوردستان گسترش دهند تا سطح آگاهی زنان و خانواده‌ها افزایش یابد.

 

خشونت علیه زنان در محیط کار

سازیان شهید طالب، خبرنگار، اشاره کرد که خشونت علیه زنان به حد قتل رسیده و آمار موجود نشان می‌دهد امنیت و جان زنان در خطر است. او گفت: «خشونت علیه زنان فراتر از نقض حقوق است و به قتل می‌رسد، در حالی که آمار رسمی از سوی مراجع مسئول تایید نمی‌شود.»

طبق اطلاعات رسانه‌ها، قتل زنان در حال افزایش است و به عاملی تهدیدکننده امنیت و ثبات اجتماعی زندگی زنان در اقلیم باشور کوردستان تبدیل شده است. خشونت علیه زنان به اشکال مختلف از جمله آزار جسمی و روانی و همچنین مزاحمت و نقض حقوق در محیط کار ادامه دارد. این خشونت شامل آزار جنسی، آسیب‌های روانی، و اشکال متنوع دیگر تجاوز و تبعیض جنسیتی در محیط کار است.

او تأکید کرد بسیاری از زنان به دلیل ترس از دست دادن شغل سکوت می‌کنند، اما باید آگاهی زنان افزایش یابد تا در مواجهه با هر نوع خشونت صدای خود را بلند کنند، موضوع را فوری به مراجع اطلاع دهند و مسائل را از نظر قانونی پیگیری کنند. همچنین انتخاب محیط و همکاران حرفه‌ای با آگاهی کامل اهمیت دارد.

 

ضرورت خودمدیریتی برای ارتقای آگاهی فردی

آوستا فایق، نویسنده، اشاره کرد که نرخ خشونت همچنان در حال افزایش است و سطح آگاهی فرهنگی بین مناطق مختلف متفاوت است، و این تفاوت باعث افزایش قتل زنان می‌شود. او افزود تلاش‌هایی از طریق میزگردها، نشست‌ها و گردهمایی‌ها برای کاهش قتل زنان صورت گرفته، اما این فعالیت‌ها اغلب محدود به تالارهاست و باید آگاهی به داخل خانواده‌ها و جامعه گسترش یابد.

او تأکید کرد که زنان کورد شجاع و مقاوم بوده‌اند و نباید سطح آگاهی و مبارزه زنان در شرایط کنونی کاهش یابد. هیچ توجیهی برای خشونت یا قتل وجود ندارد و هیچ بهانه‌ای این جنایات را قابل قبول نمی‌کند.

آوستا فایق به تجربه زنان روژآوا اشاره کرد که زنان در آنجا مسیر مبارزه کوردها را ادامه داده‌اند و افزایش آگاهی آن‌ها توان مقاومتشان را ارتقا داده است: «در روژآوا زنان نقش فعال در مدیریت و دفاع مسلحانه از خود و زمینشان در چارچوب خودمدیریتی ایفا می‌کنند، مدلی که در سایر مناطق کوردستان به همان سطح دیده نمی‌شود.»

او افزود با وجود مشارکت زنان اقلیم باشور کوردستان در مبارزه کوهستانی، سازماندهی خودجوش آنان هنوز به سطح مطلوب نرسیده است. تصویر زن مبارز نماد افتخار کوردهاست، اما تأثیر کشورهای همسایه (ترکیه، ایران و عراق) در مناطق کوردنشین اثرات منفی بر افراد گذاشته و باعث تثبیت شکاف جنسیتی بین زنان و مردان شده است.

آوستا فایق بر ضرورت افزایش آگاهی از طریق بخش آموزش و پرورش تأکید کرد تا نسلی با درک بهتر حقوق خود شکل گیرد و فعالیت‌ها از چارچوب محدود به داخل خانواده‌ها، شهرها و شهرستان‌ها گسترش یابد تا آگاهی زنان و خانواده‌ها نسبت به حقوقشان افزایش یافته و خشونت از طریق چارچوب قانونی کاهش یابد.