اظهارات پزشکیان و تغییر راهبرد ایران؛ نشانه عقبنشینی، خطای نظامی یا تاکتیک تازه؟
پزشکیان اعلام کرد حملات ایران به همسایگان تنها در صورت تهدید ادامه مییابد و این پرسش را برانگیخته که آیا اعتراف به نبود رهبری، خطای راهبردی است یا تاکتیکی برای حفظ اقتدار رژیم؟
مرکز خبر- مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، روز شنبه ۱۶ اسفند در پیامی تلویزیونی اعلام کرد که ایران نسبت به کشورهای همسایه دشمنی ندارد و حملات موشکی یا پهپادی این کشور تنها در صورتی ادامه خواهد یافت که حملات علیه ایران از خاک آن کشورها صورت گیرد. او در این پیام از کشورهای همسایه عذرخواهی کرد و بر حفظ وحدت داخلی و مقابله با فشارهای خارجی تأکید کرد.
پزشکیان همچنین گفت که جمهوری اسلامی در برابر آمریکا و اسرائیل تسلیم نخواهد شد و از مردم خواست اختلافها و نارضایتیها را کنار گذاشته و متحد بمانند. با این حال، او به نکتهای قابل توجه اشاره کرد: «در نبود رهبری و فرماندهان نظامی، حملات علیه کشورهای همسایه صورت گرفته است.» آیا این اعتراف به معنای یک خطای راهبردی و نظامی است یا صرفاً تاکتیکی برای حفظ اقتدار رژیم در شرایط فشار شدید خارجی؟
این اظهارات در حالی مطرح میشود که طی روزهای اخیر گزارشهایی از حملات موشکی و پهپادی ایران به امارات، قطر و آذربایجان منتشر شده است. وزارت دفاع امارات اعلام کرده از آغاز درگیریها تاکنون حدود ۱۹۶ موشک بالستیک و بیش از هزار پهپاد به سمت این کشور شلیک شده است که بیشتر آنها رهگیری شده، اما چند مورد منجر به کشته و زخمی شدن غیرنظامیان شده است.
قطر نیز اعلام کرده چند پهپاد و دو هواپیمای ایرانی را رهگیری و سرنگون کرده است، در حالی که پیش از این حملات هیچ اطلاع قبلی از سوی تهران دریافت نکرده بودند. جمهوری آذربایجان نیز ایران را به حمله پهپادی متهم کرده؛ دو پهپاد ایرانی به خاک این کشور اصابت کرده و دو غیرنظامی زخمی شدهاند. ایران اما این حملات را رد میکند و مدعی است اگر قصد حمله به آذربایجان داشت، از پهپادهای کوچک استفاده نمیکرد.
همزمان گزارشهایی از حملات ایران به تأسیسات انرژی و زیرساختهای نفتی کشورهای حوزه خلیج فارس نیز منتشر شده است. مقامهای ایرانی گفتهاند برخی از این کشورها میزبان پایگاههای نظامی آمریکا هستند و ممکن است به عنوان محل انجام عملیات علیه ایران استفاده شوند.
در همین حال، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری پیشین آمریکا، با تأکید بر اینکه هیچ توافقی بدون «تسلیم بیقید و شرط» ایران ممکن نخواهد بود، گفته است که پس از تسلیم تهران، آمریکا و متحدانش به بازسازی اقتصاد این کشور خواهند پرداخت.
اما حالا سوال اصلی که ذهن تحلیلگران و مردم را مشغول کرده این است: آیا ایران با این پیامهای پزشکیان نشانهای از عقبنشینی و خستگی توان نظامی نشان میدهد؟ آیا صحبت از نبود رهبری و فرماندهان نظامی به معنای اشتباه راهبردی یا حتی نوعی اظهار پشیمانی برای حفظ اقتدار رژیم است؟ و آیا تهدید آمریکا و اسرائیل و هشدارهای ترامپ توانسته سیاست ایران را در مسیر جدیدی قرار دهد؟ این سوالها همچنان بدون پاسخ مانده و آینده تحولات منطقه را پرابهام میکند.