راهپیمایی ضد نژادپرستی در تونس؛ مطالبه کرامت انسانی و همزیستی
شرکتکنندگان در راهپیمایی ضد نژادپرستی در تونس بر ضرورت حفظ کرامت انسانی و تقویت فرهنگ همزیستی تأکید کردند و هشدار دادند که گفتمانهای طردکننده و تبعیضآمیز، میتوانند پیامدهای خطرناکی برای جامعه داشته باشند.
نزیهه بوسعیدی
تونس – شماری از شهروندان تونسی در پایتخت این کشور در راهپیماییای شرکت کردند که از میدان «ماندلا» آغاز شد و تا ساختمان سندیکای روزنامهنگاران ادامه یافت. این تجمع اعتراضی با هدف محکوم کردن نژادپرستی، دفاع از حقوق بشر و تأکید بر پایبندی به تعهدات و کنوانسیونهای بینالمللی برگزار شد.
شرکتکنندگان در این راهپیمایی که شامگاه شنبه ۲۰ ژوئن برگزار شد، شعارهایی چون «عادیسازی گفتمان نفرت را متوقف کنید»، «نه به نژادپرستی و تبعیض»، «کشور درگیر خشونت و استبداد است» و همچنین «همه ما مهاجر هستیم» سر دادند.

سمیره طرابلسی، فعال صنفی و عضو پیشین انجمن «منامتی»، گفت جامعه تونس باید نسبت به میزان نژادپرستی موجود در خود آگاهتر شود. به گفته او، حتی برخی واژهها و اصطلاحاتی که مردم در زندگی روزمره به کار میبرند، بار نژادپرستانه دارند.
او خواستار تربیت نسلهایی شد که پیش از رنگ پوست، انسانیت افراد را ببینند و به جای دامن زدن به خودمحوری و تمایز میان سیاه و سفید، بر ارزشهای انسانی تأکید کنند؛ چرا که سیاه و سفید تنها دو رنگ هستند و نباید مبنای قضاوت انسانها قرار گیرند.
سمیره طرابلسی همچنین از مسئولان خواست افرادی را که با نژادپرستی مبارزه میکنند به وابستگی یا خیانت متهم نکنند و آنان را از عرصه عمومی کنار نگذارند. او گفت کسانی که علیه نژادپرستی سخن میگویند، اغلب خود آن را در زندگی روزمره تجربه کردهاند. وی افزود که شخصاً نیز بارها با رفتارهای نژادپرستانه مواجه شده و همین موضوع او را به حضور در اعتراضات واداشته است.
او در ادامه اظهار داشت تصویری که امروز از تونس ارائه میشود، تصویری دردناک است؛ زیرا تونس همواره به مهماننوازی و همزیستی مسالمتآمیز میان پیروان ادیان مختلف، از جمله یهودیان و مسیحیان، شناخته شده است. به گفته او، پذیرفتنی نیست که در چنین کشوری به شهروندان سیاهپوست گفته شود که تونسی نیستند یا جایی در جامعه ندارند.

نوال بیزید، روزنامهنگار تونسی، نیز گفت حضورش در این راهپیمایی پیامی روشن دارد: تونسیها آنگونه که گاهی در شبکههای اجتماعی به تصویر کشیده میشوند، نیستند. او تأکید کرد مردم تونس عموماً مردمی بردبار و اهل مدارا هستند و حضور شهروندان سیاهپوست بخشی طبیعی و جداییناپذیر از بافت اجتماعی این کشور است.
نوال بیزید افزود که مهاجرت غیرقانونی گاه ریشه در مشکلات و پیچیدگیهای اداری یا سیاسی دارد که فراتر از مسئولیت افراد است. با این حال، به باور او میان تونسیها در محکوم کردن نژادپرستی اختلافی وجود ندارد. او هشدار داد که خطر واقعی زمانی آغاز میشود که نگاههای نژادپرستانه از سوی نهادهای قدرت یا مسئولان مطرح شود؛ زیرا در آن صورت مسئلهای فردی نیست، بلکه به بحرانی اجتماعی تبدیل میشود.

نائله زغلامی، فعال جامعه مدنی، نیز گفت که برای اعلام مخالفت با هرگونه نژادپرستی و ابراز همبستگی با افرادی که مورد ظلم، تحقیر یا نقض کرامت انسانی قرار میگیرند، در این راهپیمایی شرکت کرده است.
او تأکید کرد که حقوق بشر قابل تفکیک نیست و همه انسانها باید بدون هیچ استثنایی از حقوقی چون کرامت، شهروندی، آزادی بیان و حق زندگی برخوردار باشند. به گفته او، اگر افرادی فاقد مدارک قانونی هستند، برای رسیدگی به وضعیت آنان سازوکارهای حقوقی و توافقهای بینالمللی وجود دارد و نباید با تبعیض یا برخوردهای تحقیرآمیز با این موضوع مواجه شد.
نائله زغلامی در پایان یادآور شد که شهروندان سیاهپوست بخش جداییناپذیر جامعه تونس هستند و همزیستی میان گروههای مختلف این کشور سابقهای طولانی دارد.