SORGUL ŞÊXO

Amûdê- Yoga, beş bin yıldan uzun bir süre önce Hindistan Yarımadası’nın kuzeyinde, özellikle günümüzde Hindistan ve Pakistan’ın bazı bölgelerini kapsayan İndus Vadisi’nde ortaya çıktı. Beden, zihin ve nefes arasındaki dengeyi sağlamayı amaçlayan yoga, yalnızca fiziksel egzersizlerle sınırlı kalmıyor; nefes çalışmaları, konsantrasyon ve meditasyon tekniklerini de içeriyor. Son yıllarda yoga, Rojava Kürdistan’ın çeşitli bölgelerinde de yaygınlaşmaya başladı. Ancak kadınların bu sporu öğrenmesinin önünde hala toplumsal alışkanlıklar ve geleneksel anlayışlar engel oluşturuyor. Toplumdaki bu engellere rağmen bu sınırları aşarak yoga öğrenen kadınlar da bulunuyor.

  

Rojava Kürdistan’ın Amûdê kentinden Alaa Ebdilfetah, 2008 yılından bu yana yoga yapıyor. Alaa Ebdilfetah ve eşi Gernas, dünyanın yoga başkenti olarak bilinen Rishikesh kentindeki Aum Üniversitesi’nde eğitim görerek mezun oldu. Çocuk yogası alanında uzmanlaşan Alaa Ebdilfetah, ardından Hollanda’daki çocuk yoga akademisinde bir yıl eğitim aldı. Alaa Ebdilfetah, 2020 yılında Rojava Kürdistan’ına dönerek yanında “Zên ve Zêna’nın Yolculuğu” adlı hikayeyi getirdi.

Çocuklara ve kadınlara yoga öğretiyor

Hikaye, Sorgul adlı bir kız çocuğunun başka bir ülkede yaşayan arkadaşından uzak kalmanın yarattığı sıkıntıyı, hayvanların yardımıyla yoga yaparak aşmasını ve yeniden huzura kavuşmasını anlatıyor. Bu çalışma, karanlık gecelerde büyükanneler tarafından anlatılan bir hikayeden ziyade çocuklara yoga öğreten bir program niteliği taşıyor. Alaa Ebdilfetah ve eşi Gernas, altı yıldır Amûdê’deki Kulturvan Kültür Merkezi’nin desteğiyle çocuklara ve kadınlara yoga öğretiyor. Alaa Ebdilfetah, yoga dünyasındaki yolculuğunu anlattı.

‘Sakin bir yaşam sürmelerini istedik’

Yoganın çok eski bir bilgi alanı olduğunu, yalnızca bedeni harekete geçirmekle kalmayıp insanın ruhu ve zihni üzerinde de etkili olduğunu kaydeden Alaa Ebdilfetah, “Yoga, insanın kendisiyle, yaşamla bağ kurmasını ve her zaman kendisine dönmesini sağlıyor. Hindistan’da yoga bilgisini öğrendik ve geri dönerek kendi kentimizdeki çocuklara da öğretmek istedik. Bölgemizin çok zorlu süreçlerden geçtiği bir dönemde onların daha sakin bir yaşam sürdürebilmelerini sağlamak istedik” ifadelerinde bulundu.

Hikayelerle yoga öğreniliyor

Alaa Ebdilfetah, yoganın Ortadoğu bölgesinde yeni bir spor olduğunu söyleyerek, sözlerine şöyle devam etti:

“Avrupa’da da bu bilgi yeni yeni tanınıyor. Hindistan’da insanlar yogayı günlük yaşamlarında daha fazla kullanıyor. Rojavalı çocukların yogaya ilgisi var. Çocuklara kendi kültürümüz doğrultusunda hikayeler hazırladık. Bu hikayeler çocuklara yoga öğretmek amacıyla oluşturuldu. Çocukların yoga hareketlerini öğrenmesi için hikayelerde hayvanlardan yararlanıyoruz. Benim hikayem, ülkelerinden ayrılan ve yoga öğrenen iki çocuğu anlatıyor. İki çocuk, gittikleri her ülkede yeni bir şey öğreniyor ve sonunda öğrendikleri yeniliklerle birlikte kendi kentlerine dönüyor. ‘Zên ve Zêna’nın Yolculuğu’ adlı hikayemiz, hikayelerimizi dünyanın her yerine nasıl ulaştırabileceğimize dair bir bakış açısı sunuyor. Kitabımız Mısır’daki bir yayınevi tarafından basıldı ve Şarîqa Kitap Fuarı’nda sergilendi. Şimdi ise hikayelerimizi Kürtçeye çevirmeye başladık.”

125 çocuk eğitim aldı

Şimdiye kadar Kulturvan Kültür Merkezi’nde 125 çocuğa yoga eğitimi verildiğini belirten Alaa Ebdilfetah, “Bazı çocuklar altı yıldır kesintisiz olarak yoga yapıyor. Yogada çok yetenekli 10 çocuk belirledik. Onların ‘Rojava’nın Yoga Yıldızları’ unvanını hak ettiğini düşündük. Bu çocukların Körfez ülkelerinde ve diğer ülkelerde de yoga eğitimi alabilmeleri için kendilerine kartlar hazırladık. Bu, kendi dilimizde hazırlanan ilk program ve bir çeviri değil” diye ekledi.

‘Duygusal dayanıklığı güçlendiriyor’

Alaa Ebdilfetah, öğrendiği yoga bilgisini bölgesindeki kadın ve çocukların hizmetine sunduğunu belirterek, birçok kadının başlangıçta yoganın ne olduğunu bilmediğini, ancak eğitim aldıktan sonra yogaya ilgi gösterdiğini ifade etti. Üç yıldır kadınlara yoga eğitimi verdiğini kaydeden Alaa Ebdilfetah, yoga bilgisinin toplumda yaygınlaşması için yeni eğitmenler yetiştirmeye çalıştıklarını aktardı. Yoga derslerinde beden hareketleri, düzenli nefes alma ve zihinsel odaklanmanın bir arada uygulandığını dile getiren Alaa Ebdilfetah, bu yöntemlerin stresi azaltmaya yardımcı olduğunu, uyku kalitesini iyileştirdiğini ve duygusal dayanıklılığı güçlendirdiğine dikkat çekti.

Yogayı diğer sporlardan ayıran şeyin rekabete dayanmaması gerektiğini anlatan Alaa Ebdilfetah, “Biz çocuklara başkalarından daha iyi olmalarını öğretmiyoruz. Onlara eşsiz olduklarını öğretiyoruz. Bildiğim kadarıyla yogada yarış yok. Çünkü yoga, insanın kendi yaşamına göre adımlar atmasını ve kendini sevmesini sağlıyor. İnsanın nefesi elindeki en büyük silahtır. Ancak ne yazık ki birçok kişi bunun farkında değil ve nefesini nasıl kullanacağını bilmiyor” diye belirtti.