گزارشگر ویژه سازمان ملل: سرکوب اعتراضات دیماه بیسابقه بود؛ اقدام نظامی راهحل مشکلات ایران نیست
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، با اشاره به ادامه بازداشتها و تشدید سرکوب پس از اعتراضات دیماه، اقدام نظامی علیه ایران را «غیرراهگشا» دانست و خواستار بررسی مستقل و دسترسی مستقیم به کشور شد.
مرکز خبر- مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران، اعلام کرد با گذشت بیش از ۴۰ روز از سرکوب خونین اعتراضات دیماه، بازداشتها، حضور نیروهای امنیتی در خیابانها و بازرسی تلفنهای همراه شهروندان همچنان ادامه دارد.
او در گفتوگو با روزنامه الپائیس، سرکوب اعتراضات اخیر را از نظر «مقیاس و گستردگی» بیسابقه توصیف کرد و گفت: کشته شدن شهروندان به دست حکومت، بازداشتهای خودسرانه، تهدید خانوادهها برای سکوت، سرکوب جامعه مدنی، اعدامها و ناپدیدسازیهای قهری پیشتر نیز وجود داشته، اما نه در این ابعاد گسترده.
ساتو درباره احتمال اقدام نظامی آمریکا علیه ایران تأکید کرد که بهشدت منتقد هرگونه اقدام نظامی بدون رأی شورای امنیت سازمان ملل است و افزود تجربه مداخلات نظامی در سایر کشورها راهحل روشنی ارائه نکرده است. او تصریح کرد اقدام نظامی «راهحل جادویی» برای مشکلات ایران نیست.
این مقام سازمان ملل در واکنش به اظهارات دونالد ترامپ درباره حمایت از معترضان در ایران گفت مواضع رئیسجمهور آمریکا از تمرکز بر وضعیت حقوق بشر به سمت موضوع توافق هستهای تغییر کرده است.
ساتو درباره مذاکرات ایران و آمریکا که با میانجیگری عمان در ژنو برگزار شده، اظهار داشت که حتی در صورت دستیابی به توافق، مسائل مربوط به اعتراضات و وضعیت حقوق بشر موضوعی جداگانه است و باید بهطور مستقل بررسی شود.
او همچنین با اشاره به افزایش آرایش نظامی آمریکا در منطقه و اعزام ناو هواپیمابرUSS Gerald R. Ford برای پیوستن به USS Abraham Lincoln و سایر شناورها و جنگندهها، گفت تشدید تنشهای نظامی نباید به حاشیه رفتن موضوع حقوق بشر در ایران منجر شود.
گزارشگر ویژه سازمان ملل از بازداشتهای گسترده، فشار بر اقلیت بهائی و تصویب قانونی جدید درباره تعریف گستردهتر «جاسوسی» خبر داد و هشدار داد که استفاده از ادبیاتی نظیر «تروریست» و «آشوبگر» برای توصیف معترضان، در پی توجیه سرکوب خشونتآمیز است.
او درباره احتمال ارتکاب جنایت جنگی علیه شهروندان گفت چنین اتهامی بسیار جدی است و نیاز به تحقیق مستقل دارد. به گفته وی، هیئت حقیقتیاب مأمور از سوی شورای حقوق بشر سازمان ملل مسئول بررسی تخلفات مرتبط با اعتراضات است.
در حالی که دولت ایران شمار کشتهشدگان اعتراضات را ۳۱۱۷ نفر اعلام کرده، خبرگزاری فعالان حقوق بشر (هرانا) از تأیید کشته شدن ۷۰۱۵ نفر تا ۲۷ بهمن خبر داده و در حال بررسی هزاران گزارش دیگر است. ساتو با اشاره به اختلاف آمارها تأکید کرد حتی کشته شدن یک معترض نیز بسیار مهم است، زیرا این افراد از حق آزادی بیان و تجمع خود استفاده میکردند.
مای ساتو که از اوت ۲۰۲۴ مأموریت خود را آغاز کرده، بارها خواستار سفر به ایران شده است. او اعلام کرد درخواستش برای دسترسی مستقیم به کشور همچنان بیپاسخ مانده است.