سازمانهای حقوق بشری نگران وضعیت وریشه مرادی هستند
فاطمه کریمی، بر سالها سناریویسازی دولت ایران علیه فعالان سیاسی تاکید کرد و اظهار داشت: سالهاست که سیاستهای جمهوری اسلامی را میشناسیم و خیلیها به مجازاتهای سنگین محکوم شده و حتی جانشان را از دست داده و با همین سناریوسازیها اعدام شدند.
![](https://jinhaagency1.com/uploads/fa/articles/2023/12/20231207-sequence-01-00-16-29-20-still002-bmp579218-image.jpg)
شهلا محمدی
مرکز خبر- حدود چهار ماە است کە وریشە مرادی توسط نیروهای امنیتی ربودە شدە و تاکنون اطلاح دقیقی از وضعیت ایشان بە دست نیامدە است. سازمانهای حقوق بشری و فعالین سیاسی و مدنی معتقدند با توجە بە سناریوسازیهای جمهوری اسلامی در کیسهای شبیە بە کیس وریشە مرادی در مورد وضعیت ایشان و عدم اطلاعرسانی دقیق نگران هستند.
طی روزهای گذشتە نیز گزارشهایی در مورد وضعیت زینب جلالیان و تحت فشار قرار گرفتنش برای اعتراف اجباری منتشر شد. این موارد را با فاطمە کریمی عضو شبکه حقوق بشر کوردستان مورد بررسی قرار دادیم.
فاطمه کریمی، عضو شبکه حقوق بشر کوردستان، عدم اعلام خبر بازداشت وریشه مرادی، از اعضای سازمان کژار را در راستای سیاستهای غیرانسانی دولت ایران جهت سناریویسازی و تشکیل پروندههای سنگین علیه وی اعلام کرد و گفت: خبر بازداشت وریشه مرادی، چند ماه بعد از بازداشت ایشون منتشر شد. وریشه مرادی، در سازمان کژار شخصیت مهمی بودند و جمهوری اسلامی نیز میدانست که این کیس خیلی حساس هست و تا مدتها جلوگیری کرد از انتشار این خبر، چون میخواستند در یک بی خبری مطلق باشد. حتی علیرغم پیگیریهای خانوادهاش، نتوانستند خبری به دست بیاورند؛ چون جمهوری اسلامی خیلی به خودش مطمئن هست، از یک طرف شخصیت مهمی را بازداشت کرده است و از یک طرف، میخواست سناریوهایی را که قصد داشت به جامعه بقبولاند را پیش ببرد. به همین دلیل، ایشان ماهها تحت بازداشت و مطمئنا تحت شکنجههای جسمی و روحی بوده است. کیسهایی مثل وریشه مرادی، عضو سازمانها و اپوزیسیون کورد هستند و این سازمانها سالهای زیادی است که مخالفت خود با جمهوری اسلامی را نشان دادهاند و برای جمهوری اسلامی معلوم است که این سازمانها با سیاستهای آن مخالفند و کوتاه نیامدهاند.
وی در همين خصوص افزود: جمهوری اسلامی از یک طرف و جامعه ایرانی و اپوزیسیونهای آن از گرایشهای مختلف، علیرغم اینکه احزاب کورد در برابر سیاستهای جمهوری اسلامی کوتاه نیامدهاند، هنوز هم دید آن رویکرد و دید جمهوری اسلامی به آن احزاب را دارند و آنها را برای تمامیت ارضی خطرناک میدانند. اگر جمهوری اسلامی نگران حکومت و قدرت خود میباشد، بخشی از اپوزیسیون و جامعه ایرانی این احزاب را برای تمامیت ارضی خطرناک میدانند. در نتیجه جمهوری اسلامی با بازداشت وریشه مرادی و چند نفر دیگر که همراه او بودند، از این فرصت استفاده کرده و خبر را منتشر نکرد و کاملا معلوم بود که منتظر است تا بعدا سناریوی مورد نظر خود را منتشر کند. این بود که بعد از چند ماه اعلام کردند وریشه مرادی، پخشان عزیزی و یک نفر دیگر در یک عملیات مسلحانه بازداشت شدهاند و با این سناریو، جمهوری اسلامی میخواهد بهترین نتیجه را از بازداشت وریشه مرادی به دست بیاورد.
