رهبران زن یمنی خواستار تقویت نقش زنان در مراکز تصمیمگیری شدند
کنفرانس پایانی پروژه تقویت مشارکت رهبران زن در فرآیند تصمیمگیری در شهرهای تعز، عدن، حضرموت و مأرب برگزار شد. این کنفرانس دستاوردهای حاصل از برنامه توانمندسازی را بررسی و درباره چالشهای گفتمان نفرت بحث کرد.
رانیا عبدالله
یمن - رهبران زن از شهرهای تعز، عدن، حضرموت و مأرب بر ضرورت تقویت حضور زنان در ساختارهای سیاسی و مدنی و افزایش مشارکت آنان در روندهای تصمیمگیری تأکید کردند. این موضوع در کنفرانس پایانی پروژه «تقویت مشارکت رهبران زن در تصمیمگیری» مطرح شد؛ نشستی که در آن، دستاوردهای برنامه توانمندسازی زنان و چالشهای پیش روی آنان، از جمله گفتمان نفرت و تحریک علیه زنان، مورد بررسی قرار گرفت.
این کنفرانس با شعار «دسترسی، رهبری، تصمیم» از سوی سازمان «شُرَکای یمن» و با حمایت سفارت پادشاهی هلند در یمن برگزار شد. اجرای محلی این پروژه نیز با همکاری چهار نهاد محلی در شهرهای تعز، عدن، حضرموت و مأرب انجام گرفت. رهبران زن، نمایندگان سازمانهای جامعه مدنی و رهبران احزاب سیاسی در این نشست حضور داشتند.
این کنفرانس طی روزهای ۱۶ و ۱۷ سپتامبر برگزار شد و شرکتکنندگان در آن، مهمترین دستاوردهای پروژه در زمینه افزایش توانمندی رهبران زن و تقویت نقش آنان در مراکز تصمیمگیری و روندهای صلح در یمن را بررسی کردند.
یکی از محورهای اصلی این نشست، گفتمان نفرت و تحریک علیه زنان و تأثیر آن بر مشارکت آنان در عرصه عمومی بود. شرکتکنندگان همچنین درباره عوامل شکلگیری این پدیده و راهکارهای مقابله با آن گفتوگو کردند و تجربههای تونس، مصر و لبنان را در این زمینه مورد بررسی قرار دادند.
اسناد سیاستگذاری؛ گامی برای افزایش حضور زنان
در حاشیه این کنفرانس، با شماری از رهبران زن شرکتکننده گفتوگو کردیم.
ساره قاسم، عضو دفتر سیاسی حزب تجمع یمنی برای اصلاح در تعز، گفت این پروژه با همکاری سازمانهای محلی مجری آن و پس از آشنایی رهبران احزاب با اهداف برنامه آغاز شد. به گفته او، یکی از اهداف اصلی این برنامه، توانمندسازی زنانِ رده دوم در زمینه مهارتهای مذاکره و آمادهسازی آنان برای ایفای نقش مؤثرتر در عرصه سیاسی بود.
در جریان کنفرانس، اسناد سیاستگذاری تهیهشده در چهار شهر نیز ارائه شد. ساره قاسم این اسناد را پایهای مهم برای ارتقای نقش زنان و افزایش حضور آنان در مراکز تصمیمگیری احزاب سیاسی و نهادهای جامعه مدنی دانست.
او گفت زنان برای فعالیت مؤثر در عرصه سیاسی به محیطی امن و باثبات نیاز دارند، اما با وجود شرایط دشوار امنیتی و سیاسی در یمن، زنان توانستهاند حضور خود را به اثبات برسانند. به گفته قاسم، همین مسئله ضرورت قرار گرفتن توانمندسازی زنان در اولویت سازمانهای بینالمللی و محلی را نشان میدهد.
