AYA İBRAHİM

Sudan - Sudanlı birçok aile, Nisan 2023’ten bu yana Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasında süren çatışmalar nedeniyle üç yıl süren göçün ardından, Ramazan Bayramı’nı geçirmek için başkent Hartum’daki evlerine dönüyor.

Ajansımız, başkent Hartum’da şiddetli çatışmalara sahne olan birçok bölgeyi gezerek, yıkımı yerinde gözlemledi. Ordunun başkentte kontrolü yeniden sağlamasının ardından çok sayıda ailenin evlerine döndüğü görülürken, bazı zorluklara rağmen farklı bölgelerde hayatın kademeli olarak yeniden canlandığı tespit edildi. Elektrik ve su kesintileri bazı bölgelerde devam ederken, hükümetin temel hizmetleri yeniden sağlamak için çözüm arayışında olduğu belirtiliyor.

Ramazan Bayramı’nın yaklaşmasıyla birlikte, daha önce göç ettikleri bölgelerden başkente dönen ailelerin sayısı arttı. Ulaşım noktalarında yoğunluk yaşanırken, evlerinde bayram geçirmek isteyen ailelerin yüzlerindeki sevinç dikkat çekti. Hartum’da durumun daha da istikrara kavuşmasıyla birlikte, daha fazla ailenin geri dönmesi bekleniyor.

Çatışma izlerine rağmen hayat geri dönüyor

Hartum’un güneyindeki Cebra bölgesinde yaşayan Henadi Mahcub, birkaç ay önce evine döndüğünü belirterek, ilk başta ulaşım, elektrik ve su kesintileri gibi zorluklarla karşılaştığını söyledi. Ancak daha sonra temel hizmetlerin yeniden sağlanmasıyla durumun iyileştiğini ifade etti.

Bayram hazırlıklarına değinen Henadi Mahcub, çocuklara kıyafet alınması ve geleneksel yiyeceklerin hazırlanması gibi bayram ritüellerinin değişmediğini belirtti. Evlerinin yağmalanmış olmasına rağmen, yıllar sonra ilk kez bayramı kendi evlerinde geçirmenin mutluluğunu yaşadıklarını dile getirdi.

Henadi Mahcub, tüm ailelere evlerine dönme çağrısı yaparak, “Dönenlerin azmiyle Hartum eskisinden daha iyi olacak” dedi.

Sokaklarda çöp sorunu

İki çocuk annesi İman İmad ise, “Eve döndüğümüzde durum çok zordu, sokaklar yağmalanan eşyalarla doluydu ve hizmetler düzensizdi. Ama şimdi hayat yavaş yavaş normale dönüyor” dedi.

Elektrik ve su hizmetlerinin büyük ölçüde düzeldiğini, hastane ve okulların yeniden açıldığını belirten İman İmad, buna rağmen sokaklarda biriken çöplerin sivrisinek artışına neden olduğunu ve ulaşımın pahalı ve zor olduğunu vurguladı.  İman İmad, “Yine de herkesin yeniden başlayacağı daha iyi günler umuyoruz” diye konuştu.

‘Aileler döndükçe istikrar artıyor’

Kuzey eyaletine göç ettikten sonra Hartum’a dönen İbtisam Muhammed Ali ise şehirde durumun büyük ölçüde düzeldiğini söyledi. Evine dönmenin psikolojik olarak da rahatlatıcı olduğunu belirten İbtisam Muhammed Ali, “Aileler döndükçe istikrar da artıyor” dedi.

Bayramı bu yıl ailesiyle birlikte evinde karşılayacak olmanın mutluluğunu dile getiren İbtisam Muhammed Ali, herkesi başkente dönerek yeniden imar sürecine katkı sunmaya çağırdı.

Tüm zorluklara rağmen, geri dönenlerin anlatımları, halkın geri dönüşünün istikrarın sağlanması ve başkentin yeniden inşası açısından kritik bir adım olduğunu gösteriyor. Hartum’un, halkının kararlılığıyla yeniden ayağa kalkabileceği vurgulanıyor.