«خیلیها به مجازاتهای سنگین محکوم شده و با همین سناریوسازیها اعدام شدند»
فاطمه کریمی، بر سالها سناریویسازی دولت ایران علیه فعالان سیاسی در راستای پیشبرد اهداف خود و مجازات زندانیان سیاسی تاکید کرد و اظهار داشت: سالهاست که سیاستهای جمهوری اسلامی را میشناسیم و خیلیها به مجازاتهای سنگین محکوم شده و حتی جانشان را از دست داده و با همین سناریوسازیها اعدام شدند. از زمان استقرار جمهوری اسلامی تا اکنون با این سناریوسازیها روبهرو بودهایم و چیز تازهای نیست. از همان دههی ۶٠، بسیاری از فعالان سیاسی از جوانان و نوجوانان با همین سناریوسازیها، در زمانی که مثل الان اطلاع رسانی نبود، جانشان را از دست دادند. ما احساس میکردیم با این اطلاع رسانیها، مردم آگاهی بیشتر و دسترسی بیشتری به خبرها دارند و سناریوسازیهای جمهوری اسلامی اثری نخواهد داشت اما متاسفانه همچنان کار میکند و میتواند بخشی از بدنهی جامعه را با خود همراه بکند اما خوشبختانه در کیس وریشه مرادی یک روز قبل از این اتفاق خبر بازداشت او منتشر شد و بسیاری از فعالان سیاسی مطمئن بودند که او بازداشت است. با این حال، جمهوری اسلامی سیاستهای خودش را پیش میبرد. وریشه مرادی کورد و جز اقلیتهای ملی هستند که همهی این اقلیتها در سالهای اخیر خیلی هزینه دادهاند و حتی در مرکز و خصوصا در خیزش «ژن ژیان ئازادی» نیز با این سناریوسازیهای دست کم ٨ نفر اعدام شدند اما امیدوار هستیم که در کیس وریشه مرادی، با خبررسانیهای بیشتر و با تماس با سازمانهای بینالمللی بتوانیم از این سناریوسازیهای جلوگیری کنیم.
«زینب که ١۶ سال مقاومت کرده، زیربار این اعترافات نخواهد رفت»
این عضو شبکه حقوق بشر کوردستان، سالها مقاومت زینب جلالیان در زندان را برای دولت ایران بسیار پر هزینه دانست و خاطرنشان کرد: این کم نیست که زینب جلالیان ١۶ سال است که بازداشت میباشد و هزینهی سنگینی داشته است. اگر غیر مسلح بوده و بازداشت شده است و تا حالا مقاومت کرده، برای جمهوری اسلامی هزینه زیادی داشته است. اگر جمهوری اسلامی زینب را آزاد بکند بدون اینکه ابراز ندامت بکند، خودش هم میگوید چطور کسی که باید خیلی وقت پیش آزاد میشد و مسلح نبود، حتی در خبری که از ایشان منتشر شد دیدیم که وضعیت سلامت نامناسبی دارد و از کمترین حقوق زندانی سیاسی برخوردار بوده، از حق تماس تلفنی، مرخصی در ١۶ سال، شکنجههای روحی و جسمی و... حتی در نامههایی که از زندان منتشر کردهاند از وضعیت خودشان اطلاع رسانی کردهاند، حتی سازمانهای حقوق بشری در اوایل بازداشت ایشان با تردید راجب ایشان صحبت میکردند و نمیخواستند همان گرایشی که ایشان یک زندانی سیاسی کورد و عضو احزاب مسلح کورد هست، آشکارا اطلاع رسانی بکنند و هنوز هم درگیر همان گفتمان مرکزگرا بودند که اینها تمامیت ارضی را تهديد میکنند اما در سالهای اخیر این تردیدها شکسته شد و خیلی از سازمانهای ایرانی راجب به ایشان مینوشتند و باعث شد که به یک چهره بینالمللی تبدیل شود و همهی اینها برای جمهوری اسلامی هزینه بردار هست. هرچند جمهوری اسلامی هیچ مشروعیتی ندارد و در سالهای اخیر با حمایت از روسیه و چین دیگر به دنبال مشروعیت نیست اما اشتباه است اگر بگوییم این اطلاع رسانیها و بیانیه صادر کردنها، برای جمهوری اسلامی هزینهای ندارد. بعد از این همه شکنجه و آزار و اینکه یک زندانی سیاسی را با حقوق خود جمهوری اسلامی نیز محروم کردهاند، یعنی زینب را از ابتدايیترین حقوق خودش نیز محروم کردهاند و همه اینها نقض آشکار حقوق بشر است. بعد از ١۶ سال جمهوری اسلامی دوست دارد زینب را آزاد بکند تا کمتر هزینه دهد اما بدون اینکه او را مجبور کند علیه خودش اعتراف کند، نمیتواند. برای زینب که ١۶ سال مقاومت کرده، زیربار این اعترافات نخواهد رفت اما جمهوری اسلامی کماکان بر فشارهای خود ادامه میدهد تا با اعتراف او نقض حقوق بشر که بر زینب تحمیل کرده بودند، خود را خلاص کنند و بگویند سناریوهایی که علیه او گفتهاند واقعیت داشته است.
