هشدار فعالان سوری درباره افزایش ازدواج کودکان در سایه جنگ و بحران اقتصادی

فعالان حقوق زنان در سویدای سوریه نسبت به افزایش ازدواج کودکان در پی جنگ و بحران اقتصادی هشدار دادند و بر ضرورت حمایت از دختران و ادامه تحصیل آنان تأکید کردند.

روشیل جونیور

سویداء- ازدواج زودهنگام یکی از خطرناک‌ترین چالش‌هایی است که زنان و دختران، به‌ویژه در مناطق درگیر جنگ و بحران، با آن روبه‌رو هستند. شرایط دشوار اقتصادی و اجتماعی ناشی از درگیری‌ها نیز به گسترش این پدیده دامن می‌زند.

به همین منظور، انجمن «زن، زندگی» روز سه‌شنبه ۹ ژوئن نشست حقوقی و آگاهی‌بخشی با عنوان «ازدواج زودهنگام» برگزار کرد. هدف این نشست افزایش آگاهی عمومی درباره پیامدهای قانونی، روانی و اجتماعی ازدواج زودهنگام و تأکید بر حمایت از دختران برای ادامه تحصیل و ساختن آینده پیش از ازدواج بود.

منی جربوع، رئیس بخش حقوقی این انجمن، گفت فعالیت‌های این بخش تنها به توضیح قوانین محدود نمی‌شود، بلکه تلاش می‌کند با در نظر گرفتن فرهنگ و شرایط جامعه، آگاهی عمومی را ارتقا دهد. او افزود جامعه سویداء بر پایه ارزش‌ها، سنت‌ها و عرف‌های اجتماعی شکل گرفته و در کنار حفظ سنت‌های مثبت، باید با برخی باورهای به‌جامانده که حقوق افراد را محدود می‌کنند نیز مقابله کرد.

او توضیح داد که انجمن به‌طور مستمر برای جوانان و خانواده‌ها نشست‌های آموزشی برگزار می‌کند و بر مسائل خانواده به‌عنوان هسته اصلی جامعه تمرکز دارد. به گفته او، جنگ در منطقه نه‌تنها باعث کاهش آسیب‌های اجتماعی نشده، بلکه پدیده‌هایی مانند ازدواج زودهنگام را گسترش داده است.

جربوع گفت این نشست با همکاری سازمان توسعه سوریه برگزار شده تا خانواده‌ها را نسبت به پیامدهای ازدواج زودهنگام آگاه کند. او تأکید کرد مشکلات اقتصادی و شرایط جنگی از عوامل مهم افزایش این پدیده هستند.

وی افزود انجمن علاوه بر فعالیت‌های آموزشی، پرونده‌های مرتبط را نیز پیگیری و در صورت نیاز به وکلای متخصص ارجاع می‌دهد. او هدف اصلی این فعالیت‌ها را ایجاد جامعه‌ای آگاه‌تر و سالم‌تر دانست و گفت خدمات مشاوره‌ای برای زنان و مردان ارائه می‌شود.

جربوع همچنین به نقش عرف‌های اجتماعی در جلوگیری از اجرای قانون اشاره کرد و گفت در برخی موارد، شرم و فشار اجتماعی مانع از آن می‌شود که قربانیان خشونت یا ازدواج اجباری درخواست کمک کنند. به گفته او، قانون به‌تنهایی کافی نیست و باید فرهنگ‌سازی و آگاهی‌بخشی نیز در کنار آن انجام شود.

از سوی دیگر، هدی دبیسی، هنرمند تجسمی، این نشست را ارزشمند توصیف کرد و گفت پس از اشغال برخی روستاها و آوارگی خانواده‌ها، موارد ازدواج غیرقانونی دختران کم‌سن‌وسال افزایش یافته است. او تأکید کرد آگاهی خانواده‌ها و توجه بیشتر به آموزش دختران، راهی برای کاهش این آسیب‌هاست.

همچنین امانی شقیر، رئیس هیئت‌مدیره انجمن «زن، زندگی»، گفت در این نشست ابعاد حقوقی، اجتماعی و روانی ازدواج زودهنگام بررسی شده است. او یادآور شد که از نظر قانونی، ازدواج پیش از ۱۸ سالگی «ازدواج زودهنگام» محسوب می‌شود، اما برخی سنت‌ها همچنان ازدواج دختران را پس از بلوغ مجاز می‌دانند.

شقیر ازدواج کودکان را یکی از بزرگ‌ترین آسیب‌های اجتماعی دانست و گفت دختران برای رشد فکری، روانی و تحصیلی به زمان نیاز دارند و نباید پیش از رسیدن به بلوغ کافی مسئولیت‌های سنگین زندگی مشترک را بر عهده بگیرند.

او هشدار داد که ازدواج زودهنگام می‌تواند پیامدهای جسمی، روانی و اجتماعی گسترده‌ای داشته باشد؛ از مشکلات خانوادگی و افزایش احتمال طلاق گرفته تا افسردگی، اضطراب و دشواری در ایفای نقش مادری. به گفته او، بسیاری از دختران پیش از تکمیل رشد جسمی و روانی وارد تجربه مادری می‌شوند که آثار منفی بلندمدتی بر زندگی آنان و فرزندانشان می‌گذارد.

در پایان، امانی شقیر تأکید کرد مقابله با ازدواج کودکان مسئولیتی همگانی است و جامعه باید با آگاهی‌بخشی و حمایت از ادامه تحصیل دختران، زمینه تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر خانواده‌ها را فراهم کند. او ازدواج کودکان را نقض حقوق دختران و محروم کردن آنان از دوران طبیعی رشد و نوجوانی دانست.