SORGUL ŞÊXO

Qamişlo- Kürdistan ve Ortadoğu’da kadınlar, kendilerine dayatılan sınırlara rağmen bağımsızlık ve özgürlük yolunda farklı alanlarda mücadele yürütüyor. Kadınların kendi güçlerine dayanarak sürdürdükleri bu mücadelede, kendilerinden sonra gelen kadınlara da yol açan farklı hikayeler ve çalışmalar ortaya çıkıyor.

Bu hikayelerden biri de Meletî’de yaşayan 18 yaşındaki Lavîn Kartal’a ait. İki yaşındayken Kuzey ve Doğu Suriye’nin Kobanê kentinden Kuzey Kürdistan’a göç eden Lavîn Kartal, ailesinin en büyük çocuğu. Babasını üç yıl önce kaybetmesinin ardından onun yaptığı işi sürdüren Lavîn Kartal, iki yıldır kepçe kullanarak Meletî kırsalında yeraltı su kuyuları kazıyor. Henüz genç yaşında ağır bir işin sorumluluğunu üstlenen Lavîn Kartal, bir yandan açık öğretimde lise eğitimine devam ederken, diğer yandan tekvando sporuyla ilgileniyor. Lavîn Kartal’ın en büyük hayali ise vatandaşlık aldıktan sonra tekvando öğretmeni olmak.

İşini babasından devraldı

Çocukluğundan itibaren babasına yol arkadaşlığı yapan Lavîn Kartal, “Çocukluğumdan beri babamla birlikte gidip geliyordum ve onun kepçe üzerindeki her anında ve kuyu kazmasında yanında oluyordum. Babamdan araba ve kamyon kullanmayı da öğrendim. Üç yıl önce babam hayatını kaybetti, o zaman yaşamın zorluklarıyla karşı karşıya kaldık. Dört kardeşiz ve en büyük çocuk benim. Bu nedenle babamın işini ve ondan öğrendiğim şeyleri devam ettirmek zorunda kaldım” dedi.

‘Hayallerimden biri tekvando öğretmeni olmak’

Çocuk yaşta ailesinin geçimini sağlama yükünü omuzlarına almasına rağmen Lavîn Kartal’ın kendine özgü hayalleri de var ve bu hayallerinin gerçekleşmesinin önünde birçok engel bulunuyor. Hayallerini ve karşılaştığı engelleri anlatan Lavîn Kartal, “Hayallerimden biri tekvando öğretmeni olmak. Beş yıldır burada spor yapıyorum ama vatandaşlık kartım olmadığı için tekvando öğretmeni olmaya hakkım yok. Babam hayatını kaybettikten sonra iki üç kez sporu bıraktım. Ancak tekvando öğretmenlerim bende umut gördü, bu da yeniden spora dönmeme neden oldu. İlk tekvando öğrencilerinden biri olmama rağmen benimle birlikte arkadaşlarımın öğretmen olduğunu görmek ve sadece onları izlemek içimi yakıyordu. Eğer kimliğim çıkarsa spor öğretmeni olacağım ve en büyük hayalim de bu. Umutlarım büyük” ifadelerinde bulundu.

‘İki yıldır su kuyusu kazıyor’

İki yıldır kepçeyle yeraltı su kuyuları kazdığını kaydeden Lavîn Kartal, “İki yıldır resmi olarak kendim kepçe kullanıyor ve su kuyuları kazıyorum. İki yıl içerisinde çok şey öğrendim, teyzemin eşinden de daha fazla şey öğreniyorum. Ancak kuyu kazmaya gelmeden önce kazılacak yeri seçiyorum ve toprağın katmanlarına göre suyun bu toprağın altında geçip geçmediğini belirliyorum. Daha sonra derinliğini tespit ediyor ve kazmaya başlıyorum. Kazmayı bitirdikten sonra deniyorum ve böylece suyun türünün tatlı mı yoksa tuzlu mu olduğu ortaya çıkıyor” diye belirtti.

‘Kadın her işi yapabilir’

Lavîn Kartal, kuyu kazmanın yanı sıra açık öğretimde lise 11. sınıfta okuyor ve aynı zamanda tekvando sporuna da gidiyor. Toplumun kadınlara bakış açısına dikkat çeken Lavîn Kartal, “Birçok kişi bana, ‘Sen kadınsın, bu işi nasıl yapıyorsun, bu iş sana göre değil’ diyor. Bu işin yaşımdan büyük olduğunu ve yaşımın böyle ağır bir iş için çok küçük olduğunu biliyorum. Benim yaşımdakiler geziyor, okuyor ve başka işlerle uğraşıyor. Ama bu babamın işi, ben yapacağım. Topluma gidip bu nedenleri açıklamak ve paylaşmak gibi bir zorunluluğum yok” şeklinde konuştu.

Sözlerinin sonunda kadınlara seslenen Lavîn Kartal, “Kadın her işi yapabilir, eğer kendine ve gücüne inanır ve kararlı olursa. Eğer bunun sizin yolunuz ve doğru yol olduğunu biliyorsanız, ona güvenle devam edin. Kendinize bunun erkek işi olduğunu ya da ayıp olduğunu söylemeyin. Ben başladığımda birçok kişi, ‘Bu senin işin değil, erkek işi ve senin bir kız çocuğu olarak bu işi yapman ayıp, olmaz’ dedi. Kadınlarla kepçeyi birbirinden çok uzak görüyor ve asla olmayacağını söylüyorlardı. Ama ben işimle gurur duyuyorum, çünkü babamın işini yapıyorum. Kendime nasıl güveniyorsam, umarım hepimiz gücümüze inanırız ki bir gün erkeklere muhtaç olmayalım” sözlerine yer verdi.