وی در رابطه با خبر بازداشت وریشه مرادی و زینب جلالیان، افزود: در خصوص زینب جلالیان، خیلی زود منتشر شد که غیرمسلح بودند اما در مورد وریشه مرادی جمهوری اسلامی این کار را نکرد و زمانی این را منتشر کرد که یک درگیری بین نیروهای جمهوری اسلامی و پژاک اتفاق افتاد و بلافاصله اعلام کرد که وریشه مرادی با دو نفر دیگر در این عملیات بازداشت شدند. چون اگر میگفتند که ایشان زمانی بازداشت شدهاند که غیرمسلح بودهاند، نمیتوانستند حکم سنگینی به او بدهند. به همین دلیل طبق سناریو از پیش تعیین شده بعد از آن عملیات اعلام کردند که وی بازداشت شده است و کاملا مشخص است که قصد دارند ایشان را با حکم سنگینی مواجه بکنند اما خوشبختانه خبر بازداشت وریشه مرادی زودتر منتشر شد و الان خیلیها میدانند که ایشان در زمان بازداشت در سنندج بودهاند و هیچ ارتباطی با عملیاتی که بعدا اتفاق افتاد، ندارند.
«زندانیان کورد همیشه بیشترین تعداد را در زندانیان سیاسی داشتهاند»
فاطمه کریمی، در خصوص پوشش دهی خبر بازداشت، اعدام و جنایات صورت گرفته علیه زندانیان سیاسی و فعالان کورد اظهار داشت: زندانیان کورد همیشه بیشترین تعداد را در زندانیان سیاسی داشتهاند و بیشترین شکنجهها و اعدام زندانیان سیاسی نیز علیه کوردها بوده است. در سالهای اخیر به دلیل مشروعیتی که از بین رفته، فشار جمهوری اسلامی بر کل ایران بیشتر شده است اما باز هم اگر آمارهای مختلف سازمانهای حقوق بشری کورد را نگاه بکنیم، آمارها خیلی بالاتر از دیگر مناطق ایران است اما وقتی در سطح بازنمایی این سطح از سرکوب میخواهیم بازنمایی بینالمللی و حقوق بشری را بنگریم، بازنمایی زندانیان سیاسی کورد از همه کمتر است. هرچند در سالهای اخیر با تلاش سازمانهای مختلف حقوق بشری، این به حاشیهرانی فعالان و زندانیان سیاسی کورد تا حدی جبران شده است و این افراد بازنمایی میشوند اما هنوز این شکاف را داریم. حتی سازمانهای بینالمللی نیز بیشتر دنبال این افراد هستند که فعالیتهای حقوق بشری داشتهاند تا بازنمایی شوند.
وی افزود: مثلا راجب یک زندانی که در خطر اعدام قرار دارد، سازمانهای حقوق بشری خیلی سریع بیانیه صادر میکنند اما در مورد زندانیان کورد این اتفاق هنوز هم کمتر صورت میگیرد. این عدم اطلاع رسانی در سالهای قبل بسیار بیشتر بود اما اکنون این اطلاع رسانی بیشتر شده چون قبلا روابط سازمانهای حقوق بشری کورد غیر مستقیم بود و اطلاع رسانی از طریق سازمانهای حقوق بشری مرکزگرا بیشتر انجام میشد و به همین دلیل اطلاع رسانی خیلی کمتر بود اما خوشبختانه در سالهای اخیر سازمانهای حقوق بشری کورد توانستند ارتباط بیشتر و مستقیمی داشته باشند و برای خیلی از خبررسانیها مستقیم با ما تماس میگیرند. البته هنوز هم دوگانگی وجود دارد و کسانی هستند که طبق آن رویکرد مرکزگرا عمل میکنند اما اطلاع رسانی در خصوص فعالان کورد نسبت به سالهای قبل بیشتر شده است.