İstanbul - Cumartesi Anneleri / İnsanları, gözaltında kaybedilen yakınlarının akıbetini sormak ve faillerin yargılanması talebiyle gerçekleştirdikleri eylemlerinin bin 103’üncü haftasında Galatasaray Meydanı’nda bir araya geldi.

Bu haftaki eylemde, 32 yıl önce İstanbul’da gözaltına alınan Halil Alpsoy ile Adana’da gözaltına alınan Kasım Alpsoy’un akıbeti soruldu. Basın açıklamasını İnsan Hakları Derneği Kayıplar Komisyonu Üyesi Zeynep Yıldız okudu.

Zeynep Yıldız, Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı’nın başta zorla kaybetmeler olmak üzere cezasız bırakılmış ağır insan hakları ihlallerini de kapsaması gerektiğini belirtti. Zeynep Yıldız, “Bu birim yalnızca dosya açan bir mekanizma olarak kalmamalı; gerçeğin ortaya çıkarılmasını, faillerin belirlenmesini ve yargı önüne çıkarılmasını sağlayacak etkinlikte çalışmalıdır. Aksi halde cezasızlık, bu topraklarda fiili bir devlet pratiği olarak varlığını sürdürmeye devam edecektir” dedi.

Halil Alpsoy’un hikâyesi

Halil Alpsoy’un 12 Mayıs 1994 gecesi eşi ve 40 günlük bebeğiyle birlikte İstanbul Kanarya’daki evine dönerken polisler tarafından gözaltına alındığını belirten Zeynep Yıldız, Halil Alpsoy’un eşinin itiraz etmesi üzerine polislerin kimlik göstererek, “Merak etme, karakola kadar götürüyoruz. Yarım saat sonra gelir” dediğini aktardı. Zeynep Yıldız, Halil Alpsoy’un beyaz Toros’a bindirilerek götürüldüğünü ve bir daha geri dönmediğini söyledi.

Zeynep Yıldız, 18 gün sonra Kırıkkale’de ormanlık bir alanda bulunan cenazenin işkence nedeniyle tanınmayacak halde olduğunu, kardeşlerinin Halil Alpsoy’u elindeki çocukluk izinden teşhis edebildiğini kaydetti.

Kasım Alpsoy da kaybedildi

Halil Alpsoy’un gözaltına alınmasından bir hafta sonra bu kez kuzeni Kasım Alpsoy’un Adana’daki evine baskın düzenlendiğini belirten Zeynep Yıldız, 30 yaşındaki Kasım Alpsoy’un 18 Mayıs 1994 tarihinde maskeli ve uzun namlulu silah taşıyan polisler tarafından gözaltına alınarak Adana İstihbarat Dairesi’ne götürüldüğünü ifade etti.

Kasım Alpsoy’un aynı gün akşam saatlerinde serbest bırakıldığını, ancak kimliğine el konulduğunu kaydeden Zeynep Yıldız, Kasım Alpsoy’a “Yarın gel, kimliğini al” denildiğini aktardı. Zeynep Yıldız devamında, eve döndüğünde işkence gördüğü belirtilen Kasım Alpsoy’un ertesi gün kimliğini almak için gittiği MİT binasından bir daha çıkmadığını kaydetti.

‘Etkili soruşturma yürütülmedi’

Bugüne kadar Halil ve Kasım Alpsoy’un gözaltına alındığının inkâr edildiğini söyleyen Zeynep Yıldız, ailelerin tüm başvurularına rağmen etkili bir soruşturma yürütülmediğini belirtti. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarına göre hakikati ortaya çıkarmayan ve sorumluları açığa çıkarmayan adli süreçlerin etkili kabul edilemeyeceğini hatırlatan Zeynep Yıldız, şunları söyledi: “Başta Kasım ve Halil Alpsoy dosyası olmak üzere tüm gözaltında kaybetme dosyalarında, etkili soruşturma yürütülmeden verilen kovuşturmaya yer olmadığı kararlarının yol açtığı ağır ihlallere son verin. Suçun sorumlularını ortaya çıkaracak ve cezalandıracak derinlikte, bağımsız ve tarafsız soruşturmalar yürütün. Kaç yıl geçerse geçsin Kasım ve Halil Alpsoy için, tüm kayıplarımız için adalet talep etmekten ve devletin evrensel hukuk normlarına uygun hareket etmek zorunda olduğunu hatırlatmaktan vazgeçmeyeceğiz.”

‘Torunum dedesinin mezarını soruyor’

Kasım Alpsoy’un eşi Leyla Alpsoy da konuşmasında, “32 yıldır bu meydandayız. Eşim neden kaybedildi, neden mezarı yok? Torunum büyüdü, bize ‘Dedemin mezarı neden yok?’ diye soruyor. Bayram yaklaşıyor ama gidip dua okuyacağımız bir mezarımız bile yok. Sakın unuttular demeyin, biz bunları unutmayacağız. Tüm kayıplarımız bulunana kadar bu meydanlarda olacağız” dedi.

‘Yaramıza tuz basıyorlar’

Kaybettirilen Fehmi Tosun’un eşi Hanım Tosun ise Ankara’da düzenlenen bir festivalde, JİTEM mensubu olduğu belirtilen Cem Ersever’in kostümüyle yapılan gösteriye tepki gösterdi. Hanım Tosun, “Eşim gözlerimin önünde beyaz Toros’a bindirilerek kaçırıldı. Ankara’da yapılan festivalle yaramıza tuz basıyorlar. Madem komisyon kuruldu ve bir süreç yürütülüyor, neden Adalet Bakanı bununla ilgili açıklama yapmıyor?” diye sordu.

Eylemde, yarın başlayacak Kayıplar Haftası kapsamında düzenlenecek etkinliklere katılım çağrısı yapıldı.

Eylem, Kasım ve Halil Alpsoy başta olmak üzere tüm kayıplar için adalet talebiyle karanfillerin bariyerlerle çevrili Galatasaray Meydanı’na bırakılmasıyla sona erdi.