لاوه کورده

مرکز خبر- در پی جنگ میان ایران، آمریکا و اسرائیل که پس از یک درگیری ۱۲ روزه در ژوئن ۲۰۲۵ آغاز شد و از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ دوباره شدت گرفته، خاورمیانه وارد مرحله‌ای بسیار حساس و پرتنش شده است. این وضعیت تأثیر مستقیم و عمیقی بر کشورهای منطقه، به‌ویژه عراق و اقلیم باشور کوردستان گذاشته است.

با افزایش حضور نظامی و منافع آمریکا در اقلیم باشور کوردستان، این منطقه عملاً به نوعی «خط مقدم دفاعی نیابتی» تبدیل شده است. به همین دلیل، هم از سوی ایران و هم از طرف گروه‌های عراقی نزدیک به آن، بارها هدف حمله قرار گرفته است.

حمایت ایران از گروه‌های شبه‌نظامی در عراق، نگرانی بزرگی در منطقه ایجاد کرده است. احتمال می‌رود این گروه‌ها به سلاح‌های پیشرفته‌تری مانند موشک‌های بالستیک میان‌برد دست پیدا کنند. همچنین «حشد الشعبی» با فعالیت‌های فرامرزی خود توانایی انجام حملات یا تهدید در سطح منطقه را دارد؛ چه برای آمادگی در یک جنگ گسترده و چه در حمایت از متحدانش.

 

موقعیت دشوار اقلیم

حکومت‌های بغداد و هولیر در میان کشمکش قدرت‌های بزرگ و منطقه‌ای، در موقعیتی بسیار حساس قرار گرفته‌اند. آمریکا به‌خوبی می‌داند که ایران مرز طولانی با عراق و اقلیم باشور کوردستان دارد و روابط اقتصادی نزدیکی به‌ویژه در حوزه مواد غذایی و محصولات کشاورزی میان آن‌ها برقرار است. تجارت میان دو طرف همچنان ادامه دارد و محدودیت زیادی بر آن اعمال نمی‌شود.

اهداف حملات سپاه پاسداران ایران و گروه‌های نیابتی آن:

• نیروهای پیشمرگ اقلیم کوردستان: نیروهای وزارت پیشمرگه کوردستان، هفتاد وابسته به اتحادیه میهنی کوردستان (ی‌ن‌ك) و نیروهای هشتاد وابسته به حزب دمکرات کوردستان (پ‌دک) مورد هدف بوده‌اند.
• مواضع آمریکا: کنسولگری آمریکا در هولیر، پایگاه هوایی حریر و فرودگاه هولیر بارها با پهپاد و موشک هدف قرار گرفته‌اند.
• احزاب روژهلات کوردستان: مقرها و اردوگاه‌های احزاب روژهلات کوردستان که محل زندگی خانواده‌های پناهجو  در داخل اقلیم باشور کوردستان است به‌شدت بمباران شده‌اند.
• زیرساخت‌های حیاتی: مناطق مسکونی، میادین نفتی مانند میدان HKN در دهوک و حتی مراکز دیپلماتیک از جمله کنسولگری امارات هدف حمله بوده‌اند.

 

راهبرد آمریکا و اسرائیل

حدود یک‌پنجم حملات هوایی آمریکا و اسرائیل علیه ایران در روژهلات کردستان، با هدف نابودی زیرساخت‌های نظامی انجام می‌شود. همچنین گزارش‌هایی منتشر شده که نشان می‌دهد واشنگتن از طرحی جهت انجام حمله زمینی احزاب کورد در روژهلات کوردستان حمایت می‌کند.

گفته می‌شود که دونالد ترامپ ابتدا از رهبران کورد خواسته است «طرف خود را انتخاب کنند»، اما بعداً موضعش را تغییر داده و از آن‌ها خواست وارد جنگ نشوند تا از تلفات سنگین جلوگیری شود.

احزاب کورد اما این مسئله را تکذیب کرده و تاکید کرده‌اند که آنها در این شرایط وارد جنگ ایران و آمریکا نخواهند شد. آنها برای ورود به جنگ شروط خود را به آمریکا و اسرائیل اعلام کرده‌اند.     

 

موضع اقلیم و فشارهای مداوم

نچیروان بارزانی (رئیس اقلیم) و مسرور بارزانی (نخست‌وزیر) بارها تأکید کرده‌اند که اقلیم در این درگیری‌ها بی‌طرف است و نباید از خاک آن برای حمله به کشورهای همسایه استفاده شود. با این حال، نبود یک سیستم دفاع هوایی مستقل باعث شده اقلیم در برابر حملات مکرر بسیار آسیب‌پذیر باشد.

در مجموع، موقعیت جغرافیایی اقلیم و نداشتن کنترل کامل بر آسمان، مرزها و تصمیمات امنیتی، آن را در برابر انتخاب‌های سخت قرار داده است: یا به یکی از طرف‌ها نزدیک شود، یا تلاش کند از کشیده شدن به این درگیری دور بماند.

 

آمار حملات

طبق آمار، از آغاز این درگیری‌ها تا ۲۱ مارس، بیش از ۴۱۰ حمله موشکی و پهپادی به اقلیم باشور کوردستان انجام شده است. بیشترین حملات مربوط به هولیر و اطراف آن با ۳۲۰ مورد بوده، سپس سلیمانیه با ۸۵ حمله، دهوک با ۶ حمله و حلبچه با ۲ حمله قرار دارند.

در فاصله ۲۸ فوریه تا ۲۱ مارس، این حملات باعث کشته شدن ۸ نفر و زخمی شدن ۵۵ نفر شده است.

در ۲۴ مارس نیز منطقه سوران هدف دو حمله موشکی (در مجموع ۶ موشک) قرار گرفت که در نتیجه آن ۶ نفر کشته و بیش از ۲۰ نفر زخمی شدند.