ساره قاسم همچنین هماهنگی میان چهار شهر عدن، تعز، حضرموت و مأرب را گامی مهم برای اصلاح ساختار سازمانی احزاب و فراهم کردن زمینه ارتقای زنان به جایگاههای رهبری دانست. او بر برگزاری کنگرههای عمومی و انتخابات شفاف در صورت بهبود و ثبات شرایط تأکید کرد.
تشکیل شبکه زنان برای پیگیری اجرای سیاستها
اطلال راجح، از رهبران زن شرکتکننده از حزب کنگره عمومی خلق، نیز گفت در تدوین اسناد سیاستگذاری، رهبران زن و مرد از احزاب سیاسی، سازمانهای تودهای و جامعه مدنی مشارکت داشتند تا تعهداتی عملی و قابل اجرا به دست آید.
به گفته اطلال راجح، یکی از مهمترین نتایج این گفتوگوها، توافق بر سر ایجاد یک شبکه پایدار از زنان برای پیگیری اجرای اسناد سیاستگذاری بوده است.
او با اشاره به مشکلات سازمانی احزاب سیاسی و به تعویق افتادن کنگرههای عمومی آنها به دلیل شرایط کنونی گفت، با وجود این مشکلات، برخی جریانهای سیاسی برای تسهیل حضور زنان در مراکز تصمیمگیری تعامل مثبتی نشان دادهاند.
اطلال راجح تأکید کرد: «ما بهعنوان رهبران زن و اعضای احزاب، مسئولیت داریم از زنان فعال حمایت کنیم و در مقابله با محدودیتها و خطراتی که با آن روبهرو هستند، از آنان پشتیبانی کنیم.»
زنان؛ از مشارکت سیاسی تا مستندسازی پیامدهای جنگ
شیناز الاکحلی، وکیل دادگستری و رئیس بنیاد «سوار برای توسعه و صلح»، نبود زنان در مناصب رهبری و بخشهای اصلی ساختار سازمانی را یکی از مشکلات اساسی دانست.
به گفته او، زنان در بسیاری از موارد در ساختارهایی مانند واحدهای سازمانی و تشکیلاتی، بخشهای مالی، ریاست احزاب و اتحادیهها حضور ندارند و مشارکت آنان اغلب به نقشهای تشریفاتی یا فعالیت در چارچوب «بخش زنان» محدود میشود.
شیناز الاکحلی گفت یکی از توصیههای مطرحشده در این کنفرانس، برگزاری نشستهای مستقیم با رهبران احزاب و تصمیمگیرندگان در سطح ملی، شورای رهبری ریاستجمهوری و ریاست دولت برای پیگیری اجرای این توصیههاست.
او افزود زنان یمنی با دو چالش عمده روبهرو هستند: چالش امنیتی و چالش اجتماعی ـ سیاسی.
به گفته شیناز الاکحلی، چالش امنیتی شامل خطراتی مانند بمباران و هدف قرار گرفتن محل برگزاری نشستهاست، بهویژه در شهر تعز که به گفته او طی هفتههای اخیر شاهد بمبارانهای بیهدف بوده است.
چالش دوم به مسائل اجتماعی و سیاسی مربوط میشود و در قالب به حاشیه رانده شدن زنان و نبودِ پذیرش واقعی نقش آنان از سوی برخی رهبران حزبی و اتحادیهای نمود پیدا میکند.
شیناز الاکحلی در پایان تأکید کرد: «زن یمنی همواره خواهان صلح بوده و همچنان نیز برای صلح تلاش میکند و بهعنوان شریکی فعال در عرصه انسانی حضور داشته است. مشارکت زنان در مسیر دوم روندهای صلح، فرصت بیشتری برای ایفای نقش میانجیگرانه در اختیار آنان قرار میدهد؛ از جمله برای بازگشایی جادهها، کمک به آوارگان، ارائه حمایتهای روانی و انسانی و همچنین نظارت و مستندسازی نقضهای ناشی از جنگ.»