Haber Merkezi – Birleşmiş Milletler (BM) İran İnsan Hakları Özel Raportörü Mai Sato, 23 Temmuz’da dijital medya platformu (X) üzerinden yaptığı açıklamada, 14 maddelik mutabakat zaptının imzalanmasından yalnızca birkaç hafta sonra ABD ile İran arasında çatışmaların yeniden başlamasını kınadı.

Mai Sato, İran Sağlık Bakanlığı'nın verilerine atıfta bulunarak son saldırılarda 50 kişinin yaşamını yitirdiğini, 500'den fazla kişinin yaralandığını belirtti. Ayrıca bir deniz suyu arıtma tesisinin de hedef alındığını ve bunun sonucunda yaklaşık 10 bin kişinin suya erişimini kaybettiğini aktardı.

Ahvaz'da çocuk kanser hastanesinin yakınında düzenlenen saldırılara da değinen Mai Sato, hastaların tahliye edildiğini belirterek, gerek savaş sırasında gerekse iç baskı ortamında toplumun en kırılgan kesimlerinin yaşadığı acıların çoğu zaman göz ardı edildiğini ifade etti.

Saldırılardan etkilenen kesimler

Mai Sato, saldırılardan etkilenenler arasında balıkçılar, gece vardiyasında çalışan işçiler ve kayıt dışı yerleşimlerde yaşayanların bulunduğunu, bu kişilerin zaten uzun yıllardır temel hizmetlere erişimden mahrum bırakılan toplumsal kesimler olduğunu söyledi.

Kadınlar, çocuklar, mülteciler, engelliler ve yoksulluk içinde yaşayanların şiddetin en ağır sonuçlarına maruz kaldığını belirten Mai Sato, bu grupların aynı zamanda koruma ve destek mekanizmalarına erişiminin de en sınırlı kesimler olduğunu vurguladı.

Beluclar başta olmak üzere azınlık topluluklarının yaşadığı bölgelerin de saldırıların hedefi olduğunu kaydeden Mai Sato, bu insanların yaşadığı acıların görmezden gelinmemesi ve unutulmaması gerektiğini söyledi.

Mai Sato, İran halkının bir kez daha ABD'nin saldırıları ile İran yönetiminin iç baskıları arasında kaldığını belirterek, ülkede idamlar, kitlesel gözaltılar, işkence ve zorla kaybetmelere ilişkin raporların gelmeye devam ettiğini ifade etti.

İdam cezaları onandı

Ayrıca, 5 Temmuz 'da Aralık 2025 protestoları kapsamında gözaltına alınan 12 kişi hakkında verilen idam cezalarının onandığını hatırlatan Mai Sato, bu kişilerden ikisinin idam edildiğini, 10 kişinin ise hâlâ idam tehdidi altında bulunduğunu söyledi. Mai Sato, bu kişilerin büyük bölümünün İsfahan'da gözaltına alınan gençler ve 20'li yaşlarının başındaki kişiler olduğunu belirtti.

BM İran İnsan Hakları Özel Raportörü Mai Sato, açıklamasının sonunda sivillerin çatışmaların bedelini ödememesi gerektiğini vurgulayarak, tüm taraflara sivilleri koruma ve yeniden müzakere masasına dönme çağrısında bulundu.