ختنه زنان؛ بحران اجتماعی و حقوقی در سایه سنتهای تاریخی
ختنه زنان هنوز در برخی مناطق خاورمیانه، به ویژه مناطق دورافتاده کوردستان، ادامه دارد و پیامدهای جسمی، روانی و اجتماعی گستردهای به همراه دارد. کارشناسان این عمل را نه فقط یک سنت فرهنگی، بلکه نقض حقوق زنان و چالشی سیاسی و اجتماعی برای جامعه میدانند.
هِلین احمد
سلیمانی- در طول تاریخ، چندین سنت در خاورمیانه برای حفظ سلطه مردانه وجود داشته و به عنوان یک دانش فرهنگی مورد استفاده قرار گرفته است، اما وقتی این سنتها عملی میشوند، به زیان جسمی، روانی و اجتماعی افراد تبدیل شده و بخش قابل توجهی از جامعه را آسیبپذیر میکنند.
خطر ختنه زنان در گذشته با توجیه کنترل تمایلات جنسی و حفظ «پاکیزگی اخلاقی» به انجام میرسید و این اعمال باعث ایجاد ترس در زنان، تقویت سلطه مردانه و حتی قتل برخی زنان توسط مردان شد. زنان مجبور به تحمل این عمل شدهاند و از طریق ختنه دختران و نوههای خود تلاش کردهاند زندگی خود و نسل آینده را حفظ کنند.
پیامدهای جسمی و جنسی ختنه زنان بسته به نوع و شدت عمل متفاوت است و سلامت و زندگی دختران را به طور مستقیم تهدید میکند.
از سال ۲۰۱۰، سازمان ملل متحد از ارائهدهندگان خدمات بهداشتی خواسته است که از انجام هرگونه ختنه زنان خودداری کنند، اما این عمل هنوز در برخی مناطق دورافتاده و خارج از شهرها ادامه دارد و خانوادهها برای انجام آن به مراکز مامایی مراجعه نمیکنند و آموزش یا مشاوره دریافت نمیکنند.
ختنه زنان، تروری علیه زنان و جامعه است
خانزاد محمد امین، پرستار مامایی و مربی آموزشی مامایی، در گفتوگو با ما توضیح داد که ختنه زنان نوعی ترور جنسی است. او گفت: «با بریدن بخشی از اندام تناسلی زنان، احساس و لذت جنسی آنها از بین میرود و این عمل در واقع نوعی نسلکشی دیگر علیه زنان از طریق سلطه مردسالارانه است.»
وی افزود که این سنت در خاورمیانه از گذشته تا امروز ادامه داشته، اما شیوع آن اکنون کاهش یافته است. با این حال، در مناطق دورافتاده و خارج از شهرها، ختنه زنان در اقلیم کردستان همچنان ادامه دارد و هیچ خانوادهای برای انجام این کار به مراکز مامایی مراجعه نمیکند یا آموزش دریافت نمیکند.
پیامدهای جسمی و اجتماعی ختنه زنان
خانزاد محمد امین تأکید کرد که با بزرگ شدن دختران، پیامدهای جسمی و روانی ختنه آشکار میشود. او گفت: «زنانی که در کودکی ختنه شدهاند، در زمان رشد و بلوغ با مشکلات بهداشتی و جسمی روبهرو میشوند و در زندگی مشترک نیز با چالشهای اجتماعی مواجه میشوند. این عمل محدودیتهایی ایجاد میکند که مانع رشد طبیعی و سالم دختران میشود.»
وی افزود: «بسیاری از زنانی که تحت ختنه نوع دوم قرار گرفتهاند، از مشکلات اجتماعی خود شکایت دارند و در برخی موارد این مشکلات حتی به جدایی از همسرانشان منجر شده است.»
خانزاد محمد امین در پایان گفت: «با بررسی پروندهها میتوان به دلایل ختنه زنان پی برد. در مناطق درگیر جنگ و تحت سلطه نیروهای اشغالگر، گاهی تمامی اندام تناسلی زنان بریده میشود. در شهر اربیل، زنانی که در نتیجه ختنه یا خشونت جنگی آسیب دیدهاند، از طریق سازمانها و مراکز حمایتی درمان و پیگیری میشوند. امیدوارم هیچ جامعهای دست به چنین خشونتی نزند.»