Haber Merkezi – İran’da çocuk hakları alanında çalışan 19 sivil toplum kuruluşu ve aktivist grup, yayımladıkları ortak bildiride internet kısıtlamaları ve çevrimiçi alana eşitsiz erişimin çocuk hakları, eğitimde fırsat eşitliği ve toplumsal adalet açısından ciddi tehdit oluşturduğunu belirtti.

Bildiride, özgür, güvenli ve eşit internet erişiminin artık yalnızca bir iletişim aracı olmadığı; özellikle çocuklar ve gençler açısından eğitim, bilgiye erişim, bireysel gelişim ve toplumsal katılımın temel haklarından biri haline geldiği vurgulandı.

Açıklamada, internetin sınırlandırılması ve “ayrımcı/sınıfsal internet” uygulamalarına doğru gidilmesinin toplumun bir bölümünü eğitim, bilimsel kaynaklar ve iletişim imkanlarından mahrum bıraktığı, bunun da toplumsal eşitsizlikleri büyüttüğü ifade edildi.

‘İnternet artık eğitim hakkının parçası’

Bildiride internetin son yıllarda eğitim, öğrenme ve sosyal iletişimin temel araçlarından biri haline geldiğine dikkat çekildi.

Çocuk hakları savunucuları, eğitim materyallerinin, bilimsel kaynakların ve öğrenci-öğretmen iletişiminin önemli ölçüde dijital ortama taşındığı bir dönemde internet kısıtlamalarının özellikle yoksul aileler ve dezavantajlı bölgelerde yaşayan çocukları daha ağır etkilediğini belirtti.

İmzacı kuruluşlara göre internet politikaları fiilen “dijital ayrımcılık” yaratıyor. Daha iyi imkanlara sahip kesimlerin eğitim ve iletişim fırsatlarından yararlanabildiği, buna karşılık çok sayıda çocuk ve gencin bu imkanlardan dışlandığı ifade edildi.

İran’ın uluslararası yükümlülükleri hatırlatıldı

Bildirinin bir bölümünde İran’ın Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi dahil uluslararası yükümlülüklerine de dikkat çekildi.

Aktivistler, internetin sınırlandırılmasının eğitim hakkı, bilgiye özgür erişim ve çocukların çok yönlü gelişimiyle çeliştiğini belirtti.

İran devletinin çocuklar ve gençler için eşit eğitim ve bilgiye erişim koşullarını sağlamakla yükümlü olduğu ifade edilirken, kısıtlayıcı politikaların yeni kuşakların öğrenme ve gelişim süreçlerini engellediği kaydedildi.

Bildiride ayrıca internet kısıtlamalarının yalnızca eğitimi değil, çocukların psikolojik sağlığını, sosyal ilişkilerini ve ailelerin güvenlik hissini de olumsuz etkilediği belirtildi.

‘Ekonomik baskıyı da artırıyor’

Çocuk hakları savunucuları, internetin ailelerin geçim kaynakları açısından da kritik önemde olduğunu vurguladı.

Birçok ailenin çocuklarının eğitimi, gelir elde etme, günlük iletişim ve temel hizmetlere erişim için internete bağımlı olduğu belirtilirken, bağlantı kesintileri ve erişim sorunlarının günlük yaşamı krize sürüklediği ifade edildi.

Bildiride, internet kısıtlamalarının sürmesinin çocukların toplumsal izolasyonunu artırabileceği, öğrenme fırsatlarını azaltabileceği ve bölgeler arasındaki eşitsizlikleri daha da derinleştirebileceği uyarısı yapıldı.

‘Sınıfsal internet eşitsizliği büyütür’

İmzacı kuruluşlar, farklı kesimlere farklı düzeylerde internet erişimi sağlayan “sınıfsal/ayrımcı internet” projelerine de tepki gösterdi.

Bu tür politikaların yurttaşların bilgiye eşit erişim hakkını ihlal ettiği belirtilirken, uygulamaların toplumsal ve eğitimsel uçurumu daha da büyüteceği kaydedildi.

Çocuk hakları örgütleri açıklamanın sonunda, interneti sınırlandıran politikaların durdurulmasını, yurttaşların çevrimiçi alana özgür ve eşit erişiminin güvence altına alınmasını ve çocukların eğitim ile bilgiye erişim haklarının korunmasını talep etti.

Aktivistler, günümüz dünyasında çocukların geleceğinin bilgiye, iletişime ve teknolojiye özgür erişimle doğrudan bağlantılı olduğunu belirterek, yeni neslin bu haklardan mahrum bırakılmasının İran toplumunun sosyal ve insani gelişimi üzerinde uzun vadeli sonuçlar yaratacağı uyarısında bulundu.