Haber Merkezi – İran’da Aralık ayı sonunda başlayan ve ülke genelinde birçok kente yayılan protestolar, beşinci haftasında da sürüyor. Siyasi ve ekonomik koşullara karşı sokaklara çıkan yurttaşlara yönelik baskıların arttığı belirtilirken, hak örgütleri özellikle gözaltı dalgasına dikkat çekiyor.

İnsan hakları kaynaklarına göre bugün farklı kentlerde çok sayıda kişi gözaltına alındı. Gözaltıların; kadınları, gençleri, siyasi tutsak yakınlarını, akademisyenleri ve sivil toplum aktivistlerini kapsadığı aktarıldı. Bazı gözaltıların yargı kararı olmadan yapıldığı, ailelerin bilgilendirilmediği ve birçok kişinin bilinmeyen yerlere götürüldüğü ifade edildi.

Gözaltındakilerin akıbeti bilinmiyor

Herana Haber Ajansı, güvenlik güçlerinin Merivan, Malekşahi, Tahran, Yezd, Zencan, Zahidan, Çabahar, Kohgiluye ve Buyer Ahmed ile Reşt gibi kentlerde yurttaşları gözaltına aldığını bildirdi. Gözaltı gerekçeleri ve kişilerin nerede tutulduğu konusunda ise resmi bir açıklama yapılmadı.

Beluç aktivistlerin açıklamasına göre üç kadın – Barise Sıddıki, Roya Reisi ve Hasti Pakzad – protestolarla bağlantılı olduğu belirtilen gerekçelerle gözaltına alındı. Üç kadının akıbetine ilişkin de henüz bilgi paylaşılmadı.

Gözaltılar sürerken, yargı sürecine ilişkin tartışmalı bir gelişme de gündeme geldi. Bir siyasi tutuklu ile beş kişi hakkında daha önce verilen idam kararı Yüksek Mahkeme tarafından 2025 Temmuz’unda bozulmasına rağmen, Tahran Devrim Mahkemesi 26’ncı Şubesi Aralık ayında yeniden idam hükmü verdi.

Öte yandan Kirman eyaletinde bir yargı yetkilisi, protestolarla bağlantılı 106 iddianame hazırlandığını açıkladı. Yetkili, aralarında 10 yabancının bulunduğu 20 kişinin halen gözaltında olduğunu belirtirken ayrıntı vermedi.

100’den fazla çocuk katledildi

Parlamentonun Eğitim Komisyonu, 18 yaş altı öğrencilerin de gözaltına alındığını doğruladı. Bu süreçte öğretmen sendikaları ve bazı insan hakları örgütleri, protestolarda 100’den fazla çocuğun katledildiğini belirtti; resmi makamlar ise bu iddiaları reddetti.

Hak örgütleri ayrıca, dijital medyada yayılan ve yaralı taşıyan bir ambulansın hedef alındığını gösteren görüntülerin ciddi bir ihlal olduğunu belirterek, baskının sistematik hale gelmesinden endişe duyulduğunu kaydetti.