زن کورد در شمال و شرق سوریه؛ پایداری در برابر محاصره و خشونت
در شمال و شرق سوریه، درگیریهای سیاسی با بحرانهای انسانی درهم آمیختهاند، زن کورد بهعنوان نمادی از استقامت در خط مقدم ایستاده است و با وجود محاصرهها و حملاتی که موجودیت او را هدف قرار میدهند، همچنان قدرت و اراده خود را حفظ کرده است.
اخلاص حمرونی
تونس - پیامدهای درگیریهای مداوم و حملات پیدرپی در شمال و شرق سوریه تنها غیرنظامیان را هدف نگرفته، بلکه بهطور مستقیم متوجه زنان شده است؛ زنانی که ستون اصلی هویت فرهنگی و اجتماعی بهشمار میروند. در چنین شرایطی، پرداختن به رنجها و مبارزات آنان از طریق رسانهها، بهویژه رسانههای زنانه، ضرورتی انکارناپذیر است تا صدای آنان به جهان برسد و سکوت حاکم بر سرکوبها شکسته شود.
تقوی الفالحی، روزنامهنگار تونسی، میگوید آنچه امروز در شمال و شرق سوریه بهویژه در حوزه حقوق بشر رخ میدهد، جنایتی علیه بشریت است و زن به اصلیترین قربانی این رویدادها بدل شده است. او تأکید میکند: «زن کورد با وجود سالها مبارزه برای دستیابی به حقوق و دستاوردهایش و حضور همیشگیاش بهعنوان نماد قدرت و ایستادگی، امروز در همه ابعاد زندگی با تهدید روبهروست.»
تلاشهای سازمانیافته برای تضعیف زن کورد
به گفته او، حملات اخیر منطقه را با چالشی جدی در حفظ دستاوردهای حقوق بشر، بهویژه حقوق زنان کورد، روبهرو کرده است. زنانی که از سال ۲۰۱۴ در صفوف نخست، چه در نیروهای نظامی و چه در مبارزات مدنی، حضور داشتند و نقشی کلیدی در آزادسازی مناطق از سلطه داعش و مقابله با جنایات آن ایفا کردند. با این حال، امروز زنان کورد بهخصوص در سایه محاصره شهر کوبانی که جان کودکان و شماری از غیرنظامیان را گرفته است با شرایط بسیار دشواری روبهرو هستند.
او میافزاید: «با وجود این شرایط سخت، زن کورد همچنان استوار و مقاوم است و بر دفاع از حقوق خود، حق زندگی و سرزمینش پافشاری میکند. آنچه امروز با آن روبهروست، تلاشی هدفمند برای تضعیف مبارزات و حذف اوست؛ تلاشی که به جنایات علیه بشریت میانجامد، بیآنکه حمایت واقعی بینالمللی از حقوقش وجود داشته باشد.»
وی ادامه میدهد: «در دوران محاصره کوبانی، غیرنظامیان و کودکان با شرایطی طاقتفرسا روبهرو هستند؛ سرمای شدید و قطع آب، برق و اینترنت نشان میدهد آنچه رخ میدهد صرفاً حملات مقطعی نیست، بلکه برنامهای حسابشده برای قطع ارتباط این مناطق با جهان، محو جنبش کوردی و سلب ابتداییترین حقوق زندگی از زنان کورد است.»
زن؛ پیوند زنده فرهنگ و تاریخ
تقوی الفالحی معتقد است آنچه امروز در سوریه میگذرد، نتیجه مستقیم بیثباتیها و درگیریهای سیاسی است؛ با این حال، زن کورد همچنان با وحدت، هوشمندی و قدرت در برابر این چالشها ایستاده و از حقوق و دستاوردهای تاریخی خود دفاع میکند. به گفته او، حملات کنونی زن کورد را هم بهطور مستقیم از طریق خشونت، محاصره و گرانی و هم بهطور غیرمستقیم با تلاش برای محو هویت کوردی هدف قرار میدهد.
او تأکید میکند که زن در طول تاریخ حلقه اتصال فرهنگی جامعه بوده و هدف قرار دادن او، تلاشی برای نابودی این پیوند حیاتی و ضربه زدن به هویت جامعه کوردی است.
وی به حادثه بریدن گیسوی یکی از زنان مبارز اشاره میکند و آن را تعرض همزمان جسمی و روانی میداند. با این حال، این رویداد به گفته او موجی گسترده از همبستگی جهانی، از اروپا تا روسیه و کشورهای عربی، به همراه داشت و تلاش برای تحقیر زن کورد را ناکام گذاشت. او میگوید: «این همبستگی ادامه دارد و فراتر از حرکتهای نمادین خواهد رفت؛ نشانهای روشن از پایداری و وحدت زن کورد در برابر ستم.»
همبستگی؛ سرچشمه قدرت زنان
او میگوید: «شاهد موج گستردهای از همبستگی زنان بودیم؛ زنانی در شهرهای مختلف گیسوان خود را بافتند و آنها را در یک گیس واحد پیوند زدند تا صدای مشترکشان را به جهان برسانند و اعلام کنند هویت کوردی در برابر خشونت و حذف ایستاده است.» به گفته او، این اقدام، با وجود تلخیاش، نتیجهای معکوس داشت و یک گیس به نماد هزاران صدای متحد زنان در سراسر جهان تبدیل شد.
این همبستگی، به باور او، نیروی تازهای به زن کورد بخشید و صدای او را در برابر نهادها و بازیگران بینالمللی بلندتر کرد. او میافزاید: «میان کشتن و پراکنده کردن تفاوت است؛ کشتن شاید جان یک زن را بگیرد، اما تلاش برای پراکندن زنان کورد نشاندهنده ترس دشمن از وحدت و پایداری آنهاست. همین امر، با وجود رنجها، مایه افتخار است و زن کورد را به دغدغهای دائمی برای دشمنانش بدل میکند.»
تقوی الفالحی تأکید میکند که سرکوب زن کورد، تلاشی برای سلطه بر هویت کوردی از راه هدف قرار دادن زن است؛ چرا که او حافظ فرهنگ و تاریخ در گذر نسلهاست. به گفته او، تضعیف زن راه را برای کنترل موجودیت و قدرت جامعه کوردی هموار میکند.
او در پایان میگوید حضور فعال زن کورد در میدانها، پافشاریاش بر مقاومت و ایجاد شبکههای همبستگی میان زنان، او را به سدی جدی در برابر پروژههای سلطهطلبانه تبدیل کرده است. زن کورد زنی نیرومند و مبارز است که میتواند رنج را به قدرت بدل کند و با تکیه بر تجربههای تاریخی، در برابر بحرانها و درگیریها بایستد.
به باور او، موفقیت زنان نشان میدهد که تغییر در زندگی و مراکز تصمیمگیری ممکن است و همین امر طرحهای نیروهای سلطهجو را به چالش میکشد. از این رو، رسانههای زنان وظیفه دارند روایتگر زندگی زنان باشند، حقیقت را بازتاب دهند، نقض حقوق و رنجهای روزمره را دنبال کنند و همزمان موفقیتهای زنان کورد را برجسته سازند. او میگوید: «رسانههای زنان باید صدای حقیقت، آزادی و کرامت زن باشند و با انتقال پیام همبستگی، در تغییر واقعیت و دفاع از حقوق زنان نقش مؤثری ایفا کنند.»