Haber Merkezi – İnsan hakları raporları, İran’da çocukların askeri nitelik taşıyan faaliyetlere dahil edildiğine dair artan iddiaların uluslararası kaygılara yol açtığını ortaya koyuyor. Uluslararası kuruluşlar, çocukların bu tür faaliyetlerde yer almasının ciddi riskler doğurduğunu ve uluslararası hukuka aykırı olabileceğini vurguluyor.

İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch), 30 Mart Pazartesi günü yaptığı açıklamada çocukların askeri faaliyetlerde görevlendirilmesinin açık bir hak ihlali olduğunu, 15 yaş altındaki çocukların bu tür faaliyetlere dahil edilmesinin savaş suçu kapsamında değerlendirilebileceğini belirtti. Örgütün Çocuk Hakları Bölümü’nden bir yetkili, elde edilen bulguların İranlı yetkililerin daha fazla insan gücü sağlamak için çocukların hayatını riske atmaya hazır olduğunu gösterdiğini ifade etti.

Açıklama, Devrim Muhafızları komutan yardımcısının Tahran’da 12 yaş ve üzerindeki genç gönüllülerin seferber edilmesine yönelik çağrısının ardından geldi. Bu gelişmelerle eş zamanlı olarak 11 yaşındaki Ali Rıza Caferi’nin başkentteki bir kontrol noktasına yakın askeri tesislere düzenlenen ABD-İsrail saldırıları sırasında yaşamını yitirdiği bildirildi.

Yerel medya raporlarına göre gönüllülerin görevleri arasında devriye, gözetleme ve kontrol faaliyetleri bulunuyor. Ancak 15 yaş altındaki çocukların hangi faaliyetlerde yer alacağına ilişkin netlik bulunmadığı belirtildi.

Raporda, bu çocukların kontrol noktaları ve askeri tesislerin hedef alınması nedeniyle saldırı riski altında olduğu ifade edildi. ABD ve İsrail saldırılarının başlangıcından bu yana Basij merkezleri, Devrim Muhafızları üsleri ve kontrol noktalarına yönelik çok sayıda hava saldırısı düzenlendiği, bu saldırılarda ölü ve yaralıların olduğu aktarıldı.

İnsan Hakları İzleme Örgütü ayrıca İran’daki çocukların hukuka aykırı saldırıların da hedefi olduğunu belirterek Minab’daki bir ilkokulu hedef alan ve onlarca öğrenci ile sivilin ölümüne yol açan saldırının savaş suçu kapsamında soruşturulması gerektiğini vurguladı.

On binlerce çocuk yaşamını yitirdi

Raporda İran’ın 18 yaş altındaki çocukları askeri yapılara dahil ettiği, Afganistanlı mültecilerin de bu güçlerde kullanılarak Suriye’deki çatışmalara gönderildiği yönündeki iddialara yer verildi. Örgüt, Basij bünyesinde yıllardır çocukların görevlendirildiğini ve İran-Irak savaşı sırasında yüz binlerce çocuğun seferber edildiğini, bunlardan on binlercesinin yaşamını yitirdiğini hatırlattı.

Birleşmiş Milletler’in çocuklar ve silahlı çatışmalar özel temsilciliği ise çatışmalarla temas halinde olan çocukların, rolleri ne olursa olsun ciddi şiddet riskiyle karşı karşıya kaldığını belirtti.

Raporda İran hukukunun 15 yaşından itibaren askeri yapılara katılımı mümkün kıldığı, Devrim Muhafızları düzenlemelerinde ise asgari yaşın 16 olarak belirtildiği, ancak 15 yaşındaki bireylerin eğitim sonrası “aktif üye” sayılarak görev alabileceğine dikkat çekildi.

15 yaş altındaki çocukların askeri faaliyetlere dahil edilmesi savaş suçudur

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi çocukların silahlı çatışmalarda yer almasını ciddi hak ihlali olarak nitelendiriyor. Çocuk Hakları Sözleşmesi 15 yaş altındaki bireylerin askeri faaliyetlerde yer almasını yasaklarken, ek protokol doğrudan çatışmalara katılım için asgari yaşın 18 olması gerektiğini öngörüyor.

Raporda, 15 yaş altındaki çocukların askeri faaliyetlere dahil edilmesinin uluslararası teamül hukukuna göre savaş suçu sayıldığı ve bu politikayı uygulayan yetkililerin cezai sorumlulukla karşı karşıya kalabileceği vurgulandı.