Haber Merkezi- İran genelinde yaşanan protestolar sırasında uygulanan internet kesintileri nedeniyle günlerce kamuoyundan gizlenen görüntüler, aradan geçen zamana rağmen yaşananların ağırlığını bir kez daha gözler önüne seriyor. Son günlerde yayımlanan videolar, İran’ın farklı kentlerinde emniyet ve güvenlik güçlerinin protestocu yurttaşlara yönelik doğrudan ateş açma, ağır şiddet uygulama ve sağlık yardımlarını engelleme gibi ciddi hak ihlallerine başvurduğunu ortaya koyuyor. Görüntüler, protestoların en yoğun olduğu günlerde yaşanan can kayıpları ve sistematik baskının boyutlarına dair çarpıcı kanıtlar sunuyor.

Bu videolardan biri, Sebzevar’daki halk protestolarına ait. Görüntülerde, Fereca Özel Birliği’ne bağlı güçlerin iki protestocuyu şiddetli biçimde darp ettiği görülüyor. Aynı zamanda, emniyet-güvenlik güçlerinin doğrudan protestocuları hedef alarak ateş açtığı sahneler yer alıyor; bu görüntüler, halkın toplanmasına karşı ateşli silah kullanımını açık biçimde ortaya koyuyor.

Göstericilere doğrudan ateş açıldı

Tahran’ın güneyindeki Haniabad mahallesinden bir başka video, baskı güçlerinin bir yurttaşa ateş açtığını gösteriyor. Videoda, olay yerindeki kişiler yaralıyı bir battaniye kullanarak taşımaya çalışıyor; ancak emniyet-güvenlik güçlerinin engellemesiyle karşılaşıyorlar. Mevcut bilgilere göre bu görüntüler de protestoculara yönelik baskı ve katliamların zirve yaptığı sırada kaydedildi.

Meşhed’deki halk protestolarından yayımlanan videolarda da silahlı güçlerin, yurttaşlara doğrudan ateş açarak protestocuları bastırdığı görülüyor. Devamındaki görüntülerde, ateş açılmasının ardından bazı protestocuların cenazelerinin sokaklarda bırakıldığı ve olay yerindeki yurttaşların sarsıcı manzaralarla karşılaştığı anlar yer alıyor.

Yakın zamanda yayımlanan bir başka video, protestoculara yönelik ölümcül baskının farklı bir açıdan görüntülerini sunuyor. Bu görüntülerde iki protestocu kanlar içinde asfalt üzerinde yatıyor; çevredekiler onları taşımaya çalışıyor. Görsel bulgulara göre bu kişilerin hayati belirtileri bulunmuyor.

Videolar ağır kayıpları ortaya koyuyor

Bir diğer videoda, emniyet-güvenlik görevlilerinin bir protestocuya yönelik şiddetli müdahalesi kaydedilmiş. Görüntülere göre yurttaş bir duvar köşesinde kuşatılıyor ve görevlilerden biri motosikleti sürerek başını duvara çarpıyor.

Ayrıca kaydedilen bir video, Kirmanşah’ın Tâk-ı Bostan Bulvarı’nda katledilen çok sayıda protestocu yurttaşın cenazelerinin kimlik tespiti için bu kentin Humeyni Stadyumu’na taşındığını ve yan yana dizildiğini gösteriyor; bu görüntüler, baskının yol açtığı ağır can kayıplarını gözler önüne seriyor.

İlam’ın Melikşahi kentindeki halk protestolarına ait bir videoda ise emniyet-güvenlik güçlerinin artan bir şiddetle protestocu yurttaşları ateşli silahlarla hedef aldığını gösteriyor. Bir başka videoda, Melikşahi’deki halk protestolarında yaşamını yitiren Kürt bir yurttaşın cenaze töreninin geniş katılımla gerçekleştirildiği görülüyor. Törene katılanlar “Kahrolsun Hamaney” ve “Kahrolsun Sepah” gibi sloganlar atıyor. Tahran’ın Tahranpars semtindeki halk protestolarına ait bir diğer video da emniyet-güvenlik görevlilerinin protestoculara ateş açtığını gösteriyor. Görüntülerde, yurttaşların yaralıları tedavi için sağlık merkezlerine ulaştırmaya çalıştığı anlar yer alıyor.

Yaygın ihlaller ortaya konuyor

İnternet kesintileri nedeniyle gecikmeli olarak erişime açılan bu videoların kademeli biçimde yayımlanması, protestoculara karşı yaygın ölümcül şiddetin, yurttaşlara doğrudan ateş açılmasının ve sağlık yardımlarının engellenmesinin bir kez daha altını çiziyor. Bu kanıtlar, ülke çapındaki protestolar sırasında güvenlik kurumlarının sorumluluğu ve yurttaş haklarının yaygın biçimde ihlali konusunda ciddi soruları gündeme getiriyor.