ادامه موج اعتراضات در ایران؛ از تشدید جو امنیتی تا بازداشت کودکان در اعتراضات کرماشان
در جریان اعتراضات در کرماشان و اسدآباد، دستکم ۱۰ نفر از جمله چند کودک بازداشت شدند و نیروهای امنیتی در اسدآباد با تیراندازی به معترضان، فضای شهر را به شدت ملتهب کردند.
مرکز خبر- موج جدید اعتراضات که از روز یکشنبه و با توقف فعالیت کسبه پاساژ علاءالدین در واکنش به جهش ناگهانیقیمت ارز آغاز شده بود، امروز ۱۰ دیماه ۱۴۰۴ چهارشنبه وارد چهارمین روز خود شد.
این تحرکات که ابتدا صبغهای اقتصادی داشت، اکنون با شعارهای صریح سیاسی به لایههای مختلف اجتماعی و جغرافیایی گسترش یافته است.
تقابل در خیابان؛ گاز اشکآور و شعارهای ساختارشکن
گزارشهای میدانی از نقاط مختلف تهران حاکی از فضایامنیتی سنگین و درگیریهای پراکندهست، نیروهایانتظامی در برخی مناطق برای متفرق کردن تجمعکنندگان از گاز اشکآور استفاده کردهاند.
معترضان با سر دادن شعارهایی که مستقیماً ارکان حاکمیت را هدف قرار داده، مطالبات خود را از مسائل معیشتی به تغییراتبنیادین سیاسی پیوند زدهاند. همزمان، دامنهی ایناعتراضات به شهرهای کرج، تبریز، اصفهان، خرمآباد، مشهد، زنجان، کرمان، همدان، اهواز و... کشیده شده است.
در تهران نیز «کوی دانشگاه» شاهد پیوستن گسترده دانشجویان به موج اعتراضات بود. تشکلهای دانشجویی با صدور بیانیههای جداگانه، همبستگی کامل خود را با اعتصابات بازار اعلام کردند که این حمایتها منجر به دستگیری چندین دانشجو شد. این روند نشاندهنده گسترش دامنه اعتراضات و نقش فعال دانشجویان در مبارزه با وضعیتموجود است، هرچند با سرکوب و بازداشت مواجه شدهاند.
از هشدار سپاه تا سناریوی «هستههای سخت»
واکنش نهادهای امنیتی و رسانههای وابسته به آنها به وضوح نشاندهنده ترس و نگرانی حکومت از گسترش اعتراضات مردمیاست.
کانالهای تلگرامی تسنیم نزدیک به سپاه پاسداران با تأکید بر بحران اقتصادی، به مسئولان هشدار دادهاند که بیتوجهی به خواستههای مردم ممکن است زمینه را برای مداخلات نظامی و تنش با اسرائیل فراهم کند.
همچنین خبرگزاری فارس به نقل از یک مقام امنیتی،«هستههای کوچک سازمانیافته» را دلیل اصلی رادیکال شدن تجمعات صنفی و افزایش بیثباتی سیاسی معرفی کرده است؛ روایتی که معمولاً مقدمهای برای سرکوب شدید و برخورد خشن با معترضان است. این واکنشها نمایانگر وحشت حکومت از تأثیر و دامنه اعتراضات مردم است که ممکن است نظم شکننده موجود را به هم بزند.
گزارشهای نگرانکننده از بازداشتها و شلیک مستقیم
به گزارش شبکه حقوق بشر کوردستان، در جریان تجمعات اعتراضی در خیابانهای نوبهار و مدرس شهر کرماشان، دستکم ۱۰ نفر، از جمله چند کودک، توسط نیروهای امنیتیبازداشت شدهاند. تا زمان تنظیم این خبر هنوز هیچ اطلاعات رسمی درباره محل نگهداری، وضعیت سلامت یا اتهامات منتسب به این افراد منتشر نشده است.
این وضعیت بر نگرانی خانوادهها و فعالان حقوق بشری افزوده و بار دیگر موضوع بازداشتهای فراقانونی و برخوردهای خشن با معترضان، بهویژه کودکان، را برجسته کرده است.
