گفتوگو درباره هویت مشترک عربها و کوردها در قاهره؛ فرهنگ در برابر شکافهای سیاسی
نشستی در قاهره با محوریت «اشتراکات فرهنگی عربها و کوردها» تلاش کرد فراتر از تنشهای سیاسی، به نقش فرهنگ در بازسازی گفتوگو و تقویت پذیرش متقابل بپردازد؛ جایی که مفهوم هویت، حافظه مشترک و چالشهای امروز منطقه مورد بازخوانی قرار گرفت.
أسماء فتحی
قاهره ـ در جهانی که هویتها در هم تنیده شده و تنشهای سیاسی رو به افزایش است، فرهنگ بار دیگر بهعنوان فضایی برای گفتوگو و نزدیکی مطرح میشود. در همین راستا، نشست «اشتراکات فرهنگی میان عربها و کوردها؛ حافظهای مشترک و تنوعی غنیکننده هویت» به بررسی پیوندهای میان این دو گروه، دور از صفبندیها و تعارضات، پرداخت.
این نشست روز سهشنبه ۷ آوریل در مرکز فرهنگی و هنری در قاهره، با حضور جمعی از پژوهشگران و روشنفکران برگزار شد. شرکتکنندگان تلاش کردند رابطه میان حافظه مشترک و تنوع فرهنگی را تحلیل کرده و دیدگاههایی درباره مفهوم هویت، میان ثبات و تغییر، و میان سیاست و فرهنگ، ارائه دهند.
در جریان بحثها، برخی بر عمق پیوندهای تاریخی و فرهنگی میان عربها و کوردها تأکید کردند، در حالیکه گروهی دیگر به پیچیدگیهای شرایط کنونی و تأثیر تحولات سیاسی و رسانهای بر شکلگیری آگاهی جمعی اشاره داشتند.
همچنین پرسشهایی درباره تولید روایتهای فرهنگی و نقش زنان در حفظ و انتقال حافظه جمعی مطرح شد؛ موضوعی که به بازنگری در مفهوم هویت از منظری فراگیرتر و عادلانهتر میانجامد.
در بخش دیگری از نشست، مفهوم «پذیرش دیگری» بهعنوان پیششرط فهم روابط میان ملتها مورد توجه قرار گرفت. لیلی موسی، نماینده شورای دموکراتیک سوریه در مصر، تأکید کرد که همزیستی لزوماً به معنای پذیرش واقعی نیست و پذیرش، تصمیمی درونی مبتنی بر آگاهی و اراده است.
در ادامه، نقش سیاست و رسانه در شکلدهی کلیشهها و تعمیق شکافها بررسی شد. سخنرانان معتقد بودند بسیاری از این اختلافات، ساخته و پرداخته گفتمانهای سیاسی و رسانهای است و تکرار کلیشهها به تداوم شکافها دامن میزند.
در بخش تاریخی، به روابط مصر و کوردها پرداخته شد. عزه محمود علی حسن، از وزارت فرهنگ مصر، به پیشینه این ارتباطات از دوران باستان تا دوره صلاحالدین ایوبی اشاره کرد و آن را نمونهای از درهمتنیدگی فرهنگی دانست.
در پایان، شرکتکنندگان بر اهمیت تداوم چنین نشستهایی برای تقویت گفتوگو، بازسازی اعتماد و عبور از همزیستی سطحی به پذیرش واقعی تأکید کردند؛ مسیری که از فرد آغاز میشود و به جامعه گسترش مییابد.