«حجاب اجباری با گلوله و زندان»؛ موج تازه بازداشت زنان در هرات
خیابانهای هرات زیر سایه گشتهای طالبان، به محل تعقیب و بازداشت زنان تبدیل شده است؛ موجی از سرکوب که اعتراض مردم به آن نیز با خشونت و تیراندازی پاسخ داده شد.
مرکز خبر- نیروهای «امر به معروف و نهی از منکر» طالبان در هرات، موج تازهای از بازداشت زنان را به بهانه رعایت نکردن حجاب اجباری آغاز کردهاند؛ اقدامی که با استقرار گسترده نیروهای طالبان در سطح شهر، واکنشها و نگرانیهای گستردهای را در میان شهروندان برانگیخته است.
منابع محلی میگویند در روزهای اخیر دهها زن تنها به دلیل نداشتن ماسک، چادر، روبند یا مشخص بودن بخشی از موهایشان در نقاط مختلف شهر هرات بازداشت و به مکانهای نامعلوم منتقل شدهاند. این برخوردها در ادامه سیاستهای سختگیرانه طالبان علیه زنان صورت میگیرد؛ سیاستی که طی نزدیک به سه سال گذشته، حضور اجتماعی زنان افغانستان را بهطور سیستماتیک محدود کرده است.
بازداشت زنان در بازار و مقابل درمانگاه
براساس گزارش منابع محلی، نیروهای طالبان در چندین نقطه شهر هرات اقدام به بازداشت زنان کردهاند. در یکی از این موارد، دو زن فروشنده لوازم آرایشی در جریان بازرسیهای خیابانی بازداشت شدند. شاهدان عینی گفتهاند که نیروهای طالبان بدون ارائه حکم یا توضیح مشخص، این زنان را با خود بردهاند.
همچنین در مقابل کلینیک دولتی شهرک جبرئیل، دو دختر جوان توسط نیروهای طالبان بازداشت شدند. به گفته منابع محلی، شماری از دکانداران و شهروندان حاضر در محل تلاش کردند مانع انتقال این دختران شوند، اما طالبان نهتنها به اعتراضها توجهی نکردند بلکه چند تن از معترضان را نیز بازداشت کردند.
این اقدامات تنها یک روز پس از آن رخ داده که دستکم دوازده زن و دختر دیگر نیز در مناطق مختلف هرات توسط نیروهای امر به معروف طالبان بازداشت شده بودند.
طرح تازه طالبان برای کنترل پوشش زنان
اداره محلی طالبان در هرات روز جمعه اعلام کرده بود که از روز شنبه، گروههایی متشکل از «محتسبین امر به معروف» همراه با هشت پلیس زن و هشت پلیس مرد در سطح شهر مستقر خواهند شد تا زنانی را که از نگاه طالبان «حجاب مناسب» ندارند، بازداشت کنند.
براساس این دستور، زنانی که بدون چادر و روبند در سطح شهر دیده شوند، آرایش داشته باشند یا بخشی از موهایشان مشخص باشد، ممکن است بازداشت و زندانی شوند.
منابع محلی میگویند طالبان برای اجرای این طرح، به رؤسای شوراهای محلی، وکلای گذرهای ۲۵گانه شهر و امامان مساجد دستور دادهاند که قوانین تازه مربوط به پوشش زنان را از طریق مساجد و تریبونهای مذهبی به مردم اطلاعرسانی کنند.
فعالان حقوق زنان این اقدامات را بخشی از سیاست «حذف تدریجی زنان از فضای عمومی» توصیف میکنند؛ سیاستی که از زمان بازگشت طالبان به قدرت، با ممنوعیت آموزش دختران، حذف زنان از ادارات، محدودیت سفر و ممنوعیت فعالیتهای اجتماعی و فرهنگی همراه بوده است.
تیراندازی طالبان به معترضان در جبرئیل
همزمان با افزایش بازداشتها، تجمع اعتراضی شماری از باشندگان منطقه جبرئیل هرات در واکنش به بازداشت خودسرانه دختران نیز با خشونت نیروهای طالبان سرکوب شد.
منابع محلی میگویند نیروهای طالبان برای متفرقکردن معترضان، اقدام به شلیک گلوله کردهاند. ویدیوهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی، فضای ملتهب منطقه و حضور گسترده نیروهای مسلح طالبان را نشان میدهد.
براساس گزارشها، در جریان این تیراندازی و برخورد خشونتآمیز، سه نفر زخمی شدهاند که یک کودک نیز در میان آنان دیده میشود.
افزایش نگرانیها از تشدید سرکوب زنان
موج تازه بازداشت زنان در هرات در حالی شدت گرفته که نهادهای بینالمللی بارها درباره سیاستهای تبعیضآمیز طالبان علیه زنان هشدار دادهاند. با این حال، طالبان همچنان با توسل به بازداشت، تهدید و خشونت خیابانی، محدودیتهای بیشتری بر زندگی زنان تحمیل میکنند.
شهروندان هرات میگویند حضور گسترده نیروهای امر به معروف در خیابانها، فضای رعب و ترس ایجاد کرده و بسیاری از زنان از بیم بازداشت، از حضور در مکانهای عمومی خودداری میکنند.
در ماههای گذشته نیز گزارشهای متعددی از بازداشت زنان به دلیل نوع پوشش، آرایش یا حضور بدون همراه مرد در شهرهای مختلف افغانستان منتشر شده بود؛ روندی که اکنون در هرات وارد مرحلهای خشنتر و سازمانیافتهتر شده است.