از سوی دیگر، ویدیوهای منتشرشده از اسدآباد همدان در شامگاه سهشنبه ۹ دیماه، حاکی از فضای شدیداً امنیتی و درگیری در سطح شهر است.
در این تصاویر، شعلههای آتش در معابر عمومی و صدای ممتد شلیک گلوله بهوضوح شنیده میشود. منابع محلی اعلام کردهاند که تیراندازی به سمت معترضان از سوی نیروهایکلانتری ۱۱ این شهر صورت گرفته است.
با این حال، تا لحظه تنظیم این خبر، مقامات رسمی درباره تعداد بازداشتشدگان یا آسیبدیدگان احتمالی، هیچگونهاطلاعاتی ارائه نکردهاند. این سکوت رسمی، نگرانیها درباره سرکوب بیرویه و برخوردهای خشونتبار با معترضان را دوچندان کرده است.
از سوی دیگر بر اساس ویدیوهای منتشرشده از منابع محلیدر سهشنبه ۹ دیماه، شهر خرمآباد نیز صحنه درگیری شدیدمیان نیروهای یگان ویژه و معترضان بوده است. در تصاویرمنتشر شده حضور گسترده نیروهای امنیتی و استفاده از گاز اشکآور و باتوم برای متفرق کردن جمعیت دیده میشود. شدت درگیریها موجب رعب و وحشت در سطح شهر شده، اما تاکنون هیچ آمار دقیقی از شمار بازداشتشدگان یا مجروحان احتمالی منتشر نشده است. سکوت مقامات محلی و عدم شفافسازی درباره وقایع خرمآباد، نگرانیها نسبت به سرکوب خشونتآمیز اعتراضات مردمی را افزایش داده است.
وضعیت بازداشتشدگان دانشجویی
شورای صنفی دانشگاه تهران اعلام کرد که شماری از دانشجویان بازداشتشده، از جمله عارف هادینژاد، مبینامینیان، مانی ایدی، مژان مهدیزاده، سیده نگار مهدینیاو شایان دهکردیآدمی آزاد شدهاند.
با این حال، سرنوشت شاهین شکوهی همچنان نامشخص است و نهادهای امنیتی و قضایی تاکنون از پاسخگویی درباره وضعیت او خودداری کردهاند.
همزمان، نگرانیها درباره سلامت روانی و جسمی بازداشتشدگان پس از آزادی نیز در فضایدانشجویی بالا گرفته است.
در همین رابطه انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران و علوم پزشکی تهران با صدور بیانیهای، به اعتراضات ۹ دیماه در دانشگاه تهران واکنش نشان داد و ضمن تأکید بر حق بدیهیاعتراض دانشجویان، از برخورد امنیتی با این تجمع انتقاد کرد.
عبور از آستانه تحمل
خیزش کنونی که پیش زمینه آن در خیزش انقلابی ژن، ژیان، آزادی ریشه دارد را باید یک «هشدار همگانی» تلقی کرد.
ورود لایههای سنتی بازار به صحنه اعتراضات نشاندهنده آن است که فرسودگی اقتصادی به نقطهای رسیده که حتیقشرهای محافظهکار بازاری نیز هزینه اعتراض را به سکوت ترجیح میدهند، اما پرسش کلیدی اینجاست آیا این ائتلافِ نانوشته میان «بازار»، «دانشگاه» و «خیابان» به یک ساختار فراگیر تبدیل خواهد شد، یا حاکمیت بار دیگر با ترکیبیاز ابزارهای سرکوب و وعدههای مقطعی، موفق به مهار بحران میشود؟
میتوان گفت اعتراضات مردمی در ایران، بازتابی از نارضایتی عمیق و انباشته نسبت به سیاستهای اقتصادی،سرکوب سیاسی و محدودیتهای اجتماعی است؛ اعتراضاتیکه هرچند پراکنده، اما نشانهای از شکاف فزاینده میانحاکمیت و جامعه است.