از قتل حکومتی سه عضو یک خانواده تا اعدام ۶ بازداشت‌شده دی‌ماه؛ روایت تازه‌ای از سرکوب و اعدام در ایران

گزارش‌ها از قتل سه عضو یک خانواده، ادامه بازداشت‌ها و اعدام دو تن از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه در اصفهان حکایت دارد؛ هم‌زمان اعتراض‌ها علیه اعدام و سرکوب ادامه دارد.

مرکز خبر- در ادامه گزارش‌های منتشرشده درباره سرکوب، بازداشت و اعدام در ایران، روز یکشنبه ۴ مرداد، مریم اصلانی به مراه دخترش سمیه توکلی و پسرش مهدی توکلی، فعال فرهنگی و هنری، مدیر خانه عکاسان کوردستان و مؤسس خانه هنری «چاو»، در خودروی شخصی خود در جاده مریوان-بانه هدف تیراندازی نیروهای اطلاعات سپاه پاسداران قرار گرفتند و جان باختند. این رویداد که از سوی منابع حقوق بشری «قتل حکومتی» توصیف شده، بار دیگر نگرانی‌ها درباره استفاده از خشونت علیه شهروندان را افزایش داده است.

 

بازداشت و فشار بر زنان

در روزهای اخیر، گزارش‌هایی از ادامه بازداشت شهروندان و فعالان در نقاط مختلف ایران منتشر شده است. سیما سبتو، شهروند بهایی، در ادامه بازداشت با محدودیت‌هایی از جمله ممنوعیت ملاقات و تماس تلفنی روبه‌رو شده و ندا بدخش، شهروند ۶۲ ساله بهایی محبوس در زندان دولت‌آباد اصفهان، با وخامت وضعیت جسمانی مواجه است و با مرخصی درمانی او مخالفت شده است.

همچنین مرضیه مشهدی و حدیثه مرواریدی در مجموع به ۱۰ سال و یک روز حبس محکوم شدند. در همین حال، گزارش‌هایی از بازداشت علی موسی‌نژاد فرکوش، فعال مدنی، و سعید لشنی منتشر شده است. اسماعیل خاطری و فواد شادی، اعضای یک مؤسسه خیریه در کامیاران، نیز از جمله افرادی هستند که خبر بازداشت آنان منتشر شده است.

دانیال حبیب‌اللهی، دانشجوی حقوق، از ۲۰ فروردین‌ماه در بازداشت نهادهای امنیتی به‌سر می‌برد. بهنام مظفری، شهروند ساکن مهاباد، نیز بیش از یک هفته است که پس از بازداشت توسط نیروهای اداره اطلاعات، به مکانی نامعلوم منتقل شده و خانواده‌اش از وضعیت او بی‌خبرند. عماد مصطفایی، فعال مذهبی اهل سنت، احمدرضا خرم، شهروند ۲۶ ساله اهل بهبهان، و ابراهیم ملاحی، شهروند بلوچ اهل میناب، نیز در میان افرادی هستند که خبر بازداشت یا بی‌خبری از وضعیت آنان منتشر شده است.

در همین حال، پیشوا چمنی، فعال مدنی کورد اهل بوکان، پس از دو روز بازداشت آزاد شد؛ گزارش‌هایی از ضرب‌وجرح، شکنجه و تهدید او در دوران بازداشت منتشر شده است.

 

ادامه صدور احکام حبس برای بازداشت‌شدگان اعتراضات

در ادامه روند صدور احکام قضایی، یونس نبی‌زاده، شهروند ساکن اورمیه، به ۱۰ سال و یک روز حبس محکوم شده و این حکم در دیوان عالی کشور تأیید شده است. آرش میرزایی، علی براتی و عرفان سجادی، از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه، نیز به احکام حبس و جزای نقدی محکوم شده‌اند.

یاسین سرفراز، بوکسور ۱۷ ساله اهل بجنورد و عضو تیم ملی بوکس ایران، به سه سال و سه ماه حبس و ۱۸۰ میلیون تومان جزای نقدی محکوم شده است. ریبوار مارابی نیز پس از احضار به مراجع قضایی بازداشت و برای اجرای حکم شش سال حبس تعزیری به زندان تهران بزرگ منتقل شده است.

همچنین خشایار رضوانی با تأیید حکم چهار سال و سه ماه حبس و مجازات‌های تکمیلی در دادگاه تجدیدنظر روبه‌رو شده و نعیم لشکری به پنج سال حبس محکوم شده است. ابوالفضل رهبر و امید رهبر، دو زندانی سیاسی محبوس در زندان قزلحصار، نیز در مجموع به ۴۶ سال حبس تعزیری محکوم شده‌اند.

در پرونده‌ای دیگر، دو شهروند کورد اهل بجنورد، فرهاد باغچقی و سعید باغچقی، در مجموع به پنج سال و چهار ماه حبس تعزیری و ۷۴ ضربه شلاق محکوم شده‌اند.

 

اجرای اعدام دو بازداشت‌شده در اصفهان

امروز سه‌شنبه ۶ مرداد، حکم اعدام امیرحسین صفری و ابوالفضل سپاهی ، دو  تن از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه، در اصفهان اجرا شد. گزارش‌های منتشرشده حاکی از آن است که اجرای احکام در ارتباط با پرونده موسوم به «میدان علیخانی» صورت گرفته است. درباره این پرونده پیشتر نگرانی‌های گسترده‌ای درباره احتمال اجرای احکام اعدام و وضعیت دیگر متهمان مطرح شده بود.

هم‌زمان با اجرای احکام اعدام در اصفهان، شهروندان معترض در میدان علیخانی با نیروهای سپاه پاسداران درگیر شدند. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، آناهیتا آذرشب، دختر جوان حاضر در این اعتراضات، بر اثر تیراندازی نیروهای سپاه جان باخت. این خبر تاکنون به صورت رسمی تایید نشده است.

پیش از این نیز جواد میرحسنی و امیرعباس حاتمی، دو شهروند ترکمن، در زندان گنبدکاووس و سلمان غلامی، شهروند ترک، در زندان مرکزی اردبیل اعدام شده بودند. همچنین حکم اعدام سردار قادری، زندانی ۳۰ ساله کورد اهل مهاباد، اجرا شد و عیسی چاری، کارگر ۳۷ ساله بلوچ و پدر دو کودک، پس از صدور حکم اعدام با اتهامات امنیتی و «عضویت در سازمان مجاهدین خلق» به سلول انفرادی زندان قزلحصار منتقل شده است.

 

شانزدهمین روز اعتصاب زندانیان قزلحصار

هم‌زمان با افزایش نگرانی‌ها درباره اجرای احکام اعدام، اعتصاب و تحصن زندانیان واحد دو زندان قزلحصار کرج وارد پانزدهمین روز خود شده است. زندانیان در اعتراض به اجرای احکام اعدام از دریافت جیره غذایی خودداری کرده‌اند و گزارش‌ها از انتقال حدود ۱۴۰ زندانی دارای احکام غیر از اعدام از این بند حکایت دارد؛ اقدامی که نگرانی زندانیان و خانواده‌های آنان را درباره افزایش فشار بر معترضان به اعدام‌ها افزایش داده است.

در همین حال، بازنشستگان در چند شهر ایران از جمله کرماشان، سنه، شوش، رشت و اهواز با برگزاری تجمع‌های اعتراضی، ضمن اعتراض به وضعیت معیشتی، گرانی و کاهش قدرت خرید، حمایت خود را از مخالفان اعدام و زندانیان اعلام کردند. معترضان با سردادن شعارهایی علیه اعدام و خواستار آزادی زندانیان، پایان سرکوب و توقف اجرای احکام اعدام شدند. در اصفهان نیز هم‌زمان با اجرای احکام اعدام، گزارش‌هایی از تجمع خانواده‌های محکومان و شهروندان و برخورد نیروهای امنیتی با معترضان منتشر شده است.

 

نظامی‌سازی جامعه و عادی‌سازی خشونت

همزمان با انتشار گزارش‌هایی از نظامی‌سازی جامعه، استفاده نظامی از مراکز آموزشی، مساجد و بیمارستان‌ها، و همچنین آموزش نظامی کودکان و استخدام آنان به عنوان کودک‌سرباز، شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان ایران با محکوم کردن آموزش نظامی کودکان، آن را مصداق ترویج خشونت و استفاده ابزاری از کودکان دانست. کارشناسان حقوق بشری نیز این روند را بخشی از فضای امنیتی و نظامی حاکم بر جامعه می‌دانند که با عادی‌سازی خشونت، بازداشت و اعدام، احساس ترس و ناامنی را گسترش می‌دهد.