Haber Merkezi - Birçok kentte 21 Şubat Dünya Anadil Günü kapsamında çeşitli eylem ve etkinlikler düzenlendi. İnsan Hakları Derneği (İHD), Demokratik Kurumlar Platformu, Emek ve Demokrasi güçleri ile siyasi parti ve sivil toplum örgütleri öncülüğünde birçok kentte açıklama ve yürüyüşler gerçekleşti.

Açıklamalarda anadilde eğitim önemine vurgu yapıldı ve Kürtçenin anayasal güvenceye alınması istenildi.

Amed

Demokratik Kurumlar Platformu Amed’de kitlesel yürüyüş düzenledi. Demokratik Bölgeler Partisi (DBP) Amed İl Örgütü binası önünde bir araya gelen kitle, “Kürtçeye statü, Kürtçe eğitim” pankartıyla Koşuyolu Parkı'nda bulunan İnsan Hakları Anıtı'na kadar yürüdü. Yürüyüşe Kürtçenin eğitim dili olmasına dönük talepleri içeren dövizler taşındı.

Kürtçeye statü 

Basın metinin okuyan Kürtçe dili eğitmeni Nuh Bozkurt, Kürtçeye statü tanınması ve eğitim dili olması çağrısında bulunarak, “Kürt halkının Kürtçe eğitim ve statü talebi devlet tarafından karşılanmıyor. Yüz yıldan fazla inkar ve imha politikaları devreye konmuş durumda. 27 Şubat’ta başlayan süreç ile barışın ilanı verildi. Türk devleti sürecin ruhuna denk bir yaklaşım ile Kürtçe konusunda somut adımlar atmalı. Eğitim dili ve statü meselesini anayasal güvenceye almalı. Diğer hakları dili hakkı neyse Kürt halkının hakkı odur.  Kürtçe önündeki engeller derhal ortadan kaldırılmalı. Uluslararası hukuk tanınarak bu yönlü adımlar atılmalı. Taleplerimiz kabul edilene kadar mücadele devam edecek.  Kürt halkı da yaşamın her alanında Kürtçe konuşup Kürtçe yaşamalı” dedi. 

Anayasal adım atılması çağrısı

Ardından konuşan DBP Eş Genel Başkanı Çiğdem Kılıçgün Uçar ise Kürtçeye dönük baskılara dikkat çekerek, devletin inkar politikalarına son vermesi ve anayasal adım atması çağrısında bulundu.  Kürtçenin önündeki engellerin kaldırılması gerektiğini kaydeden Çiğdem Kılıçgün Uçar “Bugün dillerin özgürlüğü ve geleceği için önemli bir gün.  Yapılan bir araştırmaya göre Kürtçenin Kirmançki dili yok olmak ile yüz yüze kalmış durumda.  Kürtçeye dönük saldırılara hep birlikte başa çıkabiliriz. Sayın Öcalan Kürtçe için verilen mücadelenin önemine hep değinmiştir ve bu konuda mücadele edilmesi gerektiğinin altını çizmiştir.  Devlet, bir yıldan fazla bir süredir başlayan sürecin gerekliliklerini yerine getirerek Kürtçeye statü ve eğitim dili olması yönünde adım atması gerekiyor. Dilimiz onurumuzdur. Dilimiz varlığımızdır” diye konuştu.

Wan

Wan’da Demokratik Kurumlar Platformu öncülüğünde Kent Meydanı’nda açıklama ve şölen düzenlendi. “Kürtçeye statü, Kürtçe eğitim” şiarıyla bir araya gelen çok sayıda kişi, “Bijî zimanê Kurdî” sloganları ve erbane eşliğinde halaya durdu. Ardından KURDÎGEH Yöneticisi Gökhan Işık, ortak basın metnini okudu.

‘Dilimizin özgürlüğü için mücadele etmeye devam edeceğiz’ 

Etkinlikte konuşan Demokratik Birlik İnisiyatifi Eşsözcüsü Gülcan Kaçmaz Sayyiğit, “1924 yılından bu yana, Kürtçe üzerinde asimilasyon, yok etme ve soykırım politikası yürütülüyor. Ama bugün baktığımızda Kürtçenin savunucuları ve savaşçıları artıyor. Kürtçeyi yasakladıktan sonra toprağımızı, kültürümüzü ve her şeyimizi yasakladılar. 12 Eylül’de cezaevlerine duvarlara ‘Türkçe konuş çok konuş’ yazısı yaşananları en açık şekilde anlatıyor. Şimdi bunca mücadeleden sonra bize, ‘haftada 2 saat eğitim görebilirsiniz’ diyorlar. Bu, Kürt halkı için çok büyük bir hakarettir. Bu topraklar bizimdir ve biz bu topraklarda dilimizin statü sahibi olmasını istiyoruz. Biz Kürtler olarak bunu asla kabul etmiyoruz. Dilimizin artık statüye kavuşturulması ve eğitim dili olması gerekiyor. Kürt Halk Önderi Sayın Abdullah Öcalan’ın Barış ve Demokratik Toplum Çağrısı tüm dillere özgürlük istiyor. Biz, dilimizin özgürlüğü için mücadele etmeye devam edeceğiz. Devlet halen teklik üzerinden politikalarını yürütmeye devam ediyor. Kürt halkı ile bir süreç yürütecekseniz o zaman demokratik toplum paradigmasını kabul etmelisiniz. Ne kadar Kürtçeye karşı bir baskı olsa da buna karşı direnin bir halk gerçekliği var. Biz devletten dilimiz için statü istiyoruz ama bizim de evlerimizi okullara dönüştürmemiz gerekiyor” diye konuştu.

Şirnex

Şirnex'te bulunan dil kurumları Birca Belek Dil ve Kültür Derneği ile Cûdî Dil ve Kültür Derneği öncülüğünde Cizîr'de (Cizre) yürüyüş yapıldı. DBP Eş Genel Başkanı Keskin Bayındır'ın katılımıyla "Kürtçeye statü, Kürtçe eğitim" şiarıyla yapılan yürüyüşe siyasi parti ve demokratik kitle örgütü temsilcilerinin yanı sıra çok sayıda kişi katıldı. Tarihi Birca Belek Kalesi önünde başlayan yürüyüş, Meleyê Cizîrî'nin medresesi Medreseya Sor kadar sürdü.

İzmir

İHD İzmir Şubesi, 21 Şubat Dünya Anadil Günü'ne ilişkin dernek binasında açıklama gerçekleştirdi. Basın metninin Kürtçesini dernek yöneticilerinden Mustafa Kızartıcı okurken Türkçesini de İHD İzmir Şubesi Eşbaşkanı Zilan Gümüş okudu.

Anadil hakkının hem bireysel bir hak hem de ait olunan topluluğun kolektif hakları kapsamında olduğunun belirtildiği açıklamada, "Anadili bireylerin mensup oldukları topluluklar içerisinde veya bir devlet yönetimi altında kendilerini en iyi ifade ettikleri, sosyalleştikleri ve kültürel varlıklarını sürdürdükleri dildir. Devletleşmemiş halkların özellikle anadilinde eğitim hakkından mahrum bırakılması, kendilerini geliştirecek birçok olanaktan yoksun kalmaları anlamına gelmektedir. Anadilinde eğitim taleplerinin önündeki en büyük engel, dünyada hâkim olan ‘ulus devlet’ anlayışının kendisidir. Ulus devletler; asimilasyoncu, tekçi ve yasaklayıcı bir tutumla resmi dil dışındaki dillerin reddiyesi üzerine inşa edilmiştir. Dünya üzerinde yok olan, tehlike altında olan ve konuşulan tüm diller insanlık tarihinin ortak değeridir. Halkların kendi dillerinde konuşma, eğitim alma, yaşamlarını ve kültürlerini devam ettirmeleri sağlanmalıdır. Dilsel ve kültürel çoğulculuk ile toplumların barış içinde, bir arada ve özgürce yaşamaları mümkün olacaktır" ifadeleri kullanıldı. 

Riha 

Riha Emek ve Demokrasi Platformu, 21 Şubat Dünya Anadil Günü dolayısıyla basın açıklaması yaptı. Novada Park AVM önünde yapılan açıklamaya platform bileşenleri ve DEM Parti Riha Milletvekili Ömer Öcalan katıldı. Açıklamada ortak basın metni okundu.

Açıklama, “Bê ziman jiyan nabe” sloganıyla son